Polonya, bir F-35A savaş uçağını daha teslim aldı: ülkedeki sayı 10’a çıktı

Polonya, bir F-35A savaş uçağını daha teslim aldı: ülkedeki sayı 10’a çıktı
Yazı Özetini Göster

Polonya, 27 Ekim 2026’da onuncu F-35A Husarz savaş uçağını teslim alarak ülkede bulunan F-35A sayısını 10’a çıkardı. Savunma Bakanı Władysław Kosiniak-Kamysz’ın duyurusuna göre uçak, Łask’taki 32. Taktik Hava Üssü’ne indi. Varşova’nın ABD’den sipariş ettiği toplam uçak sayısı 32; yani siparişin yaklaşık üçte biri artık Polonya topraklarında.

Son güncelleme: 29 Ekim 2026

Sipariş, teslimat ve ülkedeki sayı ayrı rakamlardır

Üç kavram sık karışıyor. Sipariş: Polonya, 31 Ocak 2020’de 32 F-35A için sözleşme imzaladı; Defence24’e göre değer eğitim ve lojistik paketleri dahil 4,6 milyar dolar. Ülkeye gelen: bugüne kadar 10 uçak. ABD’de kalanlar: Defence24, bazı Husarz’ların personel eğitimi için ABD’de durduğunu yazıyor. Milmag ise AZ-01 ile AZ-08 arasındaki sekiz uçağın Arkansas’taki Ebbing Hava Ulusal Muhafız Üssü’nde, 2027’nin üçüncü çeyreğine kadar eğitim amacıyla kullanılacağını aktarıyor; bu sayı tek kaynaklı.

Paket bedelini 32’ye bölerek birim fiyat çıkarmak doğru olmaz. 4,6 milyar dolar uçakların yanında eğitim ve lojistiği de kapsıyor.

Teslimatlar nasıl ilerledi?

  • 22 Mayıs 2026: ilk üç uçak Łask’a indi.
  • 28 Ağustos 2026: beş uçak daha geldi.
  • 1 Ekim 2026: dokuzuncu uçak geldi. İtalya’daki Cameri hattında monte edilen ilk Polonya F-35A’sıydı.
  • 27 Ekim 2026: onuncu uçak geldi.

Milmag’ın verdiği ayrıntıya göre onuncu uçağın seri numarası AZ-18, kuyruk numarası 3518; ilk uçuşunu 15 Eylül 2026’da yaptı ve Cameri’de monte edilen ikinci Polonya uçağı. Milmag ayrıca Łask’taki 11. Hava Filosu’nun 12 Haziran 2026’da resmen hizmete girdiğini, üssün ise 10 Mart 2026’da sertifikalandırıldığını yazıyor. İtalyan hattından çıkan uçakların Świdwin’deki 21. Taktik Hava Üssü’nde ikinci filoya gitmesi planlanıyor.

Takvim konusunda kaynaklar ayrışıyor

Tüm teslimatın 2029’da bitmesi iki kaynakta da ortak. Ara hedefler ise farklı: Milmag, 2026 sonuna kadar Polonya’da 14 uçak beklendiğini ve 2027’de 12 uçağın daha getirileceğini yazıyor; eZdunska ise yıl sonuna kadar 10 uçak daha gelerek Łask’taki sayının yaklaşık 20’ye çıkacağını, 2027’de sekiz uçağın geleceğini aktarıyor. Resmî bir takvim bulamadığımız için ara rakamları kesin kabul etmiyoruz.

F-35A nedir, ne işe yarar?

F-35A, Lockheed Martin’in tek motorlu, tek koltuklu, düşük radar izli çok rollü savaş uçağıdır. Hava üstünlüğü, keşif, elektronik harp ve yer hedeflerine taarruz gibi görevleri tek platformda birleştirir. Üretici broşürüne göre azami hızı Mach 1,6, ABD Hava Kuvvetleri profilindeki iç yakıtla menzili 1.200 deniz milinin üzerinde. Defence24’e göre Polonya uçakları hava savunması, keşif, elektronik harp ve yer hedeflerine taarruz için kullanılacak.

Polonya’nın F-35A’ları F-16 filosunun yanında yeni bir kademe oluşturuyor. Envanter Medya’nın daha önce aktardığı Polonya’daki F-16 pilot açığı ve FA-50GF filosunun nöbete başlaması haberleri, ülkenin hava gücünde aynı anda birkaç filonun büyüdüğünü gösteriyor. Sanayi tarafında ise PZL Mielec’in F-35 için kablo demeti üretmesi programa Polonya payı katıyor.

Türkiye açısından: F-35 dışı kalan ülke, KAAN yolda

ABD, Temmuz 2019’da Türkiye’yi Rus S-400 sistemi alımı nedeniyle F-35 programından çıkarmaya başladı; Nisan 2021’de resmî bildirim yapıldığı basında yer aldı. Ankara bu sınıftaki yerli uçak olarak KAAN’a yöneldi. Aşağıdaki tablo iki programın bugünkü durumunu yalnızca kaynaklı verilerle yan yana koyuyor; bu bir performans kıyası değildir.

KriterF-35A (Polonya)KAAN (Türkiye)
DurumPolonya’da 10 uçak, filo hizmetteİlk prototip Şubat 2024’te uçtu; ilk parti 20 Block-10 için sözleşme Mayıs 2026’da SAHA’da imzalandı
Teslimat2029’a kadar yayılan takvimTürk Hava Kuvvetleri’ne 2028-2030 arası 20 uçak hedefi (SSB Başkanı Prof. Dr. Haluk Görgün)
MotorPratt & Whitney F135 (ABD)Prototiplerde GE F110; yerli TF35000 için hedef 2032
İhracatABD hükümetinin FMS kanalıEndonezya ile 48 uçak için 2025’te anlaşma; ayrıntılar kamuya tam açıklanmadı

KAAN’ın ilk partisi SSB ile TUSAŞ arasında imzalandı; SSB Başkanı Prof. Dr. Haluk Görgün teslimatların 2028’den başlayarak 2030 sonuna kadar süreceğini açıkladı. Endonezya anlaşmasında TUSAŞ, 120 aya yayılan teslimatı ve iki Endonezyalı şirketle üretim ve mühendislik paylaşımını duyurdu; sözleşme bedeli resmî olarak açıklanmadı, yayımlanan rakamlar basın tahminidir. Motor tarafında F110’un ABD kökenli olduğunu da belirtmek gerekiyor: yerli motor tamamlanana kadar KAAN’ın erken serileri bu bağımlılığı taşıyor.

Sık sorulan sorular

Polonya’da kaç F-35 var?

27 Ekim 2026 itibarıyla ülkede 10 F-35A bulunuyor. Siparişin toplamı 32 uçak.

Polonya kaç F-35 sipariş etti?

Polonya, 31 Ocak 2020’de 32 F-35A için sözleşme imzaladı. Defence24, değerin eğitim ve lojistik dahil 4,6 milyar dolar olduğunu yazıyor.

Polonya F-35’leri nerede konuşlanacak?

İlk filo Łask’taki 32. Taktik Hava Üssü’nde. Milmag’a göre İtalya’da monte edilen uçaklar Świdwin’deki 21. Taktik Hava Üssü’ne gidecek.

Türkiye F-35 alabilir mi?

ABD yönetimi, Türkiye’nin S-400 sistemini elinde tuttuğu sürece programa dönüşe karşı olduğunu yinelediğini basına yansıttı. Bu nedenle Ankara’nın odağı KAAN.

Kaynaklar

  • Defence24, “The tenth Hussar has arrived in Poland”: https://defence24.com/armed-forces/the-tenth-hussar-has-arrived-in-poland-another-f-35-for-the-lask-base
  • Milmag, “Tenth F-35A Husarz arrives in Poland”: https://milmag.pl/en/tenth-f-35a-husarz-arrives-in-poland/
  • eZdunska.pl: https://ezdunska.pl/wiadomosci/dziesiaty-f-35-juz-w-bazie-w-lasku-nastepne-beda-ladowac-do-konca-roku/DGPcTliq0aS0xtAE7kOB
  • Lockheed Martin, F-35 varyantları: https://view.ceros.com/lockheed-martin/f-35-variants
  • Breaking Defense, KAAN ilk parti: https://breakingdefense.com/2026/05/turkish-air-force-contracts-its-first-batch-of-indigenous-kaan-jets/
  • Hürriyet Daily News, KAAN-Endonezya: https://hurriyetdailynews.com/tusas-signs-kaan-export-deal-with-indonesia-211839
  • Axios, Türkiye F-35 programından çıkarıldı (2019): https://www.axios.com/2019/07/17/turkey-f-35-russian-s-400-nato-us-trump-missiles

Bir Yorum Yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Benzer Yazılar