ABD ve Japonya, AMRAAM füzesi için Japonya’da montaj tesisi kuruyor

ABD ve Japonya, AMRAAM füzesi için Japonya’da montaj tesisi kuruyor
Yazı Özetini Göster

ABD ve Japonya, AIM-120 AMRAAM havadan havaya füzesi için Japonya’da bir nihai montaj ve test (final assembly and inspection) tesisi kurulması konusunda anlaştı. Japonya Savunma Bakanı Shinjiro Koizumi, anlaşmayı 28 Ekim 2026’da, Filipinler’deki ASEAN savunma bakanları toplantısında ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth ile görüşmesinin ardından duyurdu. Tesisin yeri, takvimi ve yıllık kapasitesi açıklanmadı. Yani bugün elde olan şey bir niyet ve çerçeve; üretim hattı henüz yok.

Son güncelleme: 29 Ekim 2026

Ne açıklandı, ne açıklanmadı

Air & Space Forces Magazine’in aktardığına göre Koizumi tesisi, AMRAAM için Japonya’da kurulacak bir nihai montaj ve muayene tesisi olarak tanımladı. Pentagon’un toplantı özeti ise tesisten söz etmedi; Hegseth’in Japonya’nın savunma sanayi kapasitesini güçlendirme çabalarını memnuniyetle karşıladığı belirtildi. Army Recognition’a göre hangi AIM-120 varyantının monte edileceği de duyurulmadı.

  • Tesisin yeri, inşaat takvimi, sanayi iş payı ve yıllık üretim hedefi: açıklanmadı.
  • Hangi AIM-120 versiyonunun (C-8, D-3 vb.) monte edileceği: açıklanmadı.
  • Japon tarafındaki firma: 28 Ekim duyurusunda isim geçmedi.

Füze: AIM-120 AMRAAM nedir?

AMRAAM (Advanced Medium-Range Air-to-Air Missile), ABD merkezli RTX’in (Raytheon) üreticisi olduğu, görüş ötesi (BVR) menzilde kullanılan aktif radar güdümlü bir havadan havaya füzedir. Air & Space Forces’a göre ABD’nin F-35, F-22, F-15 ve F-16 uçaklarını donatıyor. Füzenin temelleri ve kara tabanlı kullanımı için AMRAAM Nedir? yazımıza, görüş ötesi muharebenin mantığı için BVR nedir? rehberimize bakabilirsiniz.

Japon firma: Mitsubishi Electric neden anılıyor?

28 Ekim açıklaması firma adı vermese de Mitsubishi Electric, 28 Nisan 2026 tarihli basın bülteninde RTX’in Raytheon’u dahil sanayi ortaklarıyla AMRAAM üretiminde Japonya’nın olası rolünü görüştüğünü yazdı. Şirket bülteninde devre kartı montajı (CCA) üzerinde çalıştığını, ileride Japonya’da nihai montaj ve kontrol (FACO) yapılabileceğini belirtiyor ve AMRAAM’ın bugün yalnızca ABD’de üretildiğini kaydediyor. Bu bilgi, Ekim’deki tesisin kimin tarafından işletileceğini kanıtlamıyor; yalnızca Mitsubishi Electric’in resmî olarak sürece dahil olduğunu gösteriyor.

Önceki gelişmeler

  • Temmuz 2024: ABD ve Japonya, AMRAAM’ı da kapsayan ortak üretim olanaklarını araştırma konusunda anlaştı. Süreç, Japonya’nın ölümcül silah ihracatı ve ortak üretimine ilişkin anayasal ve yasal sınırları ile füzenin gizli güdüm sistemleri nedeniyle iki yıldan uzun sürdü (Air & Space Forces).
  • Ocak 2025: ABD, Japonya’ya en fazla 1.200 AIM-120 füzesi ve ilgili teçhizat için 3,64 milyar dolarlık potansiyel satışı onayladı. Bu rakam azami potansiyel paket değeridir; kesin sipariş veya teslimat anlamına gelmez (Defense Mirror, DSCA notuna dayanarak).
  • Şubat 2026: RTX’in üretimini artırmaya dönük çerçeve anlaşma; hedef yılda en az 1.900 füze. Bu bir hedeftir, mevcut üretim hızı değil.
  • Eylül-Ekim 2026: Pentagon ve RTX, 41-47. partileri kapsayan, beş yıl artı iki opsiyon yıllık, en fazla 20,7 milyar dolarlık AMRAAM sözleşmesini duyurdu; adet belirtilmedi.

RTX’in genel üretim artışı planını ayrı bir yazıda ele almıştık.

Neden önemli?

AMRAAM talebi Ukrayna savaşından sonra ABD stoklarını ve fabrika kapasitesini zorladı. Japonya tarafı da hedefini bu stokları desteklemek olarak açıklıyor. Ancak Army Recognition, duyurunun tek başına mevcut füze envanterinde bir artış göstermediğini vurguluyor: tesis kurulmadan ve üretim başlamadan sahadaki füze sayısı değişmez. Ayrıca bir nihai montaj hattı, füzenin tüm üretim zincirinin Japonya’ya taşındığı anlamına gelmez; Mitsubishi Electric’in bülteninde öne çıkan kalem devre kartı montajıdır.

Türk alternatifi: GÖKDOĞAN

Sınıf bakımından karşılaştırılabilecek Türk füzesi GÖKDOĞAN. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır’ın 28 Mayıs 2026’da duyurduğuna göre, Göktuğ projesi kapsamında TÜBİTAK SAGE’nin geliştirdiği GÖKDOĞAN (görüş ötesi, aktif radar arayıcılı, veri bağlantılı) ve BOZDOĞAN (görüş içi, kızılötesi görüntülemeli) canlı harbi başlıkla doğrulama atışlarını tamamladı ve seri üretime geçildi (ShiftDelete.Net’in aktarımıyla). Haberde F-16’ların bugün ABD kökenli AIM-9 ve AIM-120 kullandığı, yerli füzelerin ise KAAN, HÜRJET, ANKA-3 ve KIZILELMA gibi platformların ana silahı olacağı belirtiliyor. Bu platformlara entegrasyonun tamamlandığı belirtilmiyor.

KriterAIM-120 AMRAAMGÖKDOĞAN
SınıfGörüş ötesi, aktif radar güdümlüGörüş ötesi, aktif radar arayıcı, veri bağlantısı
GeliştiriciRTX (Raytheon), ABDTÜBİTAK SAGE (Göktuğ projesi)
DurumÜretimde; ABD’de 20,7 milyar dolara kadar sözleşme28 Mayıs 2026’da seri üretime geçildiği açıklandı
Yerel üretimŞu an yalnızca ABD; Japonya tesisi planlanıyorTürkiye; alt sistemlerdeki yabancı bağımlılık kaynaklarda belirtilmiyor
MenzilResmî, doğrulanmış rakam bu yazıda kullanılmadıKaynaklar birbirini tutmuyor (65 km ile 100 km üzeri arası rakamlar dolaşıyor); doğrulanmadı
Teslimat/adetJaponya için belirtilen adet yokAdet ve envanter sayısı açıklanmadı

Bu tablo bir performans kıyası değil. Menzil ve seeker başarımı gibi alanlarda iki füzeyi karşılaştırmak için kamuya açık, doğrulanmış veri henüz yok. Üretici konusunda da kaynaklar tam örtüşmüyor: ShiftDelete haberinde yalnızca TÜBİTAK SAGE anılırken bazı derlemelerde ROKETSAN üretici olarak yazılıyor. Biz resmî açıklamaya yakın olan SAGE’yi geliştirici olarak aldık.

Sıkça sorulan sorular

Japonya AMRAAM üretecek mi?

Şimdilik Japonya’da nihai montaj ve muayene tesisi kurulması kararlaştırıldı. Füzenin tamamının Japonya’da üretileceği açıklanmadı; kapsam ve takvim belli değil.

AMRAAM hangi uçaklarda kullanılıyor?

Air & Space Forces Magazine’e göre ABD’nin F-35, F-22, F-15 ve F-16 uçaklarında kullanılıyor.

Türkiye’nin AMRAAM sınıfında yerli füzesi var mı?

GÖKDOĞAN görüş ötesi sınıftadır ve Bakan Kacır’ın açıklamasına göre seri üretime geçmiştir. Envanterdeki adet ve performans verileri kamuya açıklanmadı.

Kaynaklar

Bir Yorum Yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Benzer Yazılar