HÜRJET neden geliştirildi? T-38’den yerli jet eğitimine
Kısa cevap: HÜRJET, TUSAŞ’ın resmî ifadesiyle “Jet Tekamül Eğitimi kapsamında kullanılan T-38 uçakları ile Akrotim gösterilerinde kullanılan F-5 uçaklarının yerine” geliştirildi. Üç gerekçe var: yaşlanan filoyu yerli platformla değiştirmek, geleceğin KAAN pilotlarını modern kokpitte yetiştirmek ve jet eğitim uçağı pazarına ihracatla girmek. Program 2017’de başladı; SSB–TUSAŞ sözleşmesi 27 Aralık 2022’de imzalandı.
1. Yaşlanan T-38 ve F-5 filosu
Hava Kuvvetleri’nin jet tekamül eğitimi 1960’larda tasarlanan T-38 ile yapılıyor; TUSAŞ’ın T-38M modernizasyonu ömrü uzattı ama gövde yaşını değiştirmedi. Türk Yıldızları’nın NF-5’leri de aynı kuşaktan. Her iki ihtiyaç için ithal uçak almak yerine yerli tasarım tercih edildi. Dönüşümün ayrıntısı HÜRJET T-38’in yerini alacak mı? sayfasında.
2. KAAN’a pilot hazırlamak
5. nesil KAAN ve F-16 Blok 70 için öğrenci pilotun daha eğitimde dijital kokpit, sensör füzyonu mantığı ve süpersonik rejimle tanışması gerekiyor. HÜRJET, HÜRKUŞ ile KAAN arasındaki eğitim zincirinin yerli halkası olarak konumlandırıldı.
3. İhracat
Dünyada süpersonik ileri jet eğitim uçağı üreten ülke sayısı azdır. İspanya’nın 30 uçaklık sözleşmesi (28 Nisan 2026, Madrid) bu gerekçeyi doğruladı: bir Türk jet uçağı ilk kez bir AB ve NATO üyesinin envanterine girecek. Müşteriler için HÜRJET ihracat müşterileri kimler?.
| Tarih | Kilometre taşı |
|---|---|
| 2017 | Program başlangıcı |
| 27 Aralık 2022 | SSB–TUSAŞ sözleşmesi |
| 25 Nisan 2023 | İlk uçuş |
| 28 Nisan 2026 | İspanya ile 30 uçaklık ihracat sözleşmesi |
| 30 Ağustos 2026 | Teslim edilecek ilk uçağın ilk uçuşu |
Sıkça Sorulan Sorular
HÜRJET projesi ne zaman başladı?
2017’de. Sözleşme 27 Aralık 2022’de imzalandı.
HÜRJET’i kim geliştirdi?
TUSAŞ, Savunma Sanayii Başkanlığı koordinasyonunda.
HÜRJET yerine ithal uçak alınamaz mıydı?
Alınabilirdi; yerli tasarım tercihi hem bağımsızlık hem ihracat gerekçesiyle yapıldı.
İlgili İçerikler
- HÜRJET Nedir? Özellikleri, Motoru ve İhracatı (ana rehber)
- HÜRJET T-38’in yerini alacak mı?
- KAAN nedir?
- HÜRKUŞ nedir?
- HÜRJET ihracat müşterileri kimler?
- HÜRJET’in ilk uçuşu ne zaman yapıldı?
Kaynaklar: TUSAŞ resmî HÜRJET ürün sayfası ve basın bültenleri; Savunma Sanayii Başkanlığı 2024-2028 Savunma Sanayii Sektörel Strateji Dokümanı; SSB Başkanı Prof. Dr. Haluk Görgün’ün 30 Ağustos 2026 tarihli açıklaması; TSKGV; DHA/AA. Bu sayfa yeni resmî açıklama geldikçe güncellenir.
