ASELSAN-ROKETSAN Ortak Projeleri: Hangi Platformlarda Birlikte Çalışıyorlar?

ASELSAN-ROKETSAN Ortak Projeleri: Hangi Platformlarda Birlikte Çalışıyorlar?
Yazı Özetini Göster

Kısa cevap: ASELSAN ve ROKETSAN ayrı şirketler; aralarında tek bir “ortak proje” çatısı yok, birden çok platformda iş bölümü yapıyorlar. ALTAY tankında ASELSAN ateş kontrol ve aktif korumayı, ROKETSAN zırhı üretiyor. UMTAS/OMTAS füzelerinde ROKETSAN gövde ve sistemi, ASELSAN kızılötesi arayıcı başlığı (güdüm kafası) sağlıyor. Çelik Kubbe hava savunma mimarisinde iki şirket de farklı alt sistemlerle yer alıyor.

Savunma sanayii projelerinde “kim ne üretiyor” sorusu genelde sanılandan daha karmaşık. ASELSAN elektronik, radar, elektronik harp (EW, düşman radar ve haberleşme sinyallerini tespit edip bozma) ve aviyonik (uçak/helikopter elektronik sistemleri) alanında çalışıyor. ROKETSAN füze, roket ve mühimmat gövdesi, motoru ve sistem entegrasyonunda uzmanlaşmış. İki şirket aynı Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) programlarında farklı katmanlarda görev alıyor; bu bir ortaklık (joint venture) değil, tedarik zincirinde iş bölümü.

ALTAY tankında iş bölümü nasıl işliyor?

ALTAY ana muharebe tankının ateş gücü ve korunma katmanları iki şirket arasında paylaşılıyor. ASELSAN, VOLKAN-III tank ateş kontrol sistemini, uzaktan komutalı silah sistemini, tank komuta kontrol bilgi sistemini ve AKKOR aktif koruma sistemini üretiyor. ROKETSAN ise tankın yeni nesil reaktif zırhını (ERA, mermi ve füze isabetinde patlayarak etkisini azaltan zırh katmanı) geliştiriyor. Ana yüklenici BMC olsa da ASELSAN, ROKETSAN ve HAVELSAN alt sistem tedarikçisi olarak programda yer alıyor.

UMTAS ve OMTAS’ta güdüm kafasını kim yapıyor?

ROKETSAN öncülüğünde geliştirilen UMTAS (Uzun Menzilli Tanksavar Füze Sistemi) ve OMTAS (Orta Menzilli Tanksavar Silah Sistemi) aileleri, taarruz helikopterlerinden ve kara platformlarından atılan zırh delici füzeler. Füzenin gövdesi, motoru ve sistem entegrasyonu ROKETSAN’a ait; kızılötesi görüntülemeli arayıcı başlık (güdüm kafası, hedefi kilitleyip füzeyi yönlendiren elektro-optik alt sistem) ise ASELSAN tarafından geliştiriliyor. Aynı iş bölümü modeli SUNGUR ve HİSAR ailesindeki bazı varyantlarda da uygulanıyor; kesin kapsam ürün bazında değişiyor ve resmi kaynaklarda ayrıntılı dökülmüyor.

Platform / ProgramASELSAN’ın rolüROKETSAN’ın rolüKapsam
ALTAY tankıVOLKAN-III ateş kontrol, AKKOR aktif koruma, komuta-kontrolYeni nesil reaktif zırh (ERA)Resmî teyitli
UMTAS / OMTASKızılötesi arayıcı başlık (güdüm kafası)Füze gövdesi, motor, sistem entegrasyonuResmî teyitli
ATAK T129 / HÜRJET / KAAN mühimmat entegrasyonuAviyonik, mühimmat arayüzü, elektronik harp, radar (MURAD)CİRİT, UMTAS/L-UMTAS gibi hava platformu mühimmatıKısmen resmî, entegrasyon oranı kamuya açık değil
Çelik Kubbe entegre hava savunmasıKORKUT, GÜRZ, radar/komuta-kontrol alt sistemleriHİSAR ve SİPER füze aileleriProgram mimarisi resmî, iş bölümü detayı sınırlı
GÖKTUĞ havadan havaya füze ailesiKamuya açık değilTÜBİTAK SAGE öncülüğünde platform katkısıGizlilik dereceli program

ATAK, HÜRJET ve KAAN’da entegrasyon modeli

Bu iş bölümü modelinin kökeni T129 ATAK taarruz helikopterine dayanıyor: TUSAŞ platformu üretirken, ASELSAN aviyonik ve elektronik harp sistemlerini, ROKETSAN ise CİRİT ve UMTAS ailesi mühimmatını sağladı. Aynı üçlü yapı GÖKBEY, HÜRKUŞ-II, HÜRJET ve KAAN’da daha geniş bir ekosisteme dönüştü. KAAN’da ASELSAN’ın MURAD AESA radarı ve elektronik harp süiti, HÜRJET’te milli aviyonik paketi öne çıkıyor; ROKETSAN’ın bu platformlardaki mühimmat entegrasyonunun kesin kapsamı SSB ve TUSAŞ’ın resmî açıklamalarına bağlı, her detay kamuya açık değil.

Çelik Kubbe’de iki şirket nerede duruyor?

Çelik Kubbe, Türkiye’nin katmanlı hava ve füze savunma mimarisi; alçak irtifadan yüksek irtifaya farklı menzillerde çalışan sistemleri tek bir komuta-kontrol ağında birleştirmeyi hedefliyor. ASELSAN bu ağda KORKUT (35 mm alçak irtifa) ve GÜRZ (hibrit top-füze) gibi nokta savunma sistemlerinin yanı sıra radar ve komuta-kontrol altyapısını sağlıyor. ROKETSAN ise HİSAR ailesi ve SİPER gibi orta-uzun menzilli füze sistemlerinin üreticisi. İki şirket burada da ortak bir şirket kurmuyor; SSB’nin koordine ettiği aynı mimaride farklı katmanları dolduruyorlar.

SOM ve ATMACA füzelerinde ASELSAN’ın payı var mı?

ROKETSAN’ın ürettiği SOM seyir füzesi (SOM-A, SOM-B1, SOM-B2 ve F-35 uyumlu SOM-J varyantları) ve ATMACA gemi savar füzesi, milli motor ve alt sistem tedarikinde çok sayıda firmayı bir araya getiren programlar. Bu iki füzede ASELSAN’ın elektronik alt sistemlere (ataletsel navigasyon, haberleşme veya elektronik harp direnci gibi) ne ölçüde katkı sağladığı resmî kaynaklarda ayrıntılı dökülmüyor; “kamuya açık değil” demek burada en doğru yaklaşım. Bilinen kısım, her iki füzenin de ROKETSAN liderliğinde, SSB koordinasyonunda ve yerli motor tedarikçileriyle birlikte geliştirildiği.

Bu bir “ortaklık” mı, tedarik zinciri mi?

ASELSAN ve ROKETSAN’ın hisseleri ayrı, yönetimleri ayrı; ikisi de doğrudan ya da dolaylı olarak kamu sermayeli kuruluşlar (ASELSAN’da TSKGV ve MKE payı, ROKETSAN’da MKE ve TSKGV payı var). Aralarında resmî bir “ASELSAN-ROKETSAN ortak girişimi” bulunmuyor. Görülen model, SSB’nin ana yüklenici-alt yüklenici zincirinde iki şirketin sık sık aynı platformda farklı alt sistemleri üstlenmesi. Bu yüzden “ortak proje” ifadesi teknik olarak yanıltıcı olabilir; daha doğru tanım “aynı platformda tamamlayıcı tedarik”.

Sıkça Sorulan Sorular

ASELSAN ve ROKETSAN aynı şirket mi?

Hayır. İkisi ayrı tüzel kişiliğe sahip, ayrı yönetim kurulları olan şirketler. Ortak paydaları, ikisinin de kamu sermayeli kuruluşlar (TSKGV, MKE) tarafından desteklenmesi ve aynı savunma sanayii ekosisteminde faaliyet göstermeleri.

ASELSAN-ROKETSAN arasında resmî bir ortak girişim var mı?

Kamuya açık kayıtlarda ikisinin birlikte kurduğu ayrı bir şirket ya da konsorsiyum bulunmuyor. İş birliği, SSB’nin yürüttüğü platform programlarında alt sistem tedarikçisi olarak aynı anda yer almaları şeklinde gerçekleşiyor.

ALTAY tankında hangi şirket ne üretiyor?

ASELSAN ateş kontrol sistemini (VOLKAN-III), aktif koruma sistemini (AKKOR) ve komuta-kontrol altyapısını üretiyor. ROKETSAN yeni nesil reaktif zırhı geliştiriyor. Ana yüklenici BMC.

UMTAS ve OMTAS füzelerinin güdüm kafasını kim üretiyor?

Füzenin kendisi ROKETSAN ürünü; kızılötesi görüntülemeli arayıcı başlığı (güdüm kafası) ASELSAN geliştiriyor. Bu iş bölümü ASELSAN’ın kendi ürün sayfasında ve ROKETSAN’ın teknik broşüründe teyitli.

Çelik Kubbe projesinde ASELSAN ve ROKETSAN’ın rolü nedir?

ASELSAN alçak irtifa nokta savunma sistemleri (KORKUT, GÜRZ) ile radar/komuta-kontrol altyapısını, ROKETSAN orta-uzun menzilli füze aileleri (HİSAR, SİPER) sağlıyor. Programın tüm iş bölümü detayları resmî olarak kamuya açıklanmış değil.

KAAN ve HÜRJET’te iki şirket birlikte mi çalışıyor?

Evet, ama farklı katmanlarda: ASELSAN aviyonik, radar ve elektronik harp sistemlerini sağlarken, ROKETSAN mühimmat entegrasyonunda yer alıyor. Kesin entegrasyon oranları ve sözleşme detayları kamuya açık değil.

ASELSAN-ROKETSAN iş birliğinin mali büyüklüğü ne kadar?

Toplam rakam kamuya açık değil; iki şirket de bu tür alt yüklenicilik sözleşmelerinin mali detaylarını genellikle açıklamıyor. Yatırımcılar için güncel finansal veriler şirketlerin kendi faaliyet raporlarında yer alıyor.

İlgili rehberler

Kaynaklar

Türk savunma sanayiindeki son gelişmeler: ASELSAN, TUSAŞ, ROKETSAN, BAYKAR, HAVELSAN, MKE ve diğer savunma şirketlerinden en yeni gelişmeleri son dakika savunma sanayii haberleri sayfamızdan takip edebilirsiniz.

Benzer Yazılar