Türkiye savunma sanayiinde hangi alanlarda dünyanın önde gelen üreticileri arasında?
Türkiye, savunma sanayiinde dört alanda dünyanın önde gelen üreticileri arasında yer alıyor: askerî İHA’da Baykar, Envanter Medya’nın dokuz sektörü kapsayan araştırma serisinde ölçülen en yüksek bileşik puana sahip; askerî gemi inşasında Türk tersane ekosistemi aynı anda beş donanmaya gemi inşa ederek küresel endekste ikinci sıraya yerleşti; hava savunmada ASELSAN üçüncü, zırhlı araçta ilk 10’un dördü Türk şirketi. Füze ve mühimmatta Roketsan ile MKE üst ligin içinde; tank seri üretimi ve büyük itki sistemlerinde ise tablo — verinin gösterdiği gibi — henüz gelişme aşamasında. Bu dosya, dokuz sektör dosyasından oluşan Küresel Savunma Sanayii Araştırmaları serimizin bulgularını tek soruda topluyor: Türkiye tam olarak hangi alanlarda önde, hangilerinde değil?
Editoryal not: Bu değerlendirme, Envanter Medya tarafından kamuya açık veriler kullanılarak hazırlanan editoryal bir araştırmadır; resmî bir sıralama değildir. Sektör puanları, serinin her dosyasında metodolojisi açıklanan EM-GDPI bileşik endeksinden gelir.
Araştırma bir bakışta
Dokuz sektörün özeti: Türkiye’nin en iyi sıraları
Serinin her dosyasında sektörün küresel devleriyle Türk şirketlerini aynı dokuz kriterli endekste puanladık. Türkiye’nin sektör bazındaki en iyi konumları şöyle:
Her sektörün endeksi kendi dosyasında ayrıntılarıyla yayımlandı; parantez içindeki değerler 100 üzerinden EM-GDPI puanıdır. Gri çubuklar, sıra üst ligde olsa da puanın liderlerin belirgin gerisinde kaldığı sektörleri gösterir (tank 5. sıra/41 puan, motor 7. sıra/53,5 puan). Endeks editoryaldir.
Önde olunan alan 1: Askerî İHA — serinin tek Türk birincisi
Dokuz sektör dosyasında yalnızca bir kategoride bir Türk şirketi endeksin ilk sırasında: askerî İHA üreticileri dosyasında Baykar, 92,5 puanla General Atomics (80,5) ve IAI’nin (72) önünde. Bunu sağlayan tek bir rakam değil, profil bütünlüğü: SIPRI’ye göre 2024’te 1,90 milyar dolarlık savunma geliriyle dünyada 73. sırada olan şirket; teslim edilen platform adedi, ihracat coğrafyasının genişliği, mühimmat entegrasyonu ve üretim temposunda kategori liderlerinin tamamını geçiyor. TUSAŞ da ANKA ve AKSUNGUR ailesiyle aynı endekste 60 puanla yedinci. Türkiye bu kategoride yalnızca üretici değil, standart koyucu konumda.
Önde olunan alan 2: Askerî gemi — beş donanmaya aynı anda inşa
Gemi üreticileri dosyasının en dikkat çekici bulgusu: Türk tersane ekosistemi, 78 puanla Fincantieri’nin (84) hemen ardında, HD Hyundai (76) ve TKMS’nin (74) önünde ikinci sırada. Gerekçe somut: Ağustos 2026 itibarıyla Türk tersaneleri aynı anda beş yabancı donanma için gemi inşa ediyor — Pakistan’a 4 Ada sınıfı korvet, Ukrayna’ya 2 korvet, Malezya’ya 3 korvet, Portekiz’e 2 lojistik gemi ve Romanya programı. Tek şirket değil; STM, ASFAT, Dearsan, Sefine ve diğer tersanelerden oluşan çoklu ekosistem, aynı anda çok proje yürütebilme kapasitesiyle dünyada az sayıda ülkenin sahip olduğu bir esneklik sunuyor.
Önde olunan alan 3: Hava savunma — ÇELİK KUBBE etkisi
Hava savunma dosyasında ASELSAN 79 puanla RTX (91) ve Lockheed Martin’in (84) ardından üçüncü — Diehl, Kongsberg, MBDA ve Rafael’in önünde. Sıçramanın motoru, KORKUT’tan SİPER’e uzanan tam katmanlı portföyün ÇELİK KUBBE mimarisinde birleşmesi ve 2026’da 47 sistemlik toplu teslimat. Roketsan’ın HİSAR ailesi ve SUNGUR’la birlikte Türkiye, alçak irtifadan yüksek irtifaya bütün katmanları yerli üretebilen az sayıdaki ülkeden biri hâline geldi.
Önde olunan alan 4: Zırhlı araç — ilk 10’da dört Türk şirketi
Zırhlı araç endeksinde Otokar 4., Nurol Makina 7., FNSS 9., BMC 10. — başka hiçbir ülke ilk 10’a dört üretici sokamıyor. Kullanıcı ülke kriterinde ilk iki sıra Türk şirketlerinin (Nurol 20, Otokar 13 ülke); Romanya’nın 1.059 araçlık COBRA II ihalesi Avrupa’nın en büyük güncel kara aracı programlarından biri. Bu gücün beş yapısal nedenini ayrı bir özel dosyada inceledik.
Rekabetçi alanlar: Füze ve mühimmat
Füze dosyasında Roketsan 69,5 puanla beşinci: 2024’te 750 milyon doları aşan ihracat, 500’ü aşan ATMACA siparişi ve CİRİT’ten TAYFUN’a uzanan portföy genişliği, şirketi Kongsberg ve IAI’nin önüne taşıdı. Mühimmatta MKE, SIPRI Top 100’e ilk kez girerek 68,5 puanla altıncı; Repkon ise ABD, Almanya, Pakistan ve Irak’a 155 mm üretim hattı ihraç ederek “tesisin kendisini satan” ender şirketlerden biri oldu. Bu iki alanda Türkiye üst ligde; ancak Lockheed Martin, RTX ve Rheinmetall gibi hacim devleriyle arada ölçek farkı sürüyor.
Gelirin ötesi: SIPRI tablosundaki beş Türk
SIPRI’nin Aralık 2025’te yayımladığı 2024 verilerine göre Top 100’de beş Türk şirketi toplam 10,1 milyar dolarlık savunma geliri üretti — küresel toplamın yaklaşık yüzde 1,5’i. Sıralama şöyle:
Kaynak: SIPRI Top 100 (Aralık 2025), sabit 2024 doları. ASELSAN’ın geliri sabit fiyatlarla yüzde 24 arttı. Gelir tablosu üretim gücünü tek başına anlatmaz; Türk üreticilerin yoğun olduğu İHA, zırhlı araç ve mühimmat kategorilerinde birim fiyatlar Batılı devlerin platformlarından düşüktür.
İhracat cephesindeki tablo daha da hızlı değişiyor: SSB verilerine göre Türkiye’nin savunma ve havacılık ihracatı 2024’te 7,1 milyar dolardan 2025’te hizmet ihracatı dahil 10,5 milyar dolara yükseldi — yaklaşık yüzde 48’lik artış ve tüm zamanların rekoru. 2025’te imzalanan yeni sözleşme tutarı ise 17,8 milyar dolara ulaştı; bu, önümüzdeki yılların teslimat hattının şimdiden dolduğunu gösteriyor.
Kaynak: SSB Başkanı Haluk Görgün’ün resmî açıklamaları (Ocak 2026, AA). 2025 kalemi 9,87 milyar dolarlık mal + 184 milyon dolarlık hizmet ihracatı ile toplam sektör ihracatını kapsar.
Türkiye nerede geride? Veriler ne diyor?
Serinin ilkesi gereği güçlü alanlar kadar açıkları da yazıyoruz. Dört alanda tablo net:
| Alan | Mevcut durum (doğrulanmış) | Farkı kapatmaya aday program |
|---|---|---|
| Ana muharebe tankı seri üretimi | ALTAY endekste 41 puanla 5.; ilk seri teslimatlar yeni başladı, kümülatif adet KNDS/Hyundai Rotem’in çok altında | BMC Ankara tesisi yılda 96 tank kapasitesine çıkıyor; BATU motoru entegrasyon aşamasında |
| Büyük itki sistemleri | TEI motor endeksinde 53,5 puanla 7.; GE ve P&W sınıfı büyük turbofanlarda Türkiye henüz üretici değil | TEI TF-6000/TF-10000 geliştirme hattı ve KAAN için hedeflenen TF-35000 programı |
| Paletli ZMA ihracatı | CV90/Lynx/Redback ölçeğinde seri ihracat sözleşmesi henüz yok | FNSS KAPLAN ailesi; Endonezya KAPLAN MT hattı ilk örnek |
| Radar/EH’de gelir ölçeği | ASELSAN portföy genişliğinde güçlü, 73 puanla 8.; ancak RTX/Thales’in gelir ölçeğinin uzağında | İhracat pazarında büyüme (+%24) ve AESA ailelerinin yaygınlaşması |
Bu dört alanın ortak paydası ölçek ve birikim: rakiplerin onlarca yıllık seri üretim geçmişine karşı Türk programlarının çoğu ilk üretim çevrimlerinde. Verinin gösterdiği eğilim ise açık — SIPRI’nin ölçtüğü büyüme hızında Türk şirketleri (ASELSAN +%24) sektör ortalamasının üzerinde seyrediyor.
Araştırma nasıl hazırlandı?
Veri tabanı: Bu dosya, Envanter Medya Küresel Savunma Sanayii Araştırmaları serisinin dokuz sektör dosyasında (İHA, zırhlı araç, tank, mühimmat, füze, hava savunma, radar-EH, gemi, motor) doğrulanan verilerin sentezidir; her sektörün ham verisi, kaynakları ve EM-GDPI puan tabloları ilgili dosyada yayımlanmıştır. Gelir verileri: SIPRI Top 100 (Aralık 2025, 2024 verileri). İhracat: SSB resmî açıklamaları (Ocak 2026). Sınır: EM-GDPI editoryal bir endekstir; sektörler arası puan karşılaştırması (örn. Baykar 92,5 ile ASELSAN 79) mutlak güç sıralaması değildir, her puan kendi sektör grubu içinde görelidir.
Sık sorulan sorular
Türkiye savunma sanayiinde hangi alanlarda dünyada önde?
Verilerin en güçlü desteklediği dört alan: askerî İHA (Baykar endeks birincisi), askerî gemi ihracatı (tersane ekosistemi ikinci), hava savunma (ASELSAN üçüncü) ve zırhlı araç (ilk 10’da dört Türk şirketi).
Türkiye savunma sanayiinde dünyada kaçıncı sırada?
Tek bir resmî sıralama yok; ölçüte göre değişiyor. SIPRI Top 100’de beş şirketle toplam 10,1 milyar dolarlık gelir (küresel payın ~%1,5’i), 2025 ihracatında 10,5 milyar dolarla tarihinin en yüksek seviyesi. Sektör bazında konumlar bu dosyadaki Grafik 1’de.
Baykar dünyanın en büyük İHA üreticisi mi?
Ölçüte bağlı: Envanter Medya’nın dokuz kriterli İHA endeksinde ilk sırada; salt savunma geliriyle bakıldığında General Atomics gibi üreticilerle aynı ligde, SIPRI’de 73. sırada. Ayrıntı İHA dosyasında.
ASELSAN dünyada kaçıncı?
SIPRI 2024 gelir sıralamasında 47.; Envanter Medya hava savunma endeksinde 3., radar-EH endeksinde 8. sırada.
Türk tersaneleri hangi ülkelere gemi inşa ediyor?
Ağustos 2026 itibarıyla eşzamanlı olarak Pakistan (4 Ada sınıfı korvet), Ukrayna (2 korvet), Malezya (3 korvet), Portekiz (2 lojistik gemi) ve Romanya için üretim sürüyor.
Roketsan dünyanın büyük füze üreticilerinden biri mi?
Evet; EM-GDPI füze endeksinde 69,5 puanla beşinci, Kongsberg ve IAI’nin önünde. 2024 ihracatı 750 milyon doları aştı.
MKE dünyada kaçıncı?
SIPRI Top 100’e 2024 verileriyle ilk kez, 93. sıradan girdi; Envanter Medya mühimmat endeksinde altıncı.
Türkiye tank üretiminde neden geride?
ALTAY’ın seri teslimatları yeni başladı; kümülatif üretim adedi ve kanıtlanmış ihracat, GDLS, KNDS ve Hyundai Rotem’in onlarca yıllık birikiminin henüz uzağında. BMC’nin Ankara tesisi yılda 96 tank kapasitesine çıkıyor; endekste 41 puanla beşinci sıra bu geçiş dönemini yansıtıyor.
Türkiye savaş uçağı motoru üretebiliyor mu?
TEI, TS1400 turboşaft ve TJ ailesiyle seri üretime geçti; ancak büyük turbofan sınıfında (GE F110, P&W F135 ligi) Türkiye henüz üretici değil. TF-6000/TF-10000 hattı ve KAAN için hedeflenen TF-35000, bu açığı kapatmayı amaçlayan programlar.
Türkiye’nin savunma ihracatı ne kadar?
SSB’ye göre 2025’te hizmet dahil 10,5 milyar dolar — 2024’teki 7,1 milyar dolara göre yaklaşık %48 artış ve tüm zamanların rekoru. Yeni sözleşme hacmi 17,8 milyar dolar.
Hangi Türk savunma şirketleri SIPRI Top 100’de?
ASELSAN (47.), TUSAŞ (65.), Baykar (73.), Roketsan (87.) ve MKE (93.) — beş şirket, toplam 10,1 milyar dolar.
Bu değerlendirme neye dayanıyor?
Dokuz sektör dosyasında doğrulanan üretim, ihracat, kullanıcı ülke ve gelir verilerine; tüm ham tablolar ilgili sektör dosyalarında yayımlandı. Seriye İHA dosyasından başlayabilirsiniz.
Kaynaklar ve metodoloji notları
Bu çalışma; kamuya açık resmî şirket verileri, kurum raporları, sözleşme ve teslimat kayıtları ile sektör kaynaklarının karşılaştırılması sonucunda Envanter Medya tarafından hazırlanmış editoryal bir araştırmadır. Başlıca kaynaklar:
- SIPRI Top 100 Fact Sheet (Aralık 2025) — 2024 gelirleri, sıralar, büyüme
- SSB / Anadolu Ajansı (Ocak 2026) — 2025 ihracat ve yeni sözleşme rakamları
- Envanter Medya Küresel Savunma Sanayii Araştırmaları serisi — dokuz sektör dosyası: İHA, zırhlı araç, tank, mühimmat, füze, hava savunma, radar-EH, gemi, motor
Son güncelleme: 16 Ağustos 2026. Bu sayfa yaşayan bir araştırmadır; yıllık rapor sezonlarında güncellenecektir.
