Trump ‘AI Force’ Kurulacağını Açıkladı: Duyuruda Ayrıntı Yok

ABD Başkanı Donald Trump, “AI Force” adını verdiği bir yapı kurulacağını ve başına bir yapay zekâ koordinatörü atanacağını duyurdu. Açıklama Truth Social üzerinden yapıldı; yapının statüsü, bütçesi, yönetimi ve takvimi belirtilmedi.

Duyuruda ne var, ne yok

Trump, 19–20 Eylül 2026’da resmî sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı paylaşımda yeni bir “AI Force” kurulacağını ve bu yapıyı yönetecek bir yapay zekâ koordinatörü (czar) görevlendirileceğini bildirdi. Paylaşımda yapının, yapay zekâ sektörünün büyümesini “engellemeyeceği veya boğmayacağı”, aksine sektörü “değerli göreceği, ona yardım edeceği ve büyürken gözeteceği” ifade edildi.

Duyuru bu kadarıyla sınırlı kaldı. Paylaşımda yapının teşkilat şeması, yetkileri, bütçesi, federal yönetim içindeki yeri ve faaliyete geçiş tarihi yer almadı; koordinatörlük için aday da adlandırılmadı. Beyaz Saray, yapının askerî bir teşkilat olarak mı kurgulandığı sorusu dâhil olmak üzere ek bilgi taleplerine yanıt vermedi.

Space Force benzetmesi neden önemli?

Trump’ın açıklamada kullandığı tek somut referans noktası, ilk döneminde kurduğu Uzay Kuvvetleri (Space Force) oldu. Bu benzetme, duyurunun yorumlanmasında belirleyici — çünkü Space Force, ABD Silahlı Kuvvetleri’nin altıncı ve en yeni muharip unsuru olarak 2019’da yasayla kuruldu.

Bir silahlı kuvvet unsurunun kurulması ABD’de yürütme kararıyla değil, Kongre’nin çıkaracağı yetkilendirme yasasıyla mümkün. Space Force da 2020 Mali Yılı Ulusal Savunma Yetkilendirme Yasası (NDAA) ile kuruldu. Dolayısıyla bir “AI Force” gerçekten askerî bir kuvvet unsuru olarak tasarlanıyorsa, benzer bir yasama süreci gerekiyor. Bu süreç, bütçe tahsisi, personel kadrosu, rütbe yapısı ve mevcut kuvvetlerden görev devri gibi başlıkları kapsıyor.

Alternatif olarak yapı, Savunma Bakanlığı içinde bir ajans, Beyaz Saray’a bağlı bir koordinasyon ofisi veya sektör düzenlemesine odaklı sivil bir kurum olarak da kurgulanabilir. Duyuru bu seçenekler arasında ayrım yapmıyor.

Yapay zekâ koordinatörlüğünün geçmişi

Trump, Aralık 2024’te risk sermayedarı David Sacks’i yapay zekâ koordinatörlüğüne atamıştı. Sacks, Mayıs 2026’da Beyaz Saray’daki resmî görevinden ayrıldı; yönetime danışmanlık yapmayı sürdürüyor ve Başkanlık Bilim ve Teknoloji Danışmanları Konseyi’ne başkanlık ediyor. Yeni duyurulan koordinatörlüğün bu pozisyonun devamı mı yoksa farklı yetkilere sahip yeni bir görev mi olduğu açıklanmadı.

Savunmada yapay zekâ: mevcut yapı zaten var

ABD savunma sisteminde yapay zekâ çalışmaları hâlihazırda kurumsallaşmış durumda. Savunma Bakanlığı bünyesindeki Chief Digital and Artificial Intelligence Office (CDAO), 2022’de kurulmuş ve daha önce ayrı yürüyen Joint Artificial Intelligence Center, Defense Digital Service ve ileri veri analitiği birimlerini tek çatı altında topladı. DARPA’nın yapay zekâ programları, hava ve deniz otonomi projeleri ile Replicator gibi kitlesel insansız sistem girişimleri de bu ekosistemin parçası.

Bu nedenle yeni bir yapının asıl sorusu teknik değil, kurumsal: mevcut ofislerin yetkileri devralınacak mı, yoksa üzerlerine yeni bir koordinasyon katmanı mı eklenecek? Savunma bürokrasisinde bu ayrım, programların hızlanmasıyla yavaşlaması arasındaki farkı belirliyor.

Türkiye ve NATO açısından anlamı

NATO, 2021’de kabul ettiği Yapay Zekâ Stratejisi ve ardından kurulan DIANA (Defence Innovation Accelerator for the North Atlantic) yapısıyla müttefikler arasında yapay zekâ kabiliyetlerinin geliştirilmesini hedefliyor. ABD’de kurulacak yeni bir yapı, ittifak içi standart belirleme süreçlerini doğrudan etkileyebilir — özellikle otonom sistemlerin sertifikasyonu, veri paylaşım protokolleri ve müşterek hedefleme mimarileri başlıklarında.

Türkiye açısından bu alan, savunma sanayiinin son on yılda hızla yatırım yaptığı bir kulvar. STM, HAVELSAN, ASELSAN ve BAYKAR’ın otonom sürü sistemleri, görüntü işleme ve karar destek yazılımlarındaki çalışmaları, NATO standartlarıyla uyumluluk gerektiren bir alanda ilerliyor. ABD’nin bu alandaki kurumsal düzenlemesi, ittifak genelinde geçerli olacak teknik ölçütlerin belirlenmesinde ağırlık taşıyacak.

Henüz somut bir metin ortada olmadığı için, duyurunun savunma tedarik süreçlerine yansıması ancak yapının hukuki biçimi netleştiğinde değerlendirilebilir.

Kaynakça

• Donald Trump — Truth Social paylaşımı, 19–20 Eylül 2026 (resmî sosyal medya hesabı)
• Forbes — “Trump Vows To Launch ‘AI Force’ To Safeguard U.S. Dominance”, 19 Eylül 2026
• ABD Savunma Bakanlığı — Chief Digital and Artificial Intelligence Office (CDAO) kuruluş belgeleri, 2022
• 2020 Mali Yılı Ulusal Savunma Yetkilendirme Yasası (NDAA) — Space Force kuruluş hükümleri