DEARSAN, Kocaeli Çayırova’da Denizaltı Gövde Bloğu Üretecek Yeni Tesis İçin ÇED Süreci Başlattı

Türkiye’nin özel sektör tersanelerinden DEARSAN Gemi İnşaat Sanayi, Kocaeli’nin Çayırova ilçesindeki Şekerpınar Mahallesi’nde kuracağı yeni bir gövde ve blok üretim tesisi için Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) sürecini başlattı. Kocaeli Valiliği’ne sunulan proje tanıtım dosyasına göre tesis, tamamlandığında yılda azami 3 denizaltı gövde bloğu ile çok sayıda savaş gemisi bloğu üretebilecek kapasiteye ulaşacak.

28 Ağustos 2026’da Kocaeli Valiliği tarafından ilan edilen ÇED süreciyle birlikte kamuoyuna yansıyan proje dosyası, DEARSAN’ın Tuzla’daki ana tersanesine ek olarak Çayırova’da bir “ön üretim” tesisi kurmayı planladığını ortaya koyuyor. Toplam 10.734 metrekarelik arazi üzerinde, 5.823 metrekaresi kapalı alan olacak şekilde kurulacak tesiste alüminyum, çelik ve kompozit gövdeli deniz araçlarının blok imalatı, kaynak, elektrik-mekanik montaj ve boru işleri yapılacak. Proje dosyasında yeni inşaat öngörülmüyor; yatırımın 16,45 milyon TL tutarındaki bölümü, mevcut yapı üzerine ekipman kurulumuna ayrılmış durumda ve işletme aşamasında 9 kişilik istihdam planlanıyor.

Neden Önemli?

Haber ilk bakışta mütevazı bir sanayi yatırımı gibi görünse de, Türkiye’nin denizaltı ve savaş gemisi üretim tabanının özel sektöre doğru genişlemesi açısından dikkat çekici bir sinyal veriyor. Bugüne kadar denizaltı gövde imalatı ve montajı, esas olarak Gölcük Tersanesi Komutanlığı ve ASFAT çatısı altındaki MİLDEN millî denizaltı programıyla özdeşleşmişti. DEARSAN’ın kendi kurumsal tanıtımında “denizaltılar” başlığını üretim yelpazesine dahil etmesi ve şimdi ÇED dosyasında somut bir denizaltı gövde bloğu kapasitesi (yılda 3 adet) beyan etmesi, özel tersanelerin de bu alanda altyapı kurma iradesini gösteriyor.

Proje dosyasındaki kapasite rakamları şirketin üretim hedefi değil, ÇED sürecinde izin verilen azami kapasite olarak tanımlanıyor: 23,5 metreye kadar 8 savaş gemisi, 20 metreye kadar 20 savaş gemisi ve 15 metreye kadar 40 savaş gemisi bloğu/gövdesi yıllık üst sınır olarak belirtiliyor. Çayırova’da tamamlanan blok ve gövdeler, denize indirme ve son donatım için DEARSAN’ın Tuzla’daki ana tersanesine sevk edilecek — yani Çayırova bir “tam üretim” değil, blok imalatı ve ön montaj tesisi olarak konumlanıyor.

DEARSAN Kimdir?

1980 yılında İstanbul Tuzla’da kurulan DEARSAN Gemi İnşaat Sanayi A.Ş., Fenerbahçe Kulübü Başkanı Aziz Yıldırım’ın sahibi olduğu bir aile şirketi. Tuzla ve Yalova Altınova’daki iki tersanesinde askerî ve ticari gemi inşaatı yapan şirket, Türk Deniz Kuvvetleri’ne 16 Tuzla Sınıfı devriye botu teslim etti. İhracat tarafında da aktif bir sicili var: Türkmenistan Deniz Kuvvetleri’ne 10 devriye botu ve 2019’da 92 metrelik bir korvet, Nijerya Deniz Kuvvetleri’ne 2021’de iki adet 76 metrelik açık deniz devriye gemisi, Katar’a 2024’te iki adet 50 metrelik hızlı hücum botu teslim etti. Şirket, Savunma Sanayii İmalatçılar Derneği (SASAD) üyesi ve IDEF gibi fuarlarda düzenli olarak stant açıyor.

Türkiye’nin denizaltı üretim kapasitesi bugüne kadar büyük ölçüde MİLDEN millî denizaltı programı ve Gölcük Tersanesi etrafında şekillenmişti; DEARSAN’ın Çayırova hamlesi, bu tabloya özel sektör kanadından yeni bir aktör ekliyor. Türkiye’nin küresel ölçekte nerede durduğuna dair genel tabloyu Dünyanın En Büyük Denizaltı Üreticileri başlıklı analizde bulabilirsiniz.

Kronoloji

• 28 Ağustos 2026: Kocaeli Valiliği, DEARSAN’ın Çayırova Şekerpınar’daki proje dosyasını ÇED sürecine dahil ettiğini duyurdu; proje tanıtım dosyası kamuoyuna yansıdı.
• 29-30 Ağustos 2026: Kocaeli merkezli yerel basın (Kocaeli Gündem, Kocaeli Şehir Gazetesi, Ses Kocaeli, Kocaeli Gazetesi) ile denizcilik odaklı yayınlar (Denizhaber, Haberdenizde, 7Deniz) haberi ÇED dosyasına dayanarak işledi.

Teknik ve İdari Özellikler (ÇED Dosyasına Göre)

• Konum: Çayırova, Şekerpınar Mahallesi, Kocaeli — en yakın yerleşim alanına 940 metre mesafede, sanayi bölgesi içinde.
• Arazi: Toplam 10.734 m², 5.823 m²’si kapalı alan.
• Üretim kapsamı: 23,5 metreye kadar alüminyum, çelik ve kompozit gövdeli deniz araçları; gövde/blok imalatı, kaynak, elektrik-mekanik montaj, boru tesisatı.
• Azami yıllık kapasite (proje dosyası): 3 denizaltı gövde bloğu, 8 adet 23,5 metreye kadar savaş gemisi, 20 adet 20 metreye kadar savaş gemisi, 40 adet 15 metreye kadar savaş gemisi/tekne.
• Yatırım tutarı: 16,45 milyon TL (ekipman kurulumu; yeni bina inşaatı öngörülmüyor).
• İstihdam: İşletme aşamasında 9 kişi.
• Sevkiyat: Tamamlanan blok/gövdeler denize indirme ve son donatım için DEARSAN Tuzla Tersanesi’ne taşınacak.

Bu rakamların şirketin resmî yatırım hedefi değil, ÇED kapsamında beyan edilen ve izin sürecine konu olan azami üretim kapasitesi olduğu vurgulanmalı. Sürecin bir sonraki aşaması, ÇED incelemesinin tamamlanması ve nihai kapasite/faaliyet iznine bağlanması.

Envanterdeki Yeri ve Bağlam

Bu gelişme, Türk donanmasının önümüzdeki on yılda devreye alacağı geniş gemi inşa programının parçası olarak okunmalı. SSB’nin yürüttüğü aktif deniz projelerinin genel görünümü için SSB Deniz Projeleri: Türk Donanmasının Tüm Aktif Programları yazımıza, MİLGEM ailesinin en yeni gemilerinden birinde hangi yerli sistemlerin yer aldığına dair TCG Burgazada’da Hangi Yerli Sistemler Var? incelememize göz atabilirsiniz. Küçük ve orta ölçekli savaş gemisi sınıflarının donanmadaki rolünü merak edenler için Korvet Nedir? Küçük Ama Güçlü Deniz Savaş Araçları yazımız, Türkiye’nin gemi ihracatında ve üretim hacminde küresel sırasını görmek isteyenler için ise Dünyanın En Büyük Savaş Gemisi Üreticileri analizimiz referans olabilir.

DEARSAN’ın Çayırova tesisi henüz inşaat aşamasında değil; süreç ÇED incelemesinin sonuçlanmasıyla ilerleyecek. EnvanterMedya, projenin izin sürecini ve varsa ilk sipariş/program bağlantılarını takip etmeye devam edecek.

Sıkça Sorulan Sorular

DEARSAN’ın Çayırova’daki yeni tesisi ne zaman faaliyete geçecek?
Proje henüz ÇED (Çevresel Etki Değerlendirmesi) aşamasında; kesin bir faaliyete geçiş tarihi açıklanmadı. Süreç, ÇED incelemesinin tamamlanmasıyla ilerleyecek.

DEARSAN gerçekten denizaltı mı üretecek?
Proje dosyasında yılda azami 3 denizaltı gövde bloğu üretim kapasitesi beyan edildi. Bu, ÇED sürecinde izin verilen üst sınır olup şirketin somut bir denizaltı siparişi aldığı anlamına gelmiyor; DEARSAN kurumsal tanıtımında da “denizaltılar”ı üretim yelpazesine dahil ediyor.

Çayırova tesisi DEARSAN’ın Tuzla tersanesinin yerini mi alacak?
Hayır. Çayırova’da üretilecek blok ve gövdeler, denize indirme ve son donatım için DEARSAN’ın Tuzla’daki ana tersanesine sevk edilecek; iki tesis birbirini tamamlayacak.

DEARSAN kime ait?
Şirket, Fenerbahçe Kulübü Başkanı Aziz Yıldırım’ın sahibi olduğu bir aile şirketi olup 1980’den bu yana Tuzla merkezli faaliyet gösteriyor.