HAVELSAN’ın İnsansız Gösterimi: Denizden Kalkan SAGAN, 60mm Havanla Hedefi Vurdu
HAVELSAN, insansız bir deniz aracından kalkan insansız hava aracının otonom olarak hedef vurduğu koordineli bir gösterim gerçekleştirdi. Denemede VN Maritime üretimi USV-12 insansız deniz aracı ile ASİSGUARD üretimi SAGAN insansız hava aracı, HAVELSAN’ın komuta-kontrol, görev yönetimi ve otonomi yazılımı üzerinden birlikte çalıştı.
Gösterimde USV-12 belirlenen rotada otonom olarak seyretti. Güvertesinde taşınan SAGAN, araçtan otonom kalkış yaptı, 60 milimetrelik havan mühimmatını belirlenen hedefe bıraktı ve görevini tamamladı. HAVELSAN, bu senaryoyu “farklı insansız platformların koordineli çalışması” olarak tanımladı.
Gösterimin öne çıkan noktası, iki farklı üreticinin -VN Maritime’ın deniz aracı ile ASİSGUARD’ın hava aracı- platformlarının tek bir komuta-kontrol mimarisi altında birlikte yönetilebilmesi. HAVELSAN’ın yazılımı, platformlar arası veri alışverişini ve görev koordinasyonunu sağlayarak operatöre tek bir arayüzden kontrol imkânı sunuyor.
HAVELSAN, çözümlerini NATO standartlarıyla uyumlu tasarladığını belirtiyor. Şirketin açıklamasına göre yazılım mimarisi, farklı üreticilerin insansız sistemlerini ortak bir komuta-kontrol çatısı altında entegre edebilecek şekilde geliştirildi. Bu, HAVELSAN’ı yalnızca kendi ürettiği platformlara değil, üçüncü taraf insansız sistemlere de hizmet verebilen bir yazılım tedarikçisi konumuna taşıyor.
İnsansız deniz araçlarından insansız hava araçlarının fırlatılması, son yıllarda deniz harbinde öne çıkan bir konsept. Bu yaklaşım, mürettebatlı gemilerin riskli bölgelere girmeden keşif ve vuruş menzilini genişletmesine imkân veriyor. HAVELSAN’ın gösterimi, Türkiye’nin bu alanda hem platform hem de yazılım tarafında eş zamanlı kabiliyet geliştirdiğini ortaya koyuyor.
Türk savunma sanayiinde insansız sistemler arasındaki entegrasyon ihtiyacı giderek büyüyor. Baykar’ın KIZILELMA ve TB3 gibi platformları, Roketsan’ın mühimmat aileleri ve çeşitli üreticilerin insansız deniz araçları, ortak bir komuta-kontrol omurgasına bağlanmadan tam potansiyeline erişemiyor. HAVELSAN’ın bu alandaki yazılım yatırımı, farklı üreticilerin ürünlerini “sistemler sistemi” mantığıyla birleştirme hedefini yansıtıyor.
Gösterim, HAVELSAN’ın 20 Ekim 2026 tarihli resmî açıklamasıyla kamuoyuna duyuruldu. Şirket, denemenin yapıldığı tam konumu ve tarihi paylaşmazken, sistemin hedef tespiti sonrası operatör kontrolünde angajmanı gerçekleştirdiğini belirtti. Bu, insan onayının karar döngüsünde korunduğu bir otonomi seviyesine işaret ediyor.
HAVELSAN’ın komuta-kontrol altyapısı, daha önce kara ve hava platformları için de benzer entegrasyon projelerinde kullanılmıştı. Şirketin deniz-hava insansız sistemleri arasında köprü kurma girişimi, Türkiye’nin çok alanlı (multi-domain) insansız harp konseptine yönelik yazılım tabanlı çözümler ürettiğini gösteriyor. Bu tür entegrasyon kabiliyetleri, hem TSK’nın operasyonel ihtiyaçları hem de olası ihracat teklifleri için HAVELSAN’a rekabet avantajı sağlayabilir.
Sistemin seri üretime geçiş takvimi veya TSK envanterine giriş planı konusunda şirketten ayrıntılı bilgi paylaşılmadı. HAVELSAN’ın önümüzdeki dönemde benzer entegrasyon gösterimlerini farklı platform kombinasyonlarıyla tekrarlaması bekleniyor.
Gösterimde kullanılan USV-12, VN Maritime’ın orta boy insansız deniz aracı serisinden. ASİSGUARD’ın SAGAN’ı ise şirketin küçük, taşınabilir insansız hava aracı ailesinin bir üyesi. İki farklı Türk üreticinin platformlarının bir üçüncü şirketin -HAVELSAN’ın- yazılımı üzerinden birleştirilmesi, Türk savunma ekosisteminde platform üreticileri ile sistem entegratörleri arasındaki iş bölümünün nasıl işlediğini gösteren somut bir örnek oluşturuyor.
Deniz aracından insansız hava aracı fırlatma konsepti, büyük donanmaların yıllardır üzerinde çalıştığı bir alan. Küçük ve orta ölçekli deniz kuvvetleri için bu yaklaşımın cazibesi, pahalı helikopter güvertesi veya büyük hava gemisi yerine nispeten küçük bir insansız deniz aracının keşif ve hafif vuruş menzilini genişletebilmesinde yatıyor. HAVELSAN’ın gösterimi, bu konseptin Türkiye’de de operasyonel olgunluğa yaklaştığını ortaya koyuyor.
Komuta-kontrol yazılımının farklı üreticilerin donanımlarını entegre edebilmesi, aynı zamanda ihracat açısından da önem taşıyor. Bir alıcı ülke, farklı tedarikçilerden satın aldığı insansız platformları HAVELSAN’ın yazılım omurgası üzerinden birleştirebilir; bu, şirketin yalnızca donanım değil, “sistemler sistemi” entegrasyonu sunan bir yazılım markası olarak konumlanmasını güçlendiriyor. NATO uyumlu mimari vurgusu da bu stratejinin ihracat pazarlarını hedeflediğinin bir işareti.
