ABD Donanması, GDEB ve HII’ye 76,6 milyar dolarlık Virginia/Columbia sınıfı denizaltı sözleşmesi verdi

ABD Donanması, General Dynamics Electric Boat (GDEB) ve HII’nin Newport News Shipbuilding (NNS) tersanesine, dokuz adet Block VI Virginia sınıfı saldırı denizaltısı ile beş adet Build II Columbia sınıfı balistik füze denizaltısının inşası için toplam 76,6 milyar dolarlık sözleşme verdi. HII’nin 29 Temmuz 2026 tarihli resmî açıklamasına göre karar, programın yaklaşık üç yıllık bir gecikmenin ardından hayata geçmesini sağladı.

USNI News’in haberine göre sözleşme üç ana kalemden oluşuyor: dokuzuncu Virginia sınıfı denizaltı ve onuncu gemi için malzeme tedariki karşılığında yaklaşık 42,1 milyar dolar; beş Columbia sınıfı denizaltı için yaklaşık 29,5 milyar dolar; tersane altyapısı ve işgücü geliştirme programları için de yaklaşık 5 milyar dolar.

Tersaneler arasında görev dağılımı

Virginia sınıfı programında NNS, planlanan denizaltılardan altısının teslimat tersanesi olarak görev yapacak. Columbia sınıfı programında ise NNS, GDEB’in ana yüklenici olduğu projede önemli bir ortak konumunda; her denizaltı için altı modül bölümünün inşası ve teslimini üstleniyor. HII Newport News Başkanı Kari Wilkinson, açıklamasında “Ulusumuzu koruyan nükleer güçle çalışan denizaltıları inşa etmeye kararlıyız” ifadesini kullandı.

GDEB ve NNS, bugüne kadar birlikte 26 Virginia sınıfı denizaltıyı ABD Donanması’na teslim etmiş durumda. Yeni sözleşme, bu ortak üretim hattının kapasitesini önemli ölçüde genişletiyor.

Columbia sınıfı neden kritik?

Naval News’in değerlendirmesine göre Columbia sınıfı denizaltılar, ABD’nin nükleer üçlüsünün deniz ayağını oluşturan Ohio sınıfı balistik füze denizaltılarının yerini alacak. Bu denizaltılar, stratejik caydırıcılığın sürekliliği açısından ABD Donanması’nın en yüksek öncelikli programlarından biri olarak konumlandırılıyor; teslimatlardaki gecikmeler doğrudan stratejik kapasite planlamasını etkiliyor.

Virginia sınıfı saldırı denizaltıları ise su altı keşif, özel kuvvet operasyonları ve seyir füzesi atış kabiliyetiyle ABD Donanması’nın çok amaçlı su altı gücünün omurgasını oluşturuyor. Denizaltı sınıfları arasındaki temel farklar için Virginia Sınıfı Denizaltı Nedir? dosyamıza bakılabilir.

Program neden gecikmişti?

USNI News’in haberine göre sözleşmenin imzalanması, tersane kapasitesi, tedarik zinciri darboğazları ve işgücü yetersizliği gibi faktörler nedeniyle yaklaşık üç yıl gecikmişti. Sözleşme kapsamındaki 5 milyar dolarlık işgücü geliştirme bütçesi, bu darboğazları doğrudan hedef alıyor.

Türkiye açısından anlamı

Denizaltı inşa kapasitesi, büyük donanmaların en emek yoğun ve teknik açıdan en zorlu üretim alanlarından biri. ABD’nin kendi tersane altyapısına yönelik bu ölçekte bir yatırımı, müttefik ülkelerin denizaltı tedarik programlarını planlarken referans aldığı küresel bir kapasite tablosunu da şekillendiriyor. Türkiye’nin kendi Reis sınıfı denizaltı programı, farklı bir teknoloji ailesinde (konvansiyonel, hava bağımsız itki sistemli) ilerlese de, büyük tersanelerdeki üretim temposu ve gecikme dinamikleri, sektördeki genel eğilimler açısından takip edilmeye değer. HII’nin ABD Donanması’ndaki rolü için HII Nedir? dosyamıza bakılabilir.

Kaynaklar

1. HII (Huntington Ingalls Industries) resmî basın bülteni – “HII is Awarded Contracts for Construction of Block VI Virginia-class and Build II Columbia-class Submarines” – 29 Temmuz 2026. Sözleşmenin toplam büyüklüğü, gemi adetleri ve tersane rolleri için kullanıldı. Bağlantı: https://www.hii.com/news/hii-is-awarded-contracts-for-construction-of-block-vi-virginia-class-and-build-ii-columbia-class-submarines
2. USNI News – “Navy Awards $76.6B for 9 Virginia, 5 Columbia Subs to General Dynamics, HII” – 29 Temmuz 2026. Bütçe kalemlerinin dağılımı ve programın gecikme geçmişi için kullanıldı. Bağlantı: https://news.usni.org/2026/07/29/navy-awards-76-6b-for-9-virginia-5-columbia-subs-to-general-dynamics-hii
3. Naval News – “US Navy Awards Historic $76.6B Contract for 9 Block VI Virginia SSNs and 5 Columbia SSBNs” – 29 Temmuz 2026. Columbia programının stratejik önemi ve nükleer caydırıcılık bağlamı için kullanıldı. Bağlantı: https://www.navalnews.com/naval-news/2026/07/us-navy-awards-historic-76-6b-contract-for-9-block-vi-virginia-ssns-and-5-columbia-ssbns/

Not: Sözleşme, tersaneler arasındaki kesin bedel paylaşımını itemize etmiyor; açıklanan rakamlar program bazlı toplam tutarlardır.