ASELSAN Radar Sistemleri Rehberi

ASELSAN radar sistemleri, şirketin en güçlü olduğu alanların başında gelir. ASELSAN, Türkiye’nin radar teknolojisindeki millî omurgasıdır ve gemi, uçak, kara ve sınır uygulamaları için geniş bir radar ailesi geliştirir. Bu ailenin ortak paydası, giderek yaygınlaşan aktif elektronik taramalı dizi (AESA = anten üzerindeki binlerce küçük verici/alıcı modülünün ışını mekanik dönüş olmadan elektronik olarak yönlendirdiği radar mimarisi) teknolojisidir. AESA radarlar; birden çok hedefi aynı anda takip edebilme, karıştırmaya karşı direnç ve yüksek güvenilirlik sağlar. Bu rehber, ASELSAN’ın öne çıkan radar sistemlerini kullanım alanlarına göre tanıtır.
ASELSAN radar sistemleri bir bakışta
| Radar | Tür / işlev | Not |
|---|---|---|
| ÇAFRAD | Gemi hava savunma radar süiti (GaN AESA) | TF-2000 hava savunma muhribi için çok fonksiyonlu radar |
| MURAD | Uçak burun radarı (AESA) | Millî muharip uçak ve platformlar için hava radarı ailesi |
| ALP | S-bant AESA radar ailesi | Gözetleme ve hava savunma uygulamaları |
| KALKAN-II | X-bant hava savunma radarı | Alçak irtifa hedef tespiti ve takibi |
| EIRS | Erken ihbar radar sistemi | Uzun menzilli hava resmi ve erken uyarı |
| RETİNAR | Sınır/saha gözetleme radarı | İnsan/araç tespiti için kara gözetleme |
Deniz radarları: ÇAFRAD
ASELSAN’ın deniz radarındaki amiral gemisi ÇAFRAD‘dır (Çok Fonksiyonlu Faz Dizinli Radar). TF-2000 hava savunma muhribi için geliştirilen ÇAFRAD, farklı bantlarda çalışan çok sayıda antenin bir araya geldiği bir süittir ve galyum nitrür (GaN) tabanlı AESA teknolojisi kullanır. GaN, geleneksel malzemelere göre daha yüksek güç ve verim sunarak radarın menzil ve çözünürlüğünü artırır. ÇAFRAD, aynı anda çok sayıda hava ve yüzey hedefini tespit edip takip ederek geminin hava savunma silahlarını yönlendirir.
Hava radarları: MURAD ve ALP
MURAD, millî muharip uçak ve platformlar için geliştirilen AESA burun radarı ailesidir; hava-hava ve hava-yer modlarıyla hedef tespiti, takibi ve haritalama yapar. ALP ise S-bantta çalışan bir AESA radar ailesidir ve gözetleme ile hava savunma uygulamalarında kullanılır. Her iki aile de ASELSAN’ın AESA yetkinliğini farklı platform ihtiyaçlarına uyarlamasının örneğidir.
Hava savunma ve erken ihbar: KALKAN-II ve EIRS
KALKAN-II, X-bantta çalışan bir hava savunma radarıdır; özellikle alçak irtifadan yaklaşan hedeflerin tespiti ve takibi için hava savunma sistemlerine hedef verisi sağlar. EIRS (Erken İhbar Radar Sistemi) ise uzun menzilde geniş bir hava resmi oluşturarak yaklaşan tehditleri erken aşamada tespit eder ve komuta-kontrol ağına aktarır. Bu iki sistem, katmanlı hava savunmanın “gözleri” olarak birlikte çalışır.
Sınır ve saha gözetleme: RETİNAR
RETİNAR ailesi, sınır güvenliği ve kritik tesis korumasında kullanılan kara gözetleme radarlarıdır. İnsan, araç ve küçük hava aracı gibi hedefleri gündüz-gece ve olumsuz hava koşullarında tespit ederek geniş alanların az personelle izlenmesini sağlar. Bu tür radarlar, elektro-optik sistemlerle birlikte çalışarak bir tespitin doğrulanmasını ve sınıflandırılmasını kolaylaştırır.
ASELSAN’ın radardaki rolü
Radar, tek başına bir silah değil, hava savunma ve platform sistemlerinin karar verici sensörüdür. ASELSAN bu alanda hem ana yüklenici hem de daha büyük sistemlerin sensör sağlayıcısı olarak çalışır. Örneğin bir hava savunma sisteminde hedefi tespit edip takip eden ve atış çözümünü üreten radar ASELSAN’ın; ateşlenen füze ise genellikle ROKETSAN’ın sorumluluğundadır. Bu iş bölümü, radar sistemlerinin savunma zincirindeki merkezi ama tamamlayıcı rolünü gösterir.
Sıkça Sorulan Sorular
ASELSAN’ın en gelişmiş radarı hangisi?
Teknoloji açısından en dikkat çekenlerden biri, GaN tabanlı AESA teknolojisi kullanan ve TF-2000 muhribi için geliştirilen ÇAFRAD çok fonksiyonlu radar süitidir. Ancak “en gelişmiş” ifadesi kullanım amacına göre değişir; hava için MURAD, sınır için RETİNAR öne çıkar.
AESA radar nedir?
AESA (aktif elektronik taramalı dizi), anten üzerindeki binlerce küçük verici/alıcı modülünün ışını elektronik olarak yönlendirdiği radar mimarisidir. Mekanik dönen antenlere göre daha hızlı, daha çok hedefi aynı anda takip edebilen ve karıştırmaya daha dayanıklı bir yapıdır.
ASELSAN radarları hangi platformlarda kullanılır?
Gemiler (ÇAFRAD), uçaklar (MURAD), kara hava savunma sistemleri (KALKAN-II, EIRS) ve sınır güvenliği (RETİNAR) başta olmak üzere geniş bir platform yelpazesinde kullanılır.
Radar sistemini ASELSAN mı yoksa ROKETSAN mı üretir?
Radar sistemlerini ASELSAN geliştirir. ROKETSAN ise füze ve mühimmat tarafından sorumludur. Hava savunmada radar ASELSAN, füze ROKETSAN mantığı geçerlidir.
Kaynakça
- ASELSAN — Radar Sistemleri ürün sayfaları (aselsan.com, erişim: Temmuz 2026).
- ASELSAN — Radar ve Elektronik Harp Sistemleri (REHİS) sektör sayfası.
- ASELSAN 2025 Faaliyet Raporu (radar programları için).

