Almanya İlk F-35A’sını Lockheed Martin’den Teslim Aldı
Almanya, 35 uçaklık 10 milyar euroluk siparişin ilk F-35A’sını 19 Eylül’de Lockheed Martin’in Fort Worth tesisinden teslim aldı. Uçak, Alman Hava Kuvvetleri’nin NATO’nun nükleer paylaşım görevine giren filosunun ilk parçası olacak.
Teslimat: Fort Worth’ten Almanya’ya
Lockheed Martin, Almanya’nın F-35A Lightning II siparişinin ilk uçağını 19 Eylül’de Teksas’taki Fort Worth üretim tesisinde teslim etti. Almanya toplam 35 F-35A siparişi vermişti; teslimatların 2029’a kadar tamamlanması planlanıyor. Programın toplam maliyeti yaklaşık 10 milyar euro olarak açıklandı.
Alman Savunma Bakanı Boris Pistorius, uçağın operasyonel kabiliyetlerine dikkat çekerek F-35A’nın “büyük veri hacimlerini toplayıp hızla birleştirerek” muharebe alanı farkındalığı oluşturabildiğini söyledi. NATO Müttefik Hava Komutanlığı Şefi Tümgeneral Frank Gräfe ise artan F-35 kullanıcı sayısının müttefikler arasında “birlikte eğitim, operasyon ve muharebe” kabiliyetini güçlendirdiğini belirtti.
Nükleer paylaşım bağlamı
Almanya’nın F-35A alımı, NATO’nun nükleer paylaşım düzenlemesiyle doğrudan bağlantılı. Alman Hava Kuvvetleri, halen görevde olan Tornado uçaklarının yerini alacak F-35A’ları, ABD B61 taktik nükleer bombalarını taşıyabilecek platform olarak konuşlandıracak. Bu, Almanya’nın Soğuk Savaş’tan bu yana sürdürdüğü nükleer paylaşım rolünün teknolojik olarak yenilenmesi anlamına geliyor.
Alım süreci, Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik savaşının ardından hızlandırılan Alman savunma modernizasyonunun parçası. Almanya, 2022’de ilan edilen “Zeitenwende” (dönüm noktası) politikasıyla savunma harcamalarını kayda değer ölçüde artırmıştı; F-35A programı bu artışın en büyük tekil kalemlerinden biri.
Alman sanayii ve tedarik zinciri
Programa Alman savunma sanayii de dahil edildi; Rheinmetall, F-35 üretim zincirinde parça tedarikçisi olarak yer alıyor. Bu, doğrudan alım anlaşmalarının ötesinde, Almanya’nın F-35 ekosisteminde sanayi payı elde etmesini sağlıyor — tıpkı diğer Avrupa F-35 kullanıcılarının kendi sanayilerini programa entegre etmesi gibi.
Avrupa F-35 filosunda yeni bir halka
Almanya’nın katılımıyla Avrupa’daki F-35A kullanıcı sayısı büyümeye devam ediyor; Hollanda, Norveç, Danimarka, Belçika, İtalya, Polonya, Finlandiya ve Romanya gibi ülkelerin ardından Almanya da filoyu büyütüyor. Kıtadaki beşinci nesil uçak mevcudunun artması, NATO’nun doğu kanadındaki caydırıcılık tartışmalarının merkezinde yer alıyor.
Türkiye açısından bağlam
Almanya’nın F-35 filosunu büyütmesi, Türkiye’nin 2019’da S-400 füze savunma sistemi alımı gerekçesiyle programdan çıkarılmasının ardından geçen süreçle karşılaştırıldığında ayrı bir gündem oluşturuyor. Türkiye bu süreçte kendi beşinci nesil muharip uçak programı KAAN’ı (TUSAŞ) geliştirmeyi sürdürdü; KAAN’ın ilk seri üretim uçaklarının 2028’den itibaren Türk Hava Kuvvetleri’ne teslim edilmesi planlanıyor. Almanya’nın Tornado’dan F-35’e geçişi ile Türkiye’nin F-4’ten KAAN’a geçiş takvimi, iki farklı modernizasyon stratejisinin paralel örnekleri olarak öne çıkıyor: biri ithal platformla NATO nükleer görevine entegrasyon, diğeri yerli platformla tam bağımsız tedarik hedefi.
Kaynakça
- Lockheed Martin — F-35A teslimat duyurusu, 19 Eylül 2026
- Alman Savunma Bakanlığı (Bundesministerium der Verteidigung) — Boris Pistorius açıklaması
- NATO Müttefik Hava Komutanlığı — Tümgeneral Frank Gräfe açıklaması
- Defence Industry Europe — “Germany receives first F-35A”, 24 Eylül 2026
