KARAOK: ROKETSAN’ın Omuzdan Atılan Tanksavar Füzesi
KARAOK, ROKETSAN tarafından geliştirilen, omuzdan atılan kısa menzilli ve ateşle-unut (fire-and-forget) prensibiyle çalışan bir tanksavar füzesidir. Görüntüleyici kızılötesi arayıcısı hedefi ateşleme öncesinde kilitler; atıcı füzeyi bıraktıktan sonra mevziyi terk edebilir. Menzili 2,5 kilometrenin üzerinde olan sistem, 2022’de Türk Silahlı Kuvvetleri envanterine girmiştir ve tandem HEAT harp başlığıyla modern zırhlı hedefleri vurmak için tasarlanmıştır.
| KARAOK — Künye | |
|---|---|
| Ad | KARAOK |
| Kategori | Omuzdan atılan kısa menzilli tanksavar füzesi (ATGM) |
| Geliştirici | ROKETSAN (IIR arayıcı: ASELSAN) |
| Hizmete giriş | 2022 |
| Menzil | >2,5 km |
| Ağırlık | <16 kg (tüp + füze) |
| Uzunluk / Çap | 110 cm / 125 mm |
| Harp başlığı | Tandem HEAT |
| Güdüm | Görüntüleyici kızılötesi (IIR) ateşle-unut |
| Tahrik | Kapalı mekândan atışa uygun (yumuşak fırlatma) |
| Platform | Tek piyade; hafif araç |
| Kullanıcı | TSK (~330 füze), Malezya |
KARAOK nedir?
KARAOK, ROKETSAN’ın kısa menzilli tanksavar ihtiyacı için geliştirdiği, tek bir piyadenin omuzdan taşıyıp ateşleyebildiği güdümlü bir füzedir. Sistemin temel özelliği ateşle-unut (fire-and-forget) mimarisidir: nişancı hedefi ateşleme öncesinde arayıcıya kilitler (lock-on before launch), tetiği çeker ve füze bağımsız olarak hedefe yönelirken atıcı hemen mevzi değiştirebilir ya da siper alabilir. Bu, tel güdümlü eski nesil tanksavarların aksine, atıcının füzeyi hedefe kadar görüş hattında tutma zorunluluğunu ortadan kaldırır.
KARAOK, ROKETSAN’ın orta menzilli OMTAS ve uzun menzilli UMTAS füzeleriyle birlikte Türkiye’nin yerli tanksavar ailesinin en hafif ve en kısa menzilli halkasını oluşturur. Görüntüleyici kızılötesi (IIR) arayıcı bileşeni ASELSAN tarafından sağlanmıştır. Sistem, yaklaşık 16 kilogramın altındaki toplam ağırlığıyla piyade bölüğü seviyesinde taşınabilir zırh savunması sunmayı hedefler ve 2022 yılında Türk Silahlı Kuvvetleri envanterine dahil edilmiştir.
Adı Türkçe bir yırtıcı kuş çağrışımı taşıyan KARAOK, yerli ve millî savunma sanayii hamlesi kapsamında, yabancı menşeli kısa menzilli tanksavarlara bağımlılığı azaltmak amacıyla tasarlanmıştır. Böylece tek bir tetikçi, düşük maliyetle ve hızlı biçimde ana muharebe tanklarına ve zırhlı personel taşıyıcılara karşı isabetli atış yapabilir.
KARAOK’un teknik özellikleri ve nasıl çalışır?
KARAOK, 110 santimetre uzunluğunda ve 125 milimetre çapında bir fırlatma tüpü içinde muhafaza edilir; tüp ile füze dahil toplam ağırlık 16 kilogramın altındadır. Bu ölçüler sistemi tek bir askerin sırtında taşıyıp kısa sürede ateşleyebileceği bir yük haline getirir. Etkili menzil 2,5 kilometrenin üzerindedir; füzenin uçuş hızı ROKETSAN tarafından resmî olarak açıklanmamıştır.
Güdüm sisteminin kalbi, gündüz ve gece çalışabilen görüntüleyici kızılötesi (IIR) arayıcıdır. Nişancı, füzeyi ateşlemeden önce hedefin ısıl imzasını arayıcıya kilitler. Ateşlemeden sonra füze, herhangi bir tel, veri bağı veya atıcı müdahalesi olmadan hedefe kendisi yönelir. Bu ateşle-unut yeteneği, atıcının hayatta kalma şansını belirgin biçimde artırır çünkü füze havadayken mevziyi terk etmek mümkündür.
KARAOK iki atış moduyla çalışabilir: hedefe doğrudan yatay isabet ve tepeden vuruş (top-attack). Tepeden vuruş modunda füze, hedefin en zayıf korunan üst zırhına yukarıdan dalarak isabet eder; bu, modern ana muharebe tanklarına karşı belirleyici bir avantajdır. Harp başlığı tandem HEAT (şekillendirilmiş kümülatif) tipindedir: önde küçük bir öncül şarj, tepki zırhı (ERA) gibi ek koruma katmanlarını etkisiz bırakır, ardından ana şarj asıl zırhı deler. Harp başlığının ağırlığı resmî olarak açıklanmamıştır.
Tahrik sistemi, kapalı mekândan (bina içi, sığınak veya mevzi) güvenli atışa imkân verecek şekilde tasarlanmıştır; bu özellik, kentsel muharebe ortamında atıcının kendini gizleyerek ateş açabilmesi açısından kritiktir. Yumuşak fırlatma prensibiyle füze tüpten düşük hızla çıkar, güvenli mesafede ana motor devreye girer.
KARAOK, uluslararası pazarda kısa menzilli, omuzdan atılan ateşle-unut tanksavar sınıfında konumlanır. Aşağıdaki tablo, aynı sınıftaki başlıca yabancı muadilleri özetler.
Platformlar, kullanıcılar ve ihracat
KARAOK’un birincil platformu tek piyadedir; sistem, atıcının omzunda taşınıp ateşlenecek şekilde tasarlanmıştır. Bunun yanında hafif araçlara entegre edilebilir; Malezya’ya yönelik yapılandırmada sistem Cendana 4×4 hafif araç üzerinde konumlandırılmıştır. Bu esneklik, KARAOK’u hem yaya piyade timlerinde hem de mobil keşif-vuruş unsurlarında kullanılabilir kılar.
Başlıca kullanıcı Türk Silahlı Kuvvetleri’dir; açık kaynaklara göre TSK için yaklaşık 330 füzelik tedarik söz konusudur. KARAOK aynı zamanda ihracata konu olmuş bir sistemdir: Malezya, 18 atıcı ve 108 füzelik bir paket için sözleşme imzalamış olup teslimatların 2026 yılında gerçekleşmesi öngörülmektedir. Bu, KARAOK’u ROKETSAN’ın yurt dışına satılan tanksavar sistemleri arasına taşıyan somut bir adımdır.
Türk savunma sanayiindeki yeri, avantajları ve sınırlamaları
KARAOK, ROKETSAN’ın tanksavar füze ailesindeki en hafif ve en kısa menzilli sistem olarak, piyade bölüğü ve takım seviyesinde yerli bir zırh savunması boşluğunu doldurur. OMTAS orta menzili, UMTAS ise uzun menzili ve havadan atış rolünü üstlenirken KARAOK, tek askerin kısa mesafede hızlı tepki verebildiği yakın muharebe halkasıdır. Ateşle-unut yeteneği, kapalı mekândan atış imkânı ve tepeden vuruş modu, sistemi kentsel ve engebeli arazi muharebesi için elverişli kılan başlıca avantajlardır.
Sistemin bazı teknik değerleri — füze hızı ve harp başlığı ağırlığı gibi — ROKETSAN tarafından resmî olarak açıklanmamıştır; bu değerler burada uydurulmamış, açıklanmadığı belirtilmiştir. Kısa menzil, KARAOK’u uzun menzilli açık arazi angajmanları yerine yakın ve orta mesafeye odaklı bir çözüm olarak konumlandırır. Genel olarak KARAOK, Türkiye’nin kısa menzilli tanksavarda dışa bağımlılığını azaltan ve ilk ihracat başarısını Malezya ile elde eden, yerli sanayinin olgunlaşmış bir ürünüdür.
KARAOK’un uçuş hızı ve tandem HEAT harp başlığının ağırlığı ROKETSAN tarafından resmî olarak açıklanmamıştır ve bu metinde tahmini rakam verilmemiştir. Menzil (>2,5 km), ağırlık (<16 kg) ve boyut değerleri açık kaynaklara dayanır. Malezya ihracatı (18 atıcı + 108 füze, 2026 teslimat) ve TSK için ~330 füzelik tedarik açık kaynak raporlarına göre verilmiştir.
Sıkça Sorulan Sorular
KARAOK’un menzili kaç kilometredir?
KARAOK’un etkili menzili 2,5 kilometrenin üzerindedir. Bu değer sistemi kısa menzilli tanksavar sınıfına yerleştirir.
KARAOK’u kim kullanıyor?
Başlıca kullanıcı Türk Silahlı Kuvvetleri’dir (yaklaşık 330 füze). Ayrıca Malezya, 18 atıcı ve 108 füzelik bir paket için ihracat sözleşmesi imzalamıştır.
KARAOK hangi platformdan atılır?
KARAOK öncelikle tek piyadenin omzundan atılır; ayrıca hafif araçlara entegre edilebilir. Malezya yapılandırmasında Cendana 4×4 aracı üzerinde kullanılmaktadır.
KARAOK’un muadili hangi sistemlerdir?
Uluslararası muadilleri arasında ABD yapımı FGM-148 Javelin, İsrail yapımı Spike-SR ve İngiliz-İsveç ortak yapımı NLAW bulunur.
KARAOK ihraç edildi mi?
Evet. Malezya ile 18 atıcı ve 108 füze içeren bir tedarik sözleşmesi imzalanmış olup teslimatların 2026’da yapılması beklenmektedir.
KARAOK ne zaman hizmete girdi?
KARAOK 2022 yılında Türk Silahlı Kuvvetleri envanterine girmiştir. Sistem ROKETSAN tarafından, görüntüleyici kızılötesi arayıcısı ise ASELSAN tarafından geliştirilmiştir.
Kaynaklar
- ROKETSAN resmî — roketsan.com.tr
- ASELSAN resmî — aselsan.com.tr
- Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) açıklamaları
- Anadolu Ajansı ve Daily Sabah haberleri (2024-2026)
