Güney Kore’den HÜRJET’e 27 Uçaklık Parça Sözleşmesi: TUSAŞ Tedarik Zincirini İspanya Siparişine Göre Büyütüyor

Güney Koreli havacılık firması Kencoa Aerospace, Türk Havacılık ve Uzay Sanayii (TUSAŞ) ile imzaladığı sözleşme kapsamında HÜRJET ileri jet eğitim uçağının gövde yapısında kullanılan 34 farklı işlenmiş parça türünü 2026-2028 döneminde tedarik edecek. Anlaşma, toplamda 27 uçağa yetecek miktarda set teslimatını kapsıyor. Sözleşmenin mali büyüklüğü açıklanmadı.

Kencoa'nın üretim zincirine girişi, HÜRJET programının artan sipariş hacmiyle doğrudan bağlantılı. TUSAŞ, hem Türk Hava Kuvvetleri'nin kendi HÜRJET filosunu hem de İspanya'nın 2025 sonunda anlaşmaya bağlanan 30 uçaklık siparişini karşılamak için üretim kapasitesini artırma ihtiyacıyla karşı karşıya. Bu bağlamda yabancı tedarikçilerin devreye girmesi, programın seri üretim aşamasına geçişinin doğal bir sonucu olarak değerlendiriliyor.

İspanyol savunma basınının konuya yaklaşımı, anlaşmayı doğrudan Madrid'in HÜRJET siparişiyle ilişkilendirdi. Infodefensa'nın 26 Eylül'de yayımladığı haberde, Kencoa'nın Güney Kore merkezli üretim hattının "İspanya'nın satın aldığı Türk süpersonik eğitim uçağı" için parça sağlayacağı vurgulandı. İspanya'nın 2026 başında imzaladığı 3,12 milyar avroluk sözleşme, TUSAŞ ile Airbus Defence and Space'in oluşturduğu ortak girişim üzerinden yürütülüyor; teslimatların 2028-2029'da başlaması, dönüşüm çalışmalarının ise 2031-2035 arasında tamamlanması planlanıyor. Bu takvimde Airbus'ın Getafe tesisinde ilk iki uçağın dönüştürülmesi, kalan 28 uçağın ise İspanya'da kurulacak bir dönüşüm merkezinde işlenmesi öngörülüyor.

HÜRJET programının endüstriyel yapısı, tek bir ana yüklenicinin değil, çok uluslu bir tedarik ağının ürünü haline geliyor. İspanyol tarafında sanayi katılımının yaklaşık %60 oranında olması ve avionik, misyon sistemleri ile eğitim simülatörleri alanlarında 16'dan fazla İspanyol firmanın sürece dahil olması planlanıyor. Güney Kore'den gelen yapısal parça tedarikinin bu tabloya eklenmesi, TUSAŞ'ın HÜRJET'i sadece milli bir program olarak değil, ihracat odaklı ve uluslararası tedarikçilere açık bir platform olarak konumlandırdığının bir göstergesi.

Programın teknik arka planına bakıldığında, HÜRJET'in ilk üretim uçağı Türk Hava Kuvvetleri için 30 Ağustos'ta ilk uçuşunu tamamlamıştı. Uçak o uçuşta 18 dakika havada kalarak programın ilk prototipiyle birlikte uçmuştu. TUSAŞ ayrıca uçağın gemi güvertesinden operasyon yapabilecek ikinci bir motora sahip deniz versiyonu üzerinde çalıştığını daha önce duyurmuştu. Bu versiyonun İspanya'nın olası taşıyıcı gemi ihtiyaçlarıyla da örtüşebileceği değerlendiriliyor.

İspanya'nın HÜRJET tercihi, TAI'nin aynı zamanda KAAN beşinci nesil savaş uçağı için Madrid ile sürdürdüğü resmi bilgi talebi sürecinden de ayrı değerlendirilmiyor. TAI yönetimi, HÜRJET'in pilotları KAAN'da kullanılacak temel kavramlarla tanıştıracak bir eğitim basamağı olduğunu, bu nedenle iki programın birbirini tamamladığını ifade ediyor. Bu çerçevede Kencoa'nın parça sözleşmesi, büyük resimde İspanya-Türkiye savunma sanayii ilişkisinin sadece tek bir platformla sınırlı kalmayan, çok katmanlı bir iş birliğine dönüşme eğilimini de yansıtıyor.

Tedarik zincirinin coğrafi olarak genişlemesi, TUSAŞ için üretim riskini dağıtma ve teslimat takvimine bağlılık açısından da önem taşıyor. 2026-2028 dönemi, hem Türk Hava Kuvvetleri'nin envanter girişlerinin hem de İspanya'ya yönelik ilk teslimatların örtüştüğü bir aralığa denk geliyor. Bu nedenle yapısal parça tedarikinde tek noktadan bağımlılığın azaltılması, program takviminin korunması açısından belirleyici olacak.

Kencoa Aerospace, savunma ve sivil havacılık sektörüne hassas işlenmiş yapısal parça ve alt montaj tedariki yapan bir Güney Kore firması olarak biliniyor. Şirketin uluslararası havacılık programlarına tedarikçi olarak girmesi, Güney Kore'nin savunma sanayii ihracatını platform satışının ötesinde alt yüklenicilik alanına da taşıma stratejisiyle örtüşüyor. TUSAŞ açısından bu tür ortaklıklar, hem maliyet rekabetçiliği hem de ikinci kaynak (dual-sourcing) güvencesi sağlıyor.

Türkiye-İspanya savunma sanayii ilişkileri, HÜRJET sözleşmesinin ötesinde de genişleme eğiliminde. Paris'te düzenlenen Eurosatory 2026 fuarında iki ülke sanayileri arasında yeni iş birliği başlıkları imzalanmış, ikinci ayağın 2027'de Valencia'da düzenlenecek "İspanya Savunma ve Havacılıkta İşbirliği Günleri" ile sürdürülmesi planlanmıştı. HÜRJET tedarik zincirinin üçüncü bir ülkeye, Güney Kore'ye açılması, bu ikili ilişkinin aslında çok taraflı bir sanayi ağına dönüştüğünü gösteren ayrı bir veri noktası olarak okunabilir.

Programın önümüzdeki aşamasında izlenmesi gereken başlıklar arasında, İspanya'ya yönelik ilk teslimat takviminin sözleşmede belirtilen 2028-2029 aralığına uyup uymayacağı, Getafe'deki dönüşüm merkezinin kapasitesi ve TUSAŞ'ın seri üretim hattında yeni tedarikçilerin sayısının artıp artmayacağı yer alıyor. Bu başlıklardaki gelişmeler, HÜRJET'in Türkiye ve İspanya'nın ötesinde, programa ilgi gösteren diğer NATO ülkeleri için de bir referans oluşturup oluşturmayacağını belirleyecek.

Kaynaklar

• Infodefensa, "La surcoreana Kencoa suministrará piezas estructurales para 27 Hürjet, el entrenador supersónico turco que ha comprado España", 26 Eylül 2026, https://www.infodefensa.com/texto-diario/mostrar/6024903/surcoreana-kencoa-suministrara-piezas-estructurales-27-hurjet-entrenador-supersonico-turco-comprado-espana — sözleşme detayları, İspanya siparişinin takvimi ve sanayi katılım oranı için kullanıldı.
• TUSAŞ resmi ürün sayfası, "HÜRJET", https://www.tusas.com/urunler/ucak/ozgun-gelistirme/hurjet — programın genel teknik tanımı için kullanıldı.
• Defensa.com, "Vuela el primer Hürjet de serie destinado a la Fuerza Aérea Turca", https://www.defensa.com/espana/vuela-primer-hurjet-serie-destinado-fuerza-aerea-turca-avion — ilk üretim uçağının ilk uçuş tarihi ve süresi için kullanıldı.
• El Español (Observatorio de Defensa), "Turquía trabaja en una versión naval del caza Hürjet", https://www.elespanol.com/observatorio-defensa/20260126/turquia-trabaja-version-naval-caza-hurjet-contara-doble-reactor-operar-portaviones/1003744103457_0.html — deniz versiyonu bilgisi için kullanıldı.
• Infodefensa, "La turca TAI confirma contactos preliminares 'de Gobierno a Gobierno' para la venta del caza de quinta generación Kaan a España", https://www.infodefensa.com/texto-diario/mostrar/5871691/compania-turca-tai-confirma-contactos-preliminares-gobierno-gobierno-venta-caza-quinta-generacion-kaan-espana — HÜRJET-KAAN ilişkisi bağlamı için kullanıldı.

GÖRSEL: Wikimedia Commons, "TAI Hürjet (1).jpg", CC BY-SA 4.0, fotoğraf: CeeGee.