Carney’ye “Türk Askerî Teknolojisi mi, Sanayi Ortaklığı mı?” Diye Soruldu: Yanıt “Her İkisi de”
Kanada Başbakanı Mark Carney, Ankara ziyareti sırasında bir gazetecinin “Türk askerî teknolojisi mi satın almak istiyorsunuz, yoksa bir sanayi ortaklığı mı?” sorusuna tek kelimelik bir yanıt verdi: “Her ikisi de.”
Soru Neydi?
Gazeteci, Türkiye’nin köklü bir savunma sanayisi bulunduğunu, özellikle insansız hava araçlarında öne çıktığını hatırlatarak şunu sordu:
“Türkiye’nin çok köklü bir savunma sanayisi var, özellikle de İHA’lar söz konusu olduğunda. Askerî kapasite veya Türk askerî teknolojisi satın almakla mı ilgileniyoruz, yoksa bu daha çok bir sanayi ortaklığı mı?”
Carney’nin yanıtı kısa oldu: “Her ikisi de.”
Yanıt Ne Anlama Geliyor?
Aktarılan yanıtta hangi sistemlerin alınabileceğine ya da hangi alanlarda ortak üretim yapılacağına dair somut bir ayrıntı yok. Ancak cevap, Kanada’nın Türkiye’yle kurmak istediği savunma ilişkisinin iki ayağını birlikte işaret ediyor: Türk sistemlerinden doğrudan alım ihtimali ve iki ülke şirketleri arasında sanayi ortaklığı.
Bu çerçeve, ziyaret sırasında imzalanan Savunma Sektörü Ortaklıkları Mutabakat Zaptı’yla örtüşüyor. Carney, zaptın Kanadalı ve Türk şirketlerini birbirine daha sıkı bağlayacağını söylemişti. Türkiye’nin Ottawa Büyükelçisi Can Dizdar ise iş birliğinin insansız hava araçları, havacılık, deniz sistemleri, gemi inşa parçaları, mühimmat ve kara araçlarında derinleşebileceğini belirtmişti. Ayrıntılar için Türkiye ile Kanada arasındaki mutabakat zaptı haberimize bakabilirsiniz.
Arka Plan: Yasaktan Ortaklığa
Kanada, 2020’de Dağlık Karabağ savaşında Kanada yapımı İHA teknolojisinin kullanıldığı iddiasının ardından Türkiye’ye yönelik askerî ihracat izinlerini askıya almış, 2021’de iptal etmişti. Ottawa kısıtlamaları Ocak 2024’te kaldırdı ve başvurular tek tek değerlendirilmeye başlandı. Bugün iki ülke arasında savunma sanayii başlığı, stratejik ortaklık düzeyine yükseltilen ilişkinin ana ayaklarından biri.
