Türk Devletlerinden Ortak Savunma Sanayii Koleji Adımı: Ankara Bildirisi’nde Türkiye Ev Sahibi
Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) üyeleri, savunma sanayiinde ortak insan kaynağı yetiştirmek için Türkiye’nin ev sahipliğinde bir “TDT Savunma Sanayii Koleji” programı kurulmasının önünü açtı. 30 Ekim 2026’da Ankara’da toplanan TDT Devlet Başkanları Konseyi 13. Zirvesi’nin sonunda imzalanan Ankara Bildirisi, üye devletlerin ilgili kurumlarını ve TDT Sekretaryasını bu programın kurulma imkânını araştırmaya teşvik ediyor. Bildiri aynı zamanda 1 Ekim’de Bakü’de kabul edilen savunma sanayii iş birliği yol haritasını da sahipleniyor.
Son güncelleme: 30 Ekim 2026
Zirve Beştepe’de yapıldı, bildiri liderlerce imzalandı
İletişim Başkanlığının duyurusuna göre zirve, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ev sahipliğinde Beştepe Millet Sergi Salonu’nda “Türk Yüzyılı: Dilde, Fikirde, İşte Birlik” temasıyla gerçekleştirildi. Aile fotoğrafı ve liderlerin hitaplarının ardından ortak bildiri imzalandı. Bildirinin tam metni TDT’nin resmi sitesinde yayımlandı. Bildiriye göre TDT Dönem Başkanlığı bir sonraki zirveye kadar Türkiye’de olacak; 14. Zirve ise 2027’de Özbekistan’da yapılacak.
Savunma Sanayii Koleji neyi hedefliyor?
Ankara Bildirisi’nde kolej programının dört hedefi sayılıyor:
- Üye ülkeler arasında bilgi ve deneyim paylaşımını teşvik etmek,
- Savunma sanayii için nitelikli personel yetiştirmek,
- Sektörde teorik ve pratik uzmanlığı geliştirmek,
- Teknolojik gelişmelere ayak uydurmak.
Metindeki ifade “kurulması imkânının araştırılması” şeklinde. Yani bildiri, kolejin kurulduğunu değil, kurulması için çalışma başlatılmasını teşvik ediyor. Programın yeri, açılış tarihi, bütçesi ve katılımcı kontenjanı hakkında bildiride bir bilgi yok.
Fikrin arkasında Türkiye var. Savunma Sanayii Başkanı Prof. Dr. Haluk Görgün, 1 Ekim’deki Bakü toplantısının ardından yaptığı açıklamada, nitelikli insan kaynağını birlikte yetiştirmek ve deneyim paylaşımını artırmak için TDT Savunma Sanayii Koleji kurulmasını önerdiklerini söylemişti. Ankara Bildirisi bu öneriyi liderler düzeyinde teşkilatın gündemine taşımış oldu.
Bakü’de kabul edilen 2027 yol haritası
Bildiri, TDT Savunma Sanayii Kurumları Başkanları toplantısının sonuçlarını memnuniyetle karşıladı ve savunma sanayiinde çok taraflı iş birliği iradesini yeniden teyit etti. TDT’nin açıklamasına göre 2. toplantı, 1 Ekim 2026’da ADEX-2026 fuarı kapsamında Bakü’de yapıldı. Toplantıya ev sahipliğini Azerbaycan Savunma Sanayii Bakanı Vugar Mustafayev yaptı. Türkiye’yi Haluk Görgün temsil etti. Özbekistan Savunma Sanayii Komitesi Başkanı Akmal Jumanazarov, Kırgızistan Savunma Bakan Yardımcısı Azizbek Baibalaev ve TDT Genel Sekreteri Kubanıçbek Ömüraliyev de toplantıdaydı.
Taraflar ortak araştırma-geliştirme, ortak üretim, alt yüklenicilik, yerlileştirme ve teknoloji iş birliği gibi başlıklarda olası ortak projeleri görüştü. Ardından önümüzdeki dönemde birlikte hayata geçirilecek somut projeleri özetleyen, 2027 yılına yönelik “TDT Üye Devletleri Arasında Savunma Sanayii Alanında İşbirliği Yol Haritası”nı kabul etti. TDT’nin açıklamasında bu projelerin listesine yer verilmedi.
Siber güvenlik ve uzayda da yeni adımlar
Ankara Bildirisi güvenlik başlığını savunma sanayiiyle sınırlı tutmuyor. Bildiride şu çağrılar da yer alıyor:
- “TDT Üye Devletleri Arasında Siber Güvenlik ve Siber İşbirliği Mutabakat Zaptı”nın imzalanmasının hızlandırılması,
- TDT Siber Güvenlik Konseyi kurulmasına ilişkin istişarelerin hızlandırılması,
- Üye devletler ve gözlemciler arasında Suçla Mücadele Konseyi kurulmasına ilişkin anlaşmanın imzalanması.
Uzay alanında ise 12U sınıfındaki TDT-SAT küp uydusunun üretiminin tamamlanması ve teşkilat bünyesinde uzay sanayii iş birliği kapasitesini geliştirmeye yönelik ilk çerçeve sözleşmenin imzalanması memnuniyetle karşılandı. Anadolu Ajansının aktardığına göre bildiride, terörizm, aşırıcılık, ayrılıkçılık, organize suç ile uyuşturucu ve silah kaçakçılığına karşı iş birliğinin sürdürülmesi kararlılığı da vurgulandı.
Bundan sonra ne olacak?
Kolejin hayata geçmesi için üye devletlerin ilgili kurumları ile TDT Sekretaryasının programın kapsamını, yönetim yapısını ve eğitim modelini belirlemesi gerekiyor. Dönem başkanlığının Türkiye’ye geçmesi, ev sahibi ülke olarak Ankara’nın bu çalışmaları bir sonraki zirveye kadar doğrudan yönlendirebileceği anlamına geliyor. Bakü yol haritasındaki ortak projelerin ayrıntıları ve kolej programına dair somut takvim açıklandığında haberi güncelleyeceğiz.
Kaynaklar: TDT – Ankara Bildirisi, İletişim Başkanlığı, TDT – Bakü toplantısı, Anadolu Ajansı. Kapak görseli: İletişim Başkanlığı.
