Pentagon’da Yeni Otonomi Czarı: Hegseth İnsansız Sistemleri Tek Çatı Altında Topluyor

Pentagon, insansız sistemler alanındaki dağınık program yapısını tek çatı altında toplamak için yeni bir üst düzey görev ihdas etti. Savunma Bakanı Pete Hegseth’in imzaladığı memoranduma göre kara, hava ve deniz platformlarındaki neredeyse tüm otonom sistem programları artık tek bir “otonomi czarı”na bağlanacak.

Bürokrasiyi tek çatı altında toplama girişimi

Pentagon’un insansız sistem programları bugüne kadar kuvvetler arasında dağınık şekilde yürütülüyordu; ordu, deniz kuvvetleri ve hava kuvvetleri kendi bütçe hatlarında birbirinden bağımsız İHA, insansız kara aracı ve insansız gemi projeleri geliştiriyordu. Hegseth’in 1 Temmuz’da imzaladığı memorandum, bu tabloyu değiştirmeyi hedefliyor: Yeni oluşturulan “Direct Reporting Portfolio Manager for Unmanned Systems” (DRPM-UxS) pozisyonu, tüm otonom kara araçlarını, Collaborative Combat Aircraft gibi büyük ölçekli platformlar hariç Grup 1-3 insansız hava sistemlerinin tamamını, orta boy insansız yüzey gemileri dışındaki tüm insansız deniz araçlarını ve kısmen su altı sistemlerini tek bir portföy altında topluyor. Role henüz kimse atanmadı.

Memorandumda Hegseth’in gerekçesi açık: “Rakip devletler her yıl milyonlarca insansız sistem üretiyor; küresel askeri üretim son üç yılda katlanırken ABD ölçekte yetenek sunmakta yavaş kaldı.” Bu ifade, hem Çin’in seri üretim kapasitesine hem de Ukrayna’daki savaşın gösterdiği drone yoğunluklu muharebe modeline gönderme yapıyor.

Model, Golden Dome’dan ödünç alındı

DRPM modeli yeni değil — Temmuz 2025’te Tuğgeneral Michael Guetlein’ın Golden Dome füze savunma girişimini yönetmek üzere atanmasıyla devreye girmişti. Otonomi czarlığı, bu yapının insansız sistemler alanına genişletilmiş hali. Yeni rol; Defense Autonomous Warfare Group (DAWG), önceden yalnızca küçük İHA karşıtı çalışmalara odaklanan ama artık tüm drone sistemlerini kapsayacak şekilde genişletilen Joint Interagency Task Force 401 ve sanayi bağlantısından sorumlu Defense Innovation Unit (DIU) ile doğrudan çalışacak. Amaç, çok katmanlı onay süreçlerini kısaltarak yeni kabiliyetleri sahaya daha hızlı indirmek.

Değişikliğin pratik sonucu, kuvvetlerin artık kendi insansız sistem bütçelerini tek başına şekillendiremeyecek olması; program önceliklendirmesi ve tedarik kararları merkezi bir portföy yöneticisinden geçecek. Bu, Türkiye’nin kendi savunma bürokrasisinde de tartışılan bir soruna işaret ediyor: hızlı üretilen ve sık güncellenen insansız sistemlerin, geleneksel çok yıllı tedarik süreçleriyle idare edilip edilemeyeceği sorusu — bir alanda Baykar ve TUSAŞ gibi üreticilerin seri üretim hızıyla öne çıktığı, ABD’nin ise organizasyonel reform yoluyla yakalamaya çalıştığı bir yarış.

Kaynaklar

• Breaking Defense, “EXCLUSIVE: Hegseth creates autonomy czar to manage almost all drone efforts”
• ABD Savunma Bakanlığı resmi açıklamaları

İlgili Haberler

• General Atomics YFQ-42A CCA İHA’sı Kazanın Ardından Yeniden Uçuyor: ABD’nin ‘Failing Forward’ Felsefesi
• ROGUE-Fires vs Türk Otonom Sistemleri: İnsansız Kara Ateş Gücü Karşılaştırması
• Pentagon’dan 53,6 milyar dolarlık drone hamlesi: 200 binden fazla insansız hava aracı