Dedem Şehit mi, Nasıl Öğrenilir? Alt-Üst Soy ve Şehit Bilgi Kapısı ile 5 Adım
“Büyük dedem Çanakkale’de şehit olmuş” cümlesini duymayan aile azdır. Ama bu anlatının hangi dedeye ait olduğu, hangi cephede ve hangi yılda geçtiği çoğu zaman belirsiz kalır. Millî Savunma Bakanlığı’nın Şehit Bilgi Kapısı bu belirsizliği gidermek için güçlü bir araç; ancak doğru sonuca ulaşmak için önce aradığınız atanın kimlik bilgilerini netleştirmeniz gerekiyor. Bunun en kolay yolu e-Devlet’te.
1. Adım: e-Devlet’te Alt-Üst Soy kaydınızı açın
e-Devlet Kapısı’nda Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün Alt-Üst Soy Bilgisi Sorgulama hizmeti, nüfus kayıtlarındaki üst soyunuzu listeliyor. Hizmete e-Devlet şifresi, e-imza ya da internet bankacılığıyla giriş yapılıyor. Belgede atalarınızın adları, baba ve anne adları, doğum yerleri ve kayıtlarda varsa ölüm tarihleri yer alıyor.
2. Adım: 1853-1928 arasında hayatını kaybedenleri işaretleyin
Listede ölüm tarihi bu aralığa düşen erkek ataları belirleyin; özellikle 1912-1922 arası Balkan Savaşları, Birinci Dünya Savaşı ve İstiklal Harbi yıllarıdır. Ölüm tarihi boş görünen ya da genç yaşta kaydı kapanan atalar da aday listenize girmeli.
3. Adım: Aile hafızasını not edin
Büyüklerinizin anlattığı cephe adı, sülalenin köydeki lakabı ve köyün eski adı gibi bilgiler, resmî kayıtta karşılığını bulmanıza yardım eder. Soyadı Kanunu 1934’te çıktığı için şehit kayıtlarında soyadı yoktur; bu yüzden lakap çok değerlidir.
4. Adım: Şehit Bilgi Kapısı’nda çapraz eşleştirme yapın
Aday atanın adını ve baba adını Şehit Bilgi Kapısı’na girin, ardından doğduğu il, ilçe ve köyle aramayı daraltın. Sorgulamanın ayrıntıları için adım adım sorgulama rehberimize bakabilirsiniz.
5. Adım: Eşleşmeyi doğrulayın
Bulduğunuz kaydın dedenize ait olduğunu söyleyebilmek için ad, baba adı, köy ve yaklaşık doğum yılının birlikte uyuşması gerekir. Nüfus kaydındaki ölüm tarihi ile şehit kaydındaki şehadet tarihinin yakın olması, eşleşmeyi güçlendiren en önemli işarettir.
| Kaynak | Size verdiği bilgi |
|---|---|
| e-Devlet Alt-Üst Soy | Ata adları, baba adları, doğum yeri, kayıtlarda varsa ölüm tarihi |
| Aile anlatıları | Cephe adı, lakap, köyün eski adı |
| MSB Şehit Bilgi Kapısı | Rütbe, birlik, şehadet yeri ve tarihi |
Kayıt bulamamanız, dedenizin şehit olmadığı anlamına gelmez. Yazım farkları ve eksik belgeler nedeniyle bazı şehitler sistemde görünmeyebilir. Kayıt çıkmadığında denenecek yöntemleri ayrıca derledik.
Sık sorulan sorular
Kaynaklar
- T.C. Millî Savunma Bakanlığı, Şehit Bilgi Kapısı — msb.gov.tr/SehitBilgiKapisi
- e-Devlet Kapısı, NVİ Alt-Üst Soy Bilgisi Sorgulama — turkiye.gov.tr
