Cheongung (KM-SAM) Hava Savunma Sistemi Nedir? M-SAM Teknik Özellikleri

Cheongung (KM-SAM) Hava Savunma Sistemi Nedir? M-SAM Teknik Özellikleri
Yazı Özetini Göster

Cheongung (KM-SAM, M-SAM), Güney Kore’nin orta menzilli, dikey atışlı karadan havaya füze sistemi. Kore Savunma Geliştirme Ajansı (ADD) tarafından geliştirilen sistem, 2015’ten beri Kore Hava Kuvvetleri’nde görev yapıyor. Birinci sürümün 40 kilometre menzili ve 15 kilometre tavanı var; ikinci sürüm balistik füzelere karşı da kullanılabilecek şekilde güncellendi.

Cheongung, Korece “gök yayı” anlamına geliyor. Güney Kore’nin üç katmanlı hava ve füze savunmasının ortadaki halkası olarak tanımlanıyor: aşağıda kısa menzilli sistemler, yukarıda L-SAM gibi uzun menzilli sistemler yer alıyor. Aşağıda sistemin ne olduğunu, bir bataryanın neyden oluştuğunu, blok sürümleri arasındaki farkı ve hangi ülkelerin ilgi gösterdiğini sade bir dille anlatıyoruz.

Cheongung Nedir, Hangi İhtiyaçtan Doğdu?

Kore Hava Kuvvetleri uzun yıllar ABD yapımı MIM-23 Hawk füzelerine dayandı. Hawk, 1964’ten beri Kore’de hizmetteydi ve ABD ordusu onu 2002’de emekliye ayırmıştı. Yerine yerli bir sistem arayışı Cheongung programını doğurdu.

Program, ADD’nin liderliğinde yürüdü. Kaynaklar, geliştirme sürecinde Rus Almaz-Antey ve Fakel firmalarından teknik destek alındığını ve füzenin S-350 ile S-400 sistemlerinde kullanılan 9M96 füzesinin teknolojisinden yararlandığını aktarıyor. Üretim ve sanayileştirme ise Güney Kore’de yapıldı. Füze ve sistem entegrasyonu LIG Nex1’de (şirketin yeni resmî adı LIG Defense & Aerospace), fırlatıcı ve radar tarafı Hanwha’da.

Kore Hava Kuvvetleri 2015’in ortasında seri üretime geçileceğini ve teslimatların o yılın eylül ayında başlayacağını duyurdu. Savunma Tedarik Program Ajansı (DAPA) 28 Nisan 2020’de Blok 1 sisteminin teslimatlarının tamamlandığını açıkladı.

Bir Batarya Neyden Oluşuyor?

Tek bir Cheongung bataryası birkaç araçtan kuruluyor. Aşağıdaki tablo, açık kaynaklarda yer alan tipik dizilişi gösteriyor:

BileşenAdetGörevi
Çok işlevli radar (MFR)1Hedefi arar, izler, füzeyi yönlendirir
Angajman kontrol merkezi1Batarya komutası, hedef paylaşımı
Fırlatıcı araç4-6Her biri 8 füze taşır
Güç jeneratörü1Radar ve merkez için enerji

Dört ila altı fırlatıcı, bir bataryada toplam 32 ila 48 füze demek. Radar, Rus S-400’ün radarından türetilen pasif elektronik taramalı (PESA) bir model olarak anılıyor. Kore tarafı sistemin aynı anda altı hedefi karşılayabildiğini ve füzelerin elektronik karıştırmaya karşı korumalı olduğunu belirtiyor.

Füzenin Teknik Özellikleri

Füze yaklaşık 4,6 metre uzunluğunda, 275 milimetre çapında ve 400 kilogram ağırlığında. Katı yakıtlı roket motoru kullanıyor. Güdüm, uçuşun büyük bölümünde ataletsel seyrüsefer ve veri bağıyla yapılan güncellemelerle sağlanıyor; son aşamada füzenin kendi aktif radar arayıcı başlığı hedefi buluyor. Yani füze kısa bir süre “kendi gözüyle” bakıyor.

ÖzellikBlok 1Blok 2 (Cheongung II)
Etkili menzilYaklaşık 40 kmResmî ayrıntı sınırlı
Tavan15 km20 km civarı
HızMach 4,5 (yaklaşık 5.500 km/sa)Açıklanmadı
Hedef türüUçak, helikopter, seyir füzesiEk olarak balistik füze

Blok 2’de füze “çarparak yok etme” (hit-to-kill) yöntemiyle çalışacak şekilde değiştirildi. Bu yöntemde füze hedefin yakınında patlamak yerine doğrudan ona çarpıyor. 2017’de Kore’li yetkililer, Cheongung temelli alçak katman füze savunma sisteminin son geliştirme aşamasında olduğunu açıklamıştı. Blok 2 ayrıca K-VLS adlı dikey fırlatma sistemiyle gemilerden de ateşlenebilecek biçimde planlandı ve Daegu sınıfı fregatlar için anıldı.

Blok 3 ve Gelecek

DAPA, Blok 3 geliştirmesine 2024-2034 arasında 2,8 trilyon won ayırmayı kararlaştırdı. Defense News’in aktardığına göre yeni sürüm aktif elektronik taramalı (AESA) radarla donatılacak. Blok 3, balistik füzeleri yükselme aşamasında yakalamayı hedefleyen bir yapı olarak anılıyor. Menzil ve tavan konusunda resmî rakamlar henüz kamuoyuyla paylaşılmadı.

Üç Katmanlı Savunmada Yeri

Hava savunması soğan gibi katmanlıdır. En dışta, yüksek irtifada balistik füzeleri yakalamaya çalışan uzun menzilli sistemler durur. Ortada Cheongung gibi orta menzilli sistemler vardır; bunlar uçakları, seyir füzelerini ve kısmen balistik füzeleri karşılar. En içte ise kısa menzilli, mobil sistemler ve top/füze karışımı yakın savunma bulunur. Güney Kore, Kuzey Kore’nin yakın mesafedeki füze tehdidi nedeniyle bu katmanları sıkıştırılmış bir sürede kurmak zorunda kaldı. Cheongung bu zincirde ortadaki halka olarak tasarlandı; uzun menzilli tarafta L-SAM yer alıyor.

Hangi Ülkeler Ne Almış?

Birleşik Arap Emirlikleri, Kasım 2021’de sistemi mevcut hava savunmasına “niteliksel bir ilave” olarak alacağını duyurdu ve anlaşmanın değerinin 3,5 milyar dolara ulaşabileceği belirtildi. Şubat 2024’te Kore Milli Savunma Bakanlığı, Suudi Arabistan’ın 10 Blok 2 bataryası için yaklaşık 3,2 milyar dolarlık sözleşme yaptığını duyurdu. Eylül 2024’te Irak’la yaklaşık 2,8 milyar dolarlık bir sözleşme yapıldı; bu anlaşmayı ayrı bir yazıda ayrıntılı ele aldık.

Kore basınına göre 3 Mart 2026’da, İran savaşı sırasında BAE’de konuşlu iki bataryadan 60 civarı füze atıldı ve yaklaşık yüzde 96 başarı oranı bildirildi. Bu rakamlar bağımsız bir dökümle doğrulanmış değil; Kore ve savunma basınının aktardığı yaklaşık veriler olarak okunmalı. BAE ile Güney Kore arasındaki daha geniş hava savunma işbirliği için BAE-Güney Kore anlaşmasını da okuyabilirsiniz.

Üreticiler ve Sistemin Konumu

Füzeyi ve sistem entegrasyonunu LIG Nex1 yürütüyor; şirketin genel profili için LIG Nex1 yazımıza bakabilirsiniz. Radar ve fırlatıcı tarafında Hanwha Systems ve Hanwha Aerospace rol alıyor. Bir sonraki nesil ise Cheongung III başlığı altında anlatılıyor.

Karıştırılmaması gereken bir nokta: gemilerde kullanılan K-SAAM (Haegung) adlı sistem Cheongung’dan ayrı bir füze. Cheongung’un gemi sürümü ise K-VLS üzerinden atılan Blok 2 füzesi olarak planlandı.

Sıkça Sorulan Sorular

S: Cheongung ile KM-SAM aynı sistem mi?
C: Evet. Cheongung Korece adı, KM-SAM ve M-SAM ise İngilizce kısaltmalar. Üçü de aynı orta menzilli füze sistemini anlatıyor.

S: Cheongung’un menzili ne kadar?
C: Blok 1 için kaynaklar yaklaşık 40 kilometre menzil ve 15 kilometre tavan veriyor. Blok 2 için tavan 20 kilometre civarında anılıyor; resmî menzil ayrıntıları sınırlı paylaşıldı.

S: Cheongung balistik füzeleri durdurabilir mi?
C: Blok 1 öncelikle uçaklara ve seyir füzelerine yönelik. Balistik füze savunması Blok 2 ile eklendi ve çarparak yok etme yöntemini kullanıyor. Yüksek irtifa için ise L-SAM gibi üst katman sistemler devreye giriyor.

S: Sistemi kim üretiyor?
C: Füze ve entegrasyon LIG Nex1’de, radar ve fırlatıcılar Hanwha firmalarında. Geliştirmeyi ADD yürüttü.

S: Hangi sistemin yerini aldı?
C: ABD yapımı Hawk füzelerinin. Hawk, Kore’de 1964’ten beri hizmetteydi.

Kaynaklar: Savunma Tedarik Program Ajansı (DAPA), Kore Milli Savunma Bakanlığı, LIG Nex1, Defense News, Breaking Defense, Yonhap, Korea Times, Wikipedia (çapraz kontrol).

Bir Yorum Yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Benzer Yazılar