ASELSAN Ne Zaman ve Neden Kuruldu?

Q: ASELSAN'ı kim kurdu?

Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı öncülüğünde kuruldu.

Q: ASELSAN adı ne anlama geliyor?

Askerî Elektronik Sanayii ifadesinin kısaltmasıdır.

ASELSAN 1975 yılında Ankara’da kuruldu. Kuruluşun arkasındaki asıl neden, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin haberleşme ve elektronik ihtiyaçlarında yaşadığı dışa bağımlılıktı. 1974 Kıbrıs Barış Harekâtı’nın ardından ABD’nin uyguladığı silah ambargosu, Türkiye’ye kritik bir gerçeği hatırlattı: yabancı kaynaklı telsizler, elektronik sistemler ve yedek parçalar bir anda kesilebiliyordu. İşte bu bağımlılığı kırmak, milli bir savunma elektroniği altyapısı kurmak için ASELSAN, Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı öncülüğünde hayata geçirildi. Şirketin adı da bu misyonu yansıtır: “Askerî Elektronik Sanayii”.

Kuruluşa giden yol: ambargo dersi

1974’te yaşanan ambargo, Türkiye’nin savunma sanayisinde bir dönüm noktası oldu. O döneme kadar ordunun kullandığı birçok telsiz ve elektronik sistem yurt dışından tedarik ediliyordu. Ambargoyla birlikte bu tedarik zincirinin ne kadar kırılgan olduğu ortaya çıktı. Sahada kullanılan cihazların yedek parçası bulunamaz hale gelince, “kendi telsizimizi kendimiz üretmeliyiz” fikri güçlendi.

Bu ihtiyaç, somut bir adıma dönüştü ve 1975’te ASELSAN kuruldu. Başlangıçta şirketin odağı askeri haberleşme cihazları, özellikle de sahada güvenilir çalışan telsizlerdi. İlk yıllarda mütevazı bir üretim kapasitesiyle yola çıkan şirket, zamanla radar, elektronik harp, elektro-optik ve hava savunma gibi çok daha karmaşık alanlara uzandı.

Bilgi	Değer
Kuruluş yılı	1975
Kuruluş yeri	Ankara
Kurucu	Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı (TSKGV)
Adın anlamı	Askerî Elektronik Sanayii
Kuruluş bağlamı	1974 Kıbrıs sonrası ABD silah ambargosu
İlk odak alanı	Askeri haberleşme / telsiz
Bugünkü çalışan sayısı	~14.000 (2025)

Neden bir vakıf kurdu?

ASELSAN’ın Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı tarafından kurulması tesadüf değil. Amaç, savunma sanayisini kısa vadeli kâr hedeflerinden ziyade uzun vadeli milli çıkarlara göre yönetebilmekti. Vakıf yapısı, şirketin stratejik teknolojilere yıllar süren yatırımlar yapmasına, sabırla Ar-Ge yürütmesine imkân tanıdı. Bugün ASELSAN’ın 8 Ar-Ge merkezi ve 5.000’i aşan Ar-Ge personeliyle çalışması, o günkü vizyonun meyvesi.

Kuruluş amacı bugün nasıl karşılık buluyor?

ASELSAN’ın 50 yıla yaklaşan yolculuğu, kuruluş amacına ne kadar sadık kaldığını gösteriyor. Bir zamanlar yalnızca telsiz üreten şirket, bugün ÇAFRAD gibi gelişmiş AESA radarlardan SİPER uzun menzilli hava savunma sistemine, KORAL elektronik harp sistemlerinden milli kripto çözümlerine kadar geniş bir yelpazede üretim yapıyor. 2025’te 180,4 milyar TL ciroya, 20,4 milyar dolarlık bakiye sipariş büyüklüğüne ulaşan şirket, ihracatını da 95 ülkeyle ilişki kuracak seviyeye taşıdı. Yani ambargoyla kırılan bağımlılık zinciri, yerini ihracat yapan bir savunma devine bıraktı.