Yunanistan Parlamentosu 1 milyar euroyu aşan paketi onayladı: VICTA ve V-BAT listede

Yunan Parlamentosu’nun ilgili komisyonu, toplam değeri 1 milyar euroyu aşan sekiz savunma programını onayladı. Paketin öne çıkan iki kalemi, İngiliz SubSea Craft’tan tedarik edilecek 10 adet VICTA dalgıç taşıma aracı ile ABD merkezli Shield AI’dan alınacak 10 sistemlik V-BAT dikey iniş-kalkış insansız hava aracı oldu. Üretimin bir bölümünün Skaramangas Tersanesi’nde yapılması planlanıyor.

Giriş

Naval News’in 12 Haziran 2026 tarihli haberine göre, Yunan Parlamentosu’nun Silahlanma Programları ve Sözleşmeleri Özel Daimi Komisyonu, 11 Haziran’da toplam değeri 1 milyar euroyu aşan bir dizi savunma programını onayladı. Öne çıkan kalemler, sualtından operatör ve ekipman taşıyabilen VICTA platformları ile geniş alan deniz gözetimi için tasarlanan V-BAT sistemleri oldu. Bu tedarikler, Atina’nın 2036’ya uzanan ve açık kaynaklarda yaklaşık 28 milyar euro hacimle anılan kapsamlı modernizasyon planının parçası olarak değerlendiriliyor.

Gelişmenin ayrıntıları

Naval News’in aktardığına göre komisyonda onaylanan sekiz programın toplam tutarı 1 ila 1,2 milyar euro aralığında bulunuyor. Sürecin son aşamasında, Yunanistan’ın en üst karar organı Hükümet Ulusal Savunma ve Dışişleri Konseyi’nin (KYSEA) nihai onayı bekleniyor; açık kaynaklarda bu onayın formalite niteliğinde olduğu ifade ediliyor.

VICTA kaleminde, İngiltere’nin Portsmouth merkezli SubSea Craft firmasından 10 adet dalgıç taşıma aracının yaklaşık 145 milyon euro karşılığında alınacağı bildirildi. Naval News’in verdiği dağılıma göre bu araçların 6’sı Özel Harp Komutanlığı’na, 4’ü Deniz Kuvvetleri’ne tahsis edilecek; program değerinin yüzde 25’inden fazlasının Yunan sanayisine döneceği ve üretimin Skaramangas Tersanesi’nde yapılacağı belirtildi. İleride bir başka NATO donanması için Yunanistan’da 10 VICTA daha üretilmesi planı tek kaynaklı bir bilgi olarak not edilmelidir.

V-BAT tarafında ise Shield AI’dan 10 sistemin (toplam 20 hava aracı) yaklaşık 71 milyon euroya tedarik edileceği bildirildi. Naval News’in dağılımına göre 6 sistem Kara Kuvvetleri’ne, 4 sistem Deniz Kuvvetleri’ne verilecek; tedarik NATO Destek ve Tedarik Ajansı (NSPA) üzerinden dört yıllık bir süreçte yürütülecek. Bu adım, Yunan Kara Kuvvetleri’nin 2 Haziran’da Shield AI ile imzaladığı, Ege’de deniz durumsal farkındalık operasyonlarına yönelik filo genişletme anlaşmasının üzerine geliyor.

Sistem nedir: VICTA ve V-BAT

SubSea Craft tarafından geliştirilen VICTA, yüzeyde yüksek hızla seyrettikten sonra kısa sürede sualtı moduna geçebilen bir dalgıç taşıyıcıdır. Açık kaynaklarda yer alan teknik verilere göre araç, yüzeyde 40 deniz miline (yaklaşık 74 km/sa) varan hıza ve 250 deniz miline kadar menzile sahip; sualtında iki mürettebat ile altı dalgıcı yaklaşık 25 deniz mili taşıyabiliyor. Modüler tasarımı sayesinde farklı görev yüklerine uyarlanabildiği belirtiliyor.

Shield AI’nın dikey iniş-kalkış yeteneğine sahip V-BAT insansız hava aracı, kanatlı bir gövdeyle tek motorlu ve kanal içi pervaneli bir mimari kullanıyor; NATO Sınıf I kategorisinde yer alıyor ve pistten bağımsız çalışabiliyor. Açık kaynaklara göre platform yaklaşık 2,9 metre yüksekliğinde, 3,8 metre kanat açıklığında; azami 18 kilogram faydalı yük taşıyabiliyor, en yüksek hızı 157 km/sa civarında ve elektro-optik/kızılötesi yükle havada kalış süresi 12 ila 13 saate ulaşabiliyor. Shield AI, sistemin Ukrayna’da GPS ve haberleşmenin engellendiği ortamlar dâhil muharebe koşullarında kullanıldığını belirtiyor.

Teknik ve operasyonel önemi

İki sistem, birbirini tamamlayan iki kabiliyet katmanına işaret ediyor. VICTA, özel kuvvetlerin kıyıya gizli sızma, keşif, sabotaj ve sualtı taarruz görevlerinde menzil ve gizlilik kazanmasını hedefliyor; yüzeyde hızla yol alıp hedefe yaklaştıktan sonra sualtına geçebilmesi, geleneksel sert gövdeli botlara kıyasla tespit riskini azaltıyor. Bu tür platformlar, adalarla bölünmüş deniz coğrafyalarında özel harp unsurlarının erişim alanını genişletiyor.

V-BAT ise pistten bağımsız kalkış-iniş yeteneğiyle gemilerden veya dar sahalardan kullanılabilen ısrarlı bir gözetleme aracı olarak konumlanıyor. Geniş deniz alanlarının sürekli izlenmesinde geleneksel sabit kanatlı sistemlerin pist ve lojistik bağımlılığı bir kısıt oluşturuyor; dikey kalkış kabiliyeti bu kısıdı aşmayı amaçlıyor. Sistemin hem Kara hem Deniz Kuvvetleri’ne dağıtılması, Yunanistan’ın insansız gözetimi ortak bir istihbarat-keşif-gözetleme katmanı olarak kurgulamaya çalıştığını gösteriyor.

Önceki süreç ve arka plan

VICTA-Skaramangas bağı yeni değil. Açık kaynaklara göre SubSea Craft ile Skaramangas Tersanesi, 2025 başında platformun Yunanistan’da üretimi ve bir deniz inovasyon merkezi kurulması için mutabakat muhtırası imzalamıştı. Yunan Savunma Bakanı Nikos Dendias’ın yerli savunma inovasyonunu güçlendirme vizyonu çerçevesinde duyurulan iş birliği, bu parlamento onayıyla somut bir tedarik adımına dönüşmüş görünüyor.

V-BAT tarafında süreç kademeli ilerledi; Yunan Kara Kuvvetleri sistemi hâlihazırda kullanıyordu ve 2 Haziran’da imzalanan anlaşmayla filo genişletildi. Shield AI, Atina’da ofis açmayı ve Hivemind otonomi yazılımını Yunanistan’a getirmeyi planladığını duyurdu. Daha geniş çerçevede paket, Atina’nın Gündem 2030 modernizasyon hattının bir parçası; aynı dönem gündeminde üç Embraer C-390 nakliye uçağı, İsrail yapımı Heron insansız hava araçları ve MEKO-200 firkateynlerinin modernizasyonu da bulunuyor. Öte yandan Yunan basınında V-BAT tedarikinin fiyatlandırma ve süreç yönüyle eleştirildiğine dair haberler yer aldı; bu tartışma kamuoyunda dile getirilen bir itiraz olarak kayda geçirilmelidir.

Türkiye ve Doğu Akdeniz-Ege açısından önemi

Söz konusu tedarikler, Ege ve Doğu Akdeniz’de süregelen askeri denge tartışmaları açısından izlenmesi gereken bir gelişme niteliği taşıyor. Her iki sistem de coğrafyaya doğrudan hitap eden kabiliyetler sunuyor: VICTA adalar arası kısa mesafelerde özel harp unsurlarının gizli hareketini, V-BAT ise geniş deniz sahalarının kesintisiz gözetimini hedefliyor. Ege’nin yoğun ada dokusu ve dar deniz hatları, bu tür gizli sevk ve ısrarlı gözetleme araçlarının operasyonel değerini öne çıkaran bir ortam oluşturuyor.

Türkiye açısından bakıldığında, komşu ülkenin insansız sistemler ve özel kuvvet kabiliyetlerinde NATO tedarik mekanizmalarını ve yerli üretim ortaklıklarını birlikte kullanması, bölgesel kapasite gelişiminin yalnızca platform sayısıyla değil sanayi yerleşmesiyle de ölçülmesi gerektiğini gösteriyor. Türkiye’nin kendi insansız hava aracı ekosistemi ve deniz platformları alanındaki yerli kabiliyeti göz önüne alındığında, bölgedeki teknolojik rekabetin karşılıklı yatırım ve sanayi derinliği üzerinden okunması daha sağlıklı bir çerçeve sunuyor. Bu değerlendirme bir üstünlük iddiası değil, açık kaynak verilerine dayalı bir kapasite gözlemidir.

Açık kaynaklarda doğrulanan bilgiler

• Komisyon onayı ve 1-1,2 milyar euro toplam değer Naval News, Devdiscourse ve Athens Times kaynaklarınca teyit ediliyor; KYSEA’nın nihai onayının beklendiği belirtiliyor.
• VICTA temel verileri (10 araç, SubSea Craft, ~145 milyon euro, Skaramangas üretimi) birden çok kaynakta yer alıyor; kuvvetler arası 6/4 dağılımı ve ikinci 10’luk parti öncelikle Naval News kaynaklıdır.
• V-BAT temel verileri (10 sistem/20 hava aracı, ~71 milyon euro, NSPA üzerinden tedarik) doğrulanıyor; 6/4 dağılımı Naval News kaynaklıdır.
• VICTA ve V-BAT teknik verileri Janes, Shield AI ve GreekReporter dahil kaynaklarda örtüşüyor; V-BAT kullanıcıları ABD, Hollanda, Romanya, Japonya ve muharebede Ukrayna.

Değerlendirme

Onaylanan paket, Yunanistan’ın savunma modernizasyonunda platform alımıyla yerli sanayi yerleşmesini birlikte yürütme eğilimini yansıtıyor. VICTA’nın Skaramangas’ta üretilecek olması ve Shield AI’nın Atina ofisi ile otonomi yazılımı taahhüdü, tedarikin yalnızca donanım değil uzun vadeli kabiliyet ve sanayi kapasitesi inşası olarak kurgulandığına işaret ediyor. Öte yandan bazı kalemlerin nihai onayının henüz beklendiği, bazı sayısal dağılımların tek kaynaklı olduğu ve V-BAT tedarikine yönelik kamuoyu itirazlarının bulunduğu unutulmamalıdır. Süreç, sözleşme imzaları, teslimat takvimi ve yerli üretim oranlarının fiilen gerçekleşmesiyle daha net okunabilir hale gelecektir.

Kaynakça

• Naval News — Greece Approves VICTA & V-BAT (12 June 2026)
• Shield AI — Greece Expands V-BAT Fleet for Maritime Operations
• Janes — Greece orders more V-BAT UAVs
• Devdiscourse — Greece Bolsters Defense with €1 Billion Military Upgrade
• SubSea Craft — VICTA