Donanma Komutanı Tatlıoğlu: Mısır’la MİLGEM Modelinde Ortak Gemi İnşası Hedefleniyor
Türk Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Ercüment Tatlıoğlu, Mısır ile Millî Gemi (MİLGEM) Projesi kapsamında ortak gemi inşası yapılmasını hedeflediklerini açıkladı. Açıklama, Türkiye ile Mısır donanmaları arasında 4-9 Kasım tarihleri arasında İskenderiye açıklarında icra edilen “Dostluk Denizi-2026” tatbikatının Seçkin Gözlemci Günü’nde geldi.
Açıklamanın İçeriği
Tatlıoğlu’nun sözleri Hürriyet Daily News ve Türkiye Today tarafından aktarıldığı şekliyle, Türkiye’nin Mısır’la denizcilik savunma sanayii iş birliğini “daha ileri bir aşamaya taşıyarak, MİLGEM Projesi kapsamında ortak gemi inşa faaliyetleri gerçekleştirmeyi” hedeflediğini ortaya koyuyor. Komutan, bu modelin Pakistan’la sürdürülen iş birliğine benzer şekilde kurulmasının planlandığını belirtti ve “bu yaklaşımın iki ülke donanmaları arasındaki ilişkileri daha kapsamlı ve kalıcı bir ortaklığa taşıyacağına inanıyoruz” dedi.
Tatlıoğlu konuşmasında ortak gemi inşasının yanında insansız hava ve deniz araçlarında iş birliği, Türk yapımı füze, torpido ve mayınların ortak kullanımı ile Türkiye’nin mayın harbi alanındaki bilgi birikiminin Mısır’la paylaşılması ihtimalinden de söz etti. Açıklama bir niyet beyanı niteliğinde; şu ana kadar imzalanmış bir sözleşme, belirlenmiş bir gemi sayısı veya kamuoyuna açıklanmış bir bedel bulunmuyor.
Pakistan Emsali: 4 Korvetlik Sözleşme
Tatlıoğlu’nun referans verdiği model, 2018’de Pakistan Savunma Üretimi Bakanlığı ile Türk savunma sanayii şirketi ASFAT arasında imzalanan anlaşmaya dayanıyor. Sözleşme kapsamında Pakistan Deniz Kuvvetleri’ne MİLGEM temelli dört Babur sınıfı korvet teslim edilmesi, buna ek olarak yedek parça tedariki, personel eğitimi, mühimmat paketleri ve kapsamlı bir teknoloji transferi öngörülmüştü. Anlaşma, Türkiye Cumhuriyeti tarihinin en büyük tekil askeri gemi ihracat sözleşmelerinden biri olarak kayıtlara geçti; dördüncü ve son korvet 2023-2025 döneminde teslim edilmişti.
Mısır’la görüşülen modelin aynı ölçekte olup olmayacağı belirsiz. Kahire’nin kendi tersane kapasitesi ve önceki Fransız (Gowind sınıfı) ve İtalyan tedarikçilerle sürdürdüğü ilişkiler, pazarlığın hangi yönde şekilleneceğini etkileyecek faktörler arasında sayılıyor.
Tatbikatın Çerçevesi
“Dostluk Denizi-2026” (Bahr El-Sadaka), iki ülke donanması arasında 13 yıllık aranın ardından 2025’te Doğu Akdeniz’de yeniden başlatılan ortak tatbikatların ikinci halkası. Türk tarafından tatbikata amfibi hücum gemisi TCG Anadolu, fırkateyn TCG Gaziantep, hücumbot TCG Meltem, iki SH-70 helikopteri, üç AH-1W taarruz helikopteri ve üç Bayraktar TB3 insansız hava aracı katıldı. Mısır tarafı ise çok maksatlı amfibi gemi Gamal Abdel Nasır ile M. Fahmy, El Fateh, Fuad Zekri, El Faruk ve El Ariş gemilerini sahaya sürdü. Program yüzey harekâtı, denizaltı savunma harbi, hava savunma ve sualtı taarruz eğitimlerini kapsadı.
Diplomatik Arka Plan
2013’teki siyasi kopuşun ardından kesintiye uğrayan Türkiye-Mısır temasları 2021’de yeniden başlamış, 2023’te büyükelçilik düzeyine çıkarılmış, 2024’te Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Kahire ziyaretiyle yeni bir aşamaya girmişti. Eylül 2024’te Makine ve Kimya Endüstrisi (MKE) ile Mısır arasında savunma sanayii mutabakat zaptı imzalanmış, Eylül 2026’da ise Mısır ABD’den aldığı ilk CH-47F Chinook helikopterlerini envanterine katmıştı. Ekim ayı sonunda TCG Gökçeada ve TCG Yıldırım fırkateynleri, Somali açıklarındaki uluslararası görev kapsamında bölgeye intikal etmişti. Tatlıoğlu’nun MİLGEM açıklaması, bu kademeli askeri yakınlaşmanın savunma sanayii boyutuna taşınan en somut adımı olarak okunuyor.
Neden Önemli
MİLGEM ailesi, 2000’lerin başında Türk Deniz Kuvvetleri’nin yerli korvet ihtiyacını karşılamak için başlatılmış, bugüne kadar Türkiye, Pakistan ve Ukrayna’yla imzalanan anlaşmalarla ihracat ürününe dönüşmüştü. Mısır’la görüşülen ortak üretim, gerçekleşmesi hâlinde Ankara’nın Pakistan sonrası ikinci büyük ortak korvet inşası ortaklığı olacak ve Doğu Akdeniz’deki deniz kuvveti dengelerine doğrudan etki edecek bir gelişme niteliği taşıyacak. Bölgede son yıllarda şekillenen İsrail-Yunanistan-Kıbrıs-Mısır eksenine karşı Ankara’nın Kahire’yi ikili kanaldan bu bloğun dışında tutma stratejisi, analistler tarafından bu iş birliğinin siyasi arka planı olarak değerlendiriliyor.
Bununla birlikte açıklamanın bir hedef beyanından ibaret olduğu, imzalanmış bir sözleşme veya teknik şartname bulunmadığı unutulmamalı. Sürecin bir sonraki aşaması, iki ülke savunma bakanlıkları arasında yapılacak resmi görüşmelerde ve olası bir çerçeve anlaşmasında netlik kazanacak. Mısır tarafının konuya nasıl yanıt vereceği de bir diğer açık soru; Kahire yönetimi şimdiye kadar teklife ilişkin resmi bir açıklama yapmadı.
Türkiye için denklemin bir başka boyutu da ihracat çeşitlendirmesi. ASFAT’ın Pakistan sözleşmesinden elde ettiği tecrübe, benzer bir modelin başka ülkelere taşınabileceğini göstermişti; Mısır’la görüşülen çerçeve, bu tecrübenin Doğu Akdeniz’de ikinci bir uygulamaya dönüşüp dönüşmeyeceğini test edecek.
Kaynaklar
- Hürriyet Daily News, “Türkiye, Egypt eye joint warship construction”, 10 Kasım 2026 — Tatlıoğlu’nun açıklamasının içeriği, tarihi ve Pakistan emsaline ilişkin ayrıntılar için kullanıldı: hurriyetdailynews.com
- Türkiye Today, “Türkiye eyes MİLGEM-style joint warship building with Egypt, navy chief says”, 9 Kasım 2026 — tatbikata katılan gemi ve hava aracı detayları, komutanın ek açıklamaları için kullanıldı: turkiyetoday.com
- Envanter Medya, “Dostluk Denizi-2026 Tatbikatı İskenderiye’de Sona Erdi”, 9 Kasım 2026 — iki ülke arasındaki diplomatik ve askeri yakınlaşma kronolojisi için kullanıldı: envantermedya.com
