Marte ER Nedir? Ne İşe Yarar? MBDA’nın Helikopter ve Hafif Gemi Anti-Gemi Füzesi

İtalyan donanması ve helikopterleri için tasarlanan MBDA Marte ER, ağır Exocet sınıfı yerine küçük gemi ve helikopter platformlarına yönelik hafif anti-gemi füzesi. ROKETSAN ÇAKIR’ın çok rollü tasarımıyla en yakın Avrupa rakibi.

Tip

Anti-Gemi

Menzil

100+ km

Hız

Yüksek subsonik

Ağırlık

~340 kg

Üretici

MBDA Italia

Platform

Helikopter + gemi

Nedir?

Marte (Mare Terra) ailesi, İtalyan Oto Melara/MBDA’nın 1980’lerden beri geliştirdiği hafif anti-gemi füzesi serisi. En yeni Marte ER versiyonu turbojet motorla 100+ km menzile çıkıyor, helikopter, hafif fırkateyn ve sahil bataryasında ortak kullanım sağlıyor.

Ne İşe Yarar?

Marte ER, helikopter (NH90, AW101), hafif korvet ve sahil savunma sistemlerinde kullanılır. Ana avantajı düşük ağırlık (340 kg) ve modüler entegrasyon. Marte Mk2/S helikopterden, Mk2/N gemiden, ER kara ve uzun menzilden atılır. İtalya Mareşal SAM’a benzer sahil savunma rolüyle eşleştirilir.

Teknik Özellikler

Özellik	Değer
Sınıf	Hafif çok platformlu anti-gemi füzesi
Uzunluk	3,85 m
Çap	316 mm
Ağırlık	340 kg (ER)
Motor	Turbojet (ER)
Menzil	Mk2: 30 km, Mk2/S: 25 km, ER: 100+ km
Hız	Yüksek subsonik
Güdüm	GPS + atalet + aktif radar arayıcı
Harp başlığı	70 kg semi-armor piercing

Kim Aldı, Kaça?

Marte serisi birim maliyeti 0,9–1,3 milyon avro. İtalya, BAE, Singapur, Bangladeş, Pakistan operatörler arasında. Pakistan Marte ER’i Mangosta sahil bataryasına entegre etti. Katar 2018’de 12 NH90 helikoptere Marte ER opsiyonu aldı.

Operatör	Versiyon	Platform	Yıl
İtalya	Mk2, Mk2/S, ER	AW101, AW129, FREMM	1983—
BAE	Mk2/N	Korvet	1990
Singapur	Mk2/N	Endurance LST	2000
Pakistan	ER	Mangosta sahil bataryası	2024
Bangladeş	Mk2	Castle sınıfı	2010
Katar	ER (opsiyon)	NH90	2018

Türk Emsali ile Karşılaştırma

Türkiye, Marte ER’in helikopter-bazlı çok platformlu rolünü ROKETSAN ÇAKIR ve hafif platform için MAM-L ile karşılıyor. ÇAKIR turbojet motor, modüler arayıcı (RF veya IIR) ve 150+ km menzille tasarlandı; gemi, helikopter, KAAN ve İHA platformlarıyla ortak kullanım hedefliyor.

Kıstas	Marte ER	ÇAKIR (ROKETSAN)	MAM-L (ROKETSAN)
Sınıf	Hafif anti-gemi	Çok rollü seyir	Hafif akıllı mühimmat
Menzil	100+ km	150+ km	15 km
Ağırlık	340 kg	275 kg	22 kg
Motor	Turbojet	Turbojet	Katı yakıt
Platform	Helikopter, gemi	TB2, Akıncı, gemi, kara, helikopter	TB2, Akıncı, ATAK
Hedef	Gemi	Gemi + kara	Gemi (sınırlı) + kara

Sıkça Sorulanlar

Marte ER’in Exocet ile farkı nedir?

Marte hafif platformlar için, Exocet ana donanma için. Marte ER 100 km menzilli, Exocet 200 km. Marte helikopterden de atılabilir.

Türkiye Marte’a karşılık ne sunuyor?

ÇAKIR (gemi/helikopter/İHA çok rollü) ve MAM-L (hafif İHA). İhracat pazarında Marte ER’in rakibi ÇAKIR.

NH90 helikopterine entegre mi?

Evet, Marte ER’in başlıca platformu NH90. Türkiye’nin gelecek S-70B Seahawk veya yerli T929 ATAK 2 helikopterlerine ÇAKIR entegrasyonu planlanıyor.

Marte 2030’larda hâlâ kullanılacak mı?

Evet. ER versiyonu 2026’da operasyonel; en az 2040’a kadar İtalyan donanmasında. FC/ASW programıyla yeni nesil halefe geçiş öngörülüyor.

Sahil bataryası rolü ne anlama geliyor?

Karadan denize anti-gemi savunma; Pakistan Mangosta sistemi gibi mobil tırpan platformlarla 100 km kıyı şeridi savunma.

Sonuç

Marte ER, MBDA’nın hafif platform pazarındaki ana ürünü. Türkiye’nin ÇAKIR ve MAM ailesi, hem ihracat pazarında hem yerli kullanımda eşdeğer alternatif sunuyor. Özellikle TB2 ve Akıncı pazarında ÇAKIR, Marte ER’in helikopter pazarındaki konumuna paralel bir konum elde edebilir.