Malezya, Norveç’in İptal Ettiği NSM Yerine Neden ATMACA’yı Seçti?

Sarp Güçlü’nün haftalık deniz köşesi.
Malezya Savunma Bakanı Mohamed Khaled Nordin, 12 Kasım’da düzenlenen bir basın toplantısında, Kraliyet Malezya Donanması’nın Sahil Muharebe Gemisi (LCS) filosu için Norveç menşeli NSM gemisavar füzesinin yerine Türkiye’nin ATMACA’sını tercih ettiklerini açıkladı. Karar, Oslo’nun aynı füzenin ihracat lisansını Mart ayında durdurmasının sekiz ay sonrasına denk geliyor.
Bu bir bakanlık açıklaması; sözleşme henüz imzalanmadı. Khaled, Fransa ve İtalya’dan gelen tekliflerin de değerlendirildiğini, ancak Ankara’nın teklifinin maliyet ve teslimat takviminde öne çıktığını söyledi. Haberin kaynağı tek bir basın toplantısı ve onu izleyen Malezya basını; ne Roketsan ne de Savunma Sanayii Başkanlığı şimdiye kadar ayrı bir doğrulama yaptı. Teknik entegrasyon ayrıntıları ise Naval News’e konuşan isimsiz endüstri kaynaklarına göre hâlâ müzakere masasında; bu, kararın “seçim” ile “kurulum” arasındaki boşluğu şimdilik açık bıraktığı anlamına geliyor.
Önemli olan nokta, bunun sıradan bir yeni ihracat sözleşmesi olmaması. Zaten inşa halinde ve Norveç sistemine göre tasarlanmış bir gemiye, başka bir ülkenin füzesini sokma kararı söz konusu; yani Malezya, bir NATO müttefikinin kendi ihracat politikasından kaynaklanan boşluğu, aynı ittifaktaki başka bir ülkenin sistemiyle dolduruyor. Tek bir tedarikçi devletin iç siyasi kararına bağımlı kalmanın bir donanma için ne anlama geldiğini gösteren somut bir örnek bu.
Füze ve filo: veri, işlev, sınır
ATMACA, Roketsan’ın geliştirdiği ve Türkiye’nin yerli KTJ-3200 turbojet motoruyla çalışan bir deniz seyir füzesi; üretici verilerine göre 220-250 kilometre menzile, düşük radar kesit alanına ve otonom hedefleme yeteneğine sahip. NSM için kesin bir karşılaştırma rakamı vermek zor: Avustralya Donanması’nın sayfası ve eski kaynaklar 185 kilometre civarında bir menzil verirken, Kongsberg’in güncel ürün sayfası 300 kilometrenin üzerini işaret ediyor; fark, hangi varyantın kıyaslandığına bağlı ve üretici açıklamaları arasında bile tam örtüşmüyor. Bu belirsizlik, Malezya’nın kararını salt menzil rakamına göre değil, elindeki teslimat takvimine ve zaten ödediği 24 füzelik siparişe göre verdiğini gösteriyor; yani seçim burada bir performans yarışından çok bir tedarik zinciri hesabı.
İşlevsel taraf şu: Malezya’nın beş (bazı kaynaklara göre altı) gemilik LCS filosu, Fransız Naval Group yapımı SETİS muharebe yönetim sistemiyle çalışacak şekilde tasarlandı. Khaled, ATMACA’nın bu sistemle uyumluluğuna dair “güvence” aldıklarını söylüyor; ama Naval News’e konuşan kaynaklara göre füzenin SETİS’e tam entegrasyonu Fransa’nın Naval Group’u ve DGA’sının işbirliğini gerektiriyor ve bu henüz netleşmedi. Daha basit bir alternatif, füzeyi SETİS’e bağlamadan Savaş Bilgi Merkezi’nde ayrı bir ateşleme konsolu üzerinden çalıştırmak; ATMACA’nın Türk gemilerindeki kurulumu genelde buna yakın bir mantıkla işliyor.
On yedi yıllık bir geçmiş
ATMACA, 2009’da Roketsan ve Aselsan’a verilen bir Ar-Ge sözleşmesiyle başladı; Roketsan geliştirmeyi 2012’de resmen üstlendi. Füze kara tesislerinden ilk atışını 2016-2017 döneminde yaptı, Ekim 2018’de seri üretim sözleşmesi imzalandı ve Kasım 2019’da TCG Kınalıada korvetinden ilk gemi atışını gerçekleştirdi. 2021’de canlı savaş başlığıyla gerçek bir gemi hedefini vurdu, 2022’de kara konuşlu varyantı denendi, Mart 2024’te yerli KTJ-3200 turbojet motoruyla atış yapıldı ve Mart 2025’te TCG Preveze’den denizaltı atışlı versiyonu test edildi. Türk Deniz Kuvvetleri’nin 2027’ye kadar 11 platformu füzeyle donatmayı planladığı aktarılıyor.
Malezya tarafında kriz, Kongsberg ile 2018’de imzalanan ve altı LCS gemisinin silahlandırılmasını kapsayan 128,7 milyon euroluk NSM sözleşmesine dayanıyor. Oslo, bu sözleşmeyi Mart 2026’da -bazı haberlere göre sevkiyattan günler önce- ihracat lisansını onaylamayarak durdurdu. Başbakan Enver İbrahim bunu Norveçli mevkidaşıyla yaptığı görüşmede “güven ihlali” olarak nitelendirdi ve Bakanlar Kurulu, Norveç’ten yeni savunma tedariki yapılmaması talimatını verdi.
Rakipler ve bölgedeki anlamı
Fransa ve İtalya’nın tekliflerinin hangi füze sistemlerine karşılık geldiği bakanlığın açıklamasında belirtilmedi; bu yüzden karşılaştırmayı yalnızca Ankara’nın öne çıkan ölçütleri üzerinden yapmak mümkün: maliyet ve teslimat takvimi. Malezya, Nisan 2026’da DSA fuarında imzalanan, 24 ATMACA’yı kapsayan ve 79,5 milyon euro değerindeki ayrı bir sözleşmeden (Sahil Görev Gemisi Batch 2 programı için) yararlanarak, LCS’ler için gereken ek füzelerin sıfırdan açılacak bir ihaleye kıyasla daha hızlı teslim edilebileceğini hesaplıyor; yetkililer en erken tarihi 2029 olarak işaret ediyor, Khaled ise sıfırdan bir sipariş olsa bile takvimin “2035 olmayacağını” söylüyor.
Türkiye için gelişmenin endüstriyel anlamı, Roketsan’ın gemisavar füze ihracatını tek bir sözleşmenin ötesine taşıması: şirket, Güneydoğu Asya’da aynı ülkede art arda iki farklı programa (LMS Batch 2 ve şimdi LCS) girerek kalıcı bir tedarikçi konumuna yaklaşıyor. Bu, Türkiye’nin savunma ve havacılık ihracatında 2026 yılı boyunca art arda rekor kırdığı bir döneme denk geliyor; ancak bu rekor zincirinin ne kadarının ATMACA gibi mevcut bir sözleşmeyi büyüten anlaşmalardan, ne kadarının sıfırdan açılan ihalelerden geldiği ayrı bir inceleme konusu. Stratejik anlamı ise daha geniş: bir NATO müttefikinin kendi iç siyasi kararıyla açtığı boşluğun başka bir müttefikin sistemiyle doldurulması, ihracat kontrolü rejimlerinin savunma tedarik zincirlerinde ne kadar kırılgan bir halka olduğunu gösteriyor.
Bilinenler ile bilinmeyenler arasındaki çizgi burada hâlâ net değil. Bilinen taraf: bakanlığın 12 Kasım açıklaması, mevcut 24 füzelik LMS sözleşmesi, üretici tarafından verilen menzil rakamları ve Norveç’le süren tazminat anlaşmazlığı. Bilinmeyen taraf en az o kadar kalabalık: LCS’ler için alınacak nihai füze ve fırlatıcı sayısı, toplam sözleşme bedeli, SETİS entegrasyonunun hangi yöntemle çözüleceği, filo büyüklüğünün beş mi altı gemi mi olduğu -kaynaklar bu noktada birbiriyle örtüşmüyor- ve Malezya’nın Norveç’ten talep ettiği tazminatın (kaynaklara göre 245 ila 257 milyon dolar arasında değişen bir rakam) ne zaman ve nasıl sonuçlanacağı. Teslimat tarihi için de iki ayrı okuma var: LMS bağlantılı erken teslimat 2029’u işaret ederken, sıfırdan bir sipariş olsaydı takvim Khaled’in kendi ifadesiyle 2035’e kadar uzayabilirdi.
Geriye şu soru kalıyor: ATMACA’nın Malezya’daki sınavı, Türk gemilerinde biriktirdiği test kayıtlarıyla aynı güvenilirlikte mi geçecek, yoksa yabancı bir muharebe yönetim sistemine bağlanma zorunluluğu, füzenin sahadaki performansını kendi inşa ettiği referans listesinden farklı bir şeye mi dönüştürecek?
Kaynaklar
- Naval News, “Malaysia Selects Roketsan’s ATMACA to Replace NSM on Littoral Combat Ships” — navalnews.com
- New Straits Times, “Malaysia picks Türkiye’s Atmaca missile to replace NSM for Navy LCS” (12 Kasım 2026) — nst.com.my
- The Defense Post, “Malaysia Picks Roketsan’s Atmaca Missiles Over Norway’s NSM” — thedefensepost.com
- South China Morning Post, “Malaysia turns to Türkiye for warship missiles after Norway’s export freeze” — scmp.com
- Envanter Medya, “Malezya, Norveç’in İptal Ettiği NSM Yerine ROKETSAN ATMACA’yı Seçti” — envantermedya.com
- Envanter Medya, “Malezya, LCS gemileri için ROKETSAN ATMACA’yı tercih etti” — envantermedya.com
- Envanter Medya, “NSM Nedir? Naval Strike Missile — Menzili, Özellikleri ve Kullanıcı Ülkeler” — envantermedya.com

