Hindistan 60 Nakliye Uçağı İçin Teklif Çağrısına Çıktı: 9 Milyar Avroluk MTA İhalesi
Hindistan Savunma Bakanlığı, uzun süredir beklenen Orta Sınıf Nakliye Uçağı (Medium Transport Aircraft – MTA) programı kapsamında 60 uçak için teklif çağrısı yayımladı. Programın tahmini değeri yaklaşık 9 milyar avro düzeyinde bulunuyor.
Çağrı, 2023’te yayımlanan bilgi talebinin (RFI) ardından geldi. Hindistan Hava Kuvvetleri’nin aradığı uçak, 18 ila 30 ton arasında faydalı yük taşıyabilecek ve kısa, hazırlıksız pistlerle ileri iniş sahalarından operasyon yapabilecek nitelikte.
Şartname coğrafyayla yazılmış
Kısa ve hazırlıksız pist şartı, ihalenin teknik değil coğrafi bir gereksinimden doğduğunu gösteriyor. Hindistan’ın kuzeydeki Ladakh ve doğudaki Arunaçal Pradeş bölgelerindeki ileri iniş sahaları, yüksek rakım ve sınırlı pist uzunluğu nedeniyle nakliye uçakları için zorlu ortamlar. Çin ile sınır hattı boyunca süregelen gerginlik, bu sahalara ağır teçhizat ve personel taşıma kabiliyetini stratejik bir başlık hâline getirdi.
Yüksek irtifada motor performansının düşmesi, kalkış mesafesini uzatıyor ve taşınabilir yükü sınırlıyor. Bu nedenle irtifa performansı, ihalede kâğıt üzerindeki azami yük kapasitesinden daha belirleyici olabilir.
Adaylar
Programda öne çıkan platformlar ve Hint ortakları şöyle sıralanıyor:
- Embraer C-390 Millennium – Mahindra Defence ortaklığı. Jet motorlu, 26 ton sınıfı yük kapasitesiyle şartnamenin merkezine oturuyor.
- Lockheed Martin C-130J Super Hercules – Tata Advanced Systems ortaklığı. Hindistan Hava Kuvvetleri hâlihazırda C-130J işletiyor; filo ortaklığı ve lojistik altyapı avantaj sağlıyor.
- Airbus A400M – 37 tonluk yük kapasitesi şartnamenin üst sınırını aşıyor; bu durum hem bir üstünlük hem de maliyet açısından dezavantaj olarak okunabilir.
- İlyuşin Il-214 – HAL’in Rus UAC ile ortaklığı gündemde tutulan, ancak program olgunluğu tartışmalı seçenek.
“Make in India” şartı
İhalenin belirleyici koşulu, uçakların yalnızca 12’sinin doğrudan teslim edilecek olması. Kalan 48 uçak Hindistan’da monte edilecek ve bileşenlerin yüzde 40 ila 60’ının yerli üretim olması istenecek. Yetkilendirilmiş Hint ortakları arasında Tata Advanced Systems, Hindustan Aeronautics Limited (HAL), Mahindra Defence ve Adani Defence bulunuyor.
Bu model, Hindistan’ın 2021’de Airbus ile imzaladığı 56 uçaklık C-295 anlaşmasının bir tekrarı niteliğinde. O programda da 16 uçak İspanya’da üretilip teslim edilmiş, kalan 40 uçağın Tata tarafından Gujarat’taki Vadodara tesisinde montajı öngörülmüştü. Hindistan, aynı yapıyı daha büyük bir uçak sınıfında tekrarlamak istiyor.
Türkiye açısından okuma
Hindistan’ın nakliye uçağı filosu hâlihazırda C-130J Hercules, Boeing C-17 Globemaster III ve C-295’ten oluşuyor. MTA programı, bu üçlünün arasındaki 20-30 ton bandını doldurmayı hedefliyor.
Türkiye açısından ihale doğrudan bir katılım fırsatı sunmuyor; Ankara ile Yeni Delhi arasındaki savunma ilişkileri, Türkiye’nin Pakistan’la yakınlığı nedeniyle sınırlı seyrediyor. Ancak program, orta sınıf nakliye uçağı pazarının önümüzdeki on yılda nasıl şekilleneceğine dair önemli bir gösterge. Türkiye’nin uzun vadeli hedefleri arasında yer alan yerli nakliye uçağı çalışmaları da aynı bandı hedefliyor ve C-390 ile C-130J’nin bu ihaledeki performansı, pazarın rekabet yapısını belirleyecek.
Kaynaklar
- Hindistan Savunma Bakanlığı teklif çağrısı, 12 Ağustos 2026
- Opex360, program ayrıntıları ve aday platform bilgileri
