Danimarka, ABD’nin Grönland’da İki Yeni Üs Kurmasını 109-0 Onayladı

Danimarka, ABD’nin Grönland’da İki Yeni Üs Kurmasını 109-0 Onayladı
Yazı Özetini Göster

Danimarka Parlamentosu (Folketing), Amerika Birleşik Devletleri ile Grönland’ın savunma statüsünü güncelleyen anlaşmayı 19 Kasım Perşembe günü 109-0 oyla onayladı. Oylama, adanın geleceği konusunda aylardır süren diplomatik gerginliğin ardından geldi.

Anlaşma 22 Eylül’de New York’ta imzalanmıştı ve 1951 tarihli ABD-Danimarka savunma anlaşmasını güncelliyor. Metin, Washington’a Grönland’da iki yeni “savunma alanı” kurma hakkı veriyor: adanın güneyinde Narsarsuaq ve doğusunda Mestersvig.

Grönland’ın kendi parlamentosu Inatsisartut, anlaşmayı Kasım ayı başında 16 kabul, 7 çekimser oyla onaylamıştı. Danimarka Meclisi’nin oy birliğiyle verdiği onay, metni iç hukuk açısından tamamlıyor.

Anlaşmanın yürürlüğe girmesi için tek şart kalıyor: Danimarka hükümetinin diplomatik bir nota ile Washington’a resmi bildirimde bulunması. Bu adım atılana kadar metin teknik olarak hâlâ askıda sayılıyor.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, X hesabından yaptığı açıklamada anlaşmanın “ABD-Danimarka-Grönland savunma ortaklığını modernleştirdiğini” yazdı. Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen ise metni “Grönland, Danimarka Krallığı ve ABD için iyi” olarak tanımladı.

Gerginliğin kökeni, Trump yönetiminin aylar boyunca adayı satın alma ya da ilhak etme fikrini açıkça dile getirmesine dayanıyor. Bu söylem, hem Kopenhag hem Nuuk’ta tepkiyle karşılanmış, NATO müttefikleri arasında nadir görülen bir gerginlik yaratmıştı. Yeni anlaşma, bu krizi askeri işbirliği çerçevesine oturtarak dindirmeyi hedefliyor.

Grönland, ABD’nin Kuzey Amerika’nın en kuzeyindeki kalıcı askeri tesisi olan Pituffik Uzay Üssü’ne (eski adıyla Thule Hava Üssü) ev sahipliği yapıyor. Üs, ABD Uzay Kuvvetleri’nin erken uyarı radarı ve uzay gözetleme görevlerinin merkezi konumunda. Yeni savunma alanları, bu mevcut altyapıya ek olarak, adanın güney ve doğu kıyılarında yeni bir askeri ayak izi oluşturacak.

Analistlere göre adımın asıl önemi, Arktik’teki jeostratejik rekabette. Buzların erimesiyle açılan yeni deniz yolları ve kaynak arama faaliyetleri, Rusya ve Çin’in bölgeye ilgisini artırmış durumda. ABD için Grönland’daki askeri ayak izinin büyümesi, NATO’nun kuzey kanadını güçlendirme hedefiyle örtüşüyor.

Danimarka için anlaşma, egemenlik tartışmalarını örtük biçimde çözme girişimi olarak okunuyor: ada üzerindeki Danimarka egemenliği teyit edilirken, ABD’ye daha geniş askeri erişim tanınıyor. Grönland yönetimi ise anlaşmayı, adanın kendi geleceğine ilişkin söz hakkını koruyan bir çerçeve olarak sunuyor.

Sürecin bundan sonraki aşaması, resmi bildirimin ne zaman yapılacağı ve iki yeni savunma alanının inşaatına ne zaman başlanacağı olacak. Bu adımlar netleştiğinde, ABD’nin Arktik’teki askeri varlığının somut büyüklüğü daha açık görülecek.

Kaynaklar

  • Al Jazeera, “Denmark parliament approves security deal with Greenland and US”, 19 Kasım 2026 — haber linki — oylama sonucu ve anlaşmanın kapsamı için kullanıldı.
  • Stars and Stripes, “Denmark greenlights Trump Greenland deal”, 19 Kasım 2026 — haber linki — ABD Dışişleri Bakanı Rubio’nun açıklaması ve askeri bağlam için kullanıldı.
  • Euronews, “Danish lawmakers ratify US-Greenland security pact”, 19 Kasım 2026 — haber linki — Grönland Meclisi’nin onay süreci için kullanıldı.

Bir Yorum Yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Benzer Yazılar