BARKAN DIŞINDA DA VAR: TÜRK İNSANSIZ KARA ARAÇLARI AFET VE KAMU GÜVENLİĞİNDE GENİŞ BİR HAVUZ OLUŞTURUYOR

ankara envantermedya – Türk savunma sanayii bünyesinde geliştirilen İnsansız Kara Araçları (İKA), yalnızca askeri görevler için değil; afet yönetimi, kamu güvenliği ve sivil savunma alanlarında da giderek artan bir rol üstleniyor. BARKAN bu alandaki en bilinen platformlardan biri olurken, ASLAN, TUNGA, BOĞAÇ ve hafif–ağır sınıf diğer İKA’lar da “çift kullanımlı (dual-use)” yetenekleriyle öne çıkıyor.
Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) koordinasyonunda yürütülen projeler kapsamında, farklı sınıflarda geliştirilen bu araçlar; lojistik destek, keşif-gözetleme, bomba imha (EOD), KBRN tespiti ve hasar analizi gibi görevlerle sivil krizlere müdahalede geniş bir araç havuzu oluşturuyor.
ORTA SINIF İKA’LAR: ASLAN VE TUNGA
SSB’nin “Geleceğin Muharebe Sahası” vizyonu çerçevesinde geliştirilen ASLAN ve TUNGA, BARKAN ile aynı orta sınıf İKA kategorisinde yer alıyor. Bu platformların, benzer otonomi ve sensör altyapıları sayesinde sivil alanda şu görevleri üstlenebileceği değerlendiriliyor:
- Lojistik destek: Afet bölgelerinde malzeme, gıda ve ekipman taşınması
- EOD görevleri: Şüpheli paketlerin veya patlayıcıların sivil alanlarda uzaktan etkisiz hale getirilmesi
- Keşif ve gözetleme: Zorlu arazilerde arama-kurtarma ekiplerine gerçek zamanlı görüntü aktarımı
BOĞAÇ: ÇOK AMAÇLI HİBRİT PLATFORM
ElektroLand Defence tarafından geliştirilen BOĞAÇ, kaynaklarda “çok amaçlı hibrit otonom insansız kara aracı” olarak tanımlanıyor. 6×6 tekerlekli veya paletli konfigürasyonları sayesinde zorlu arazi koşullarında görev yapabiliyor.
BOĞAÇ’ın sivil kullanım potansiyeli şu alanlarda öne çıkıyor:
- Yük taşıma ve lojistik: Sel, heyelan veya deprem sonrası araç erişiminin kısıtlı olduğu bölgelere yardım malzemesi ulaştırılması
- Yaralı tahliyesi: Entegre edilebilen sedye sistemleriyle doğal afetlerde yaralıların güvenli bölgeye taşınması
HAFİF SINIF İKA’LAR VE BOMBA İMHA ROBOTLARI
SSB ürün portföyünde yer alan hafif sınıf paletli robotlar, daha küçük boyutlarıyla özellikle dar ve kapalı alanlarda görev yapabiliyor.
Bu araçlar:
- Yıkılan binaların içi veya dar tünellerde enkaz altı keşif,
- Şehir içi ortamlarda bomba imha ve kamu güvenliği
görevlerinde emniyet güçleri ve arama-kurtarma ekipleri tarafından kullanılabiliyor.
AĞIR SINIF İKA: KAPLAN’IN SİVİL POTANSİYELİ
Daha çok silahlı ve askeri bir platform olarak tasarlanan KAPLAN, sahip olduğu otonom sürüş ve yüksek dayanıklılık özellikleri sayesinde sivil alanda da dolaylı bir potansiyele sahip.
Uzmanlara göre KAPLAN;
- KBRN olayları,
- Nükleer sızıntı veya ağır endüstriyel kazalar
gibi insan yaşamı için son derece riskli bölgelerde, ağır iş makinelerinin yerine uzaktan komuta ile görev icra edebilecek bir platform olarak değerlendiriliyor.
BARKAN: AFET SAHASINDA ÇOK YÖNLÜ GÖREV SETİ
Orta sınıf İKA BARKAN, modüler yapısı sayesinde arama-kurtarmanın ötesinde afet bölgelerinde kritik görevler üstlenebiliyor.
Lojistik ve Tahliye
BARKAN, yük taşıma ve çekme kabiliyetiyle, araçların giremediği enkaz alanlarına ilaç, su ve gıda ulaştırabiliyor; yaralıların sedye ile çekilerek tahliyesine destek olabiliyor.
KBRN Tespiti
Entegre KBRN Görev Sistemi sayesinde, kimyasal veya gaz sızıntısı riski bulunan alanlara insanlardan önce girerek ölçüm yapabiliyor ve bölgenin güvenliğine ilişkin veri sağlıyor.
3B Haritalama ve Hasar Analizi
BARKAN’ın 3 boyutlu haritalama yeteneği, hasarlı yapıların iç geometrisinin modellenmesine olanak tanıyor. Bu veri, kurtarma ekiplerinin güvenli müdahale rotalarını belirlemesine katkı sağlıyor.
Robotik Müdahale
Aslen EOD görevleri için geliştirilen robotik kol, afet sahasında tehlikeli enkaz parçalarının veya şüpheli nesnelerin insan teması olmadan taşınmasına imkan veriyor.
İletişim Kesintisinde Otonomi
GPS bağımsız görev ve link kaybında eve dönüş özellikleri sayesinde, iletişim altyapısının çöktüğü durumlarda dahi görevini tamamlayarak topladığı verilerle geri dönebiliyor.
GENİŞLEYEN SİVİL ARAÇ HAVUZU
Uzmanlar, Türk savunma sanayiinin BARKAN ile sınırlı kalmayarak ASLAN, TUNGA, BOĞAÇ, hafif ve ağır sınıf İKA’lar ile;
- Afet yönetimi,
- Sivil savunma,
- Kamu güvenliği
alanlarında çok katmanlı ve esnek bir insansız kara aracı ekosistemi oluşturduğuna dikkat çekiyor.
Bu yaklaşım, savunma sanayiinde geliştirilen teknolojilerin sivil krizlere uyarlanmasında stratejik bir çarpan etkisi yaratıyor.

