F-35B, MBDA SPEAR 3 Mini Seyir Füzesi ile İlk Uçuş Testini Tamamladı
İngiltere’nin F-35B filosu, dört yıllık gecikmenin ardından MBDA üretimi SPEAR 3 mini seyir füzesi ile ilk uçuş testini gerçekleştirdi. Tam entegrasyon sonrasında her F-35B’nin sekiz adet SPEAR 3 taşıyabilmesi öngörülüyor.
Breaking Defense’in haberine göre test atışı, Maryland’deki Patuxent River Deniz Hava Üssü’nde, Birleşik Krallık Kraliyet Donanması test pilotu tarafından gerçekleştirildi. Test sırasında dört SPEAR 3 birimi kullanıldı. Yayımlanan açıklamalarda, ilk uçuşun aslında orijinal programa göre dört yıllık bir gecikme ile yapıldığı, gecikmenin nedenleri arasında teknik sorunların bulunduğu paylaşıldı.
SPEAR 3: küçük gövde, geniş hedef yelpazesi
Avrupa çok uluslu füze üreticisi MBDA tarafından geliştirilen SPEAR 3 (Selective Precision Effects At Range — Capability 3), yaklaşık 100 km’lik menzili ve hassas güdüm paketiyle alçak gözlenebilirliği yüksek bir mini seyir füzesi olarak konumlandırılıyor. Hedef yelpazesi; hava savunma sistemleri, gemiler, tanklar ve hızlı manevra yapan araçları kapsıyor. Çoklu sensör güdümü ve veri linki yetenekleri ile hareketli hedeflere karşı dahi etkili olması bekleniyor.
F-35 Ortak Program Ofisi’nin (JPO) açıklamasına göre tam entegrasyon tamamlandığında her bir F-35B, dahili ve harici istasyonlar bileşimiyle sekize kadar SPEAR 3 taşıyabilecek. Bu konfigürasyon, beşinci nesil savaş uçağına hava savunma alanlarını “salvo” temelli baskılama yeteneği kazandıracak.
İngiltere için stratejik anlam
Birleşik Krallık Savunma Bakanı Luke Pollard’ın Nisan 2026’da yaptığı açıklamaya atıfla, SPEAR 3’ün operasyonel teslim hedefi mali yıl 2028–2029 olarak belirlendi. Bu takvim, HMS Queen Elizabeth ve HMS Prince of Wales uçak gemilerinden konuşlanan F-35B filosunun derinlemesine vuruş yeteneğinin somutlaşacağı tarih olarak öne çıkıyor.
MBDA’nın programdaki rolü, 2024’te İsveç’te BAE Systems işbirliğiyle Eurofighter Typhoon platformundan gerçekleştirilen test atışıyla birlikte değerlendirildiğinde, SPEAR 3’ün İngiliz havacılığında platformlar arası ortak yük standartlarından biri hâline gelme yolunda olduğunu gösteriyor.
Türkiye için karşılaştırma çerçevesi
Türk savunma sanayii açısından SPEAR 3, doğrudan bir muadili olmayan ancak SOM-J, Çakır ve gelişmekte olan KARA ATMACA ailesi ile aynı operasyonel görev yelpazesini paylaşan bir sistem olarak okunabilir. Roketsan ve TÜBİTAK-SAGE’nin küçük çaplı seyir füzesi ailesinde sürdürdüğü çalışmalar, KAAN’ın iç istasyon uyumluluğu hesaba katıldığında orta vadede benzer bir “küçük gövde-uzun menzil” denkleminin Türk konseptine de uyarlanacağına işaret ediyor.
Sonraki adımlar
Program kapsamında görev sistemleri entegrasyonu ve atış sonrası ayrılma (jettison) denemelerinin sıraya alındığı belirtildi. Birleşik Krallık Hava Kuvvetleri ile Kraliyet Donanması’nın ortaklaşa kullanacağı sistemin, tam operasyonel kapasiteye ulaşmasıyla birlikte F-35B platformunun klasik MK 80 serisi mühimmat haricinde gelişmiş bir hassas vuruş zarfına kavuşması bekleniyor.
Kaynakça
- Breaking Defense — “F-35B conducts flight test with British SPEAR mini-cruise missile”, Mayıs 2026
- F-35 Joint Program Office açıklamaları
- MBDA — SPEAR Capability 3 ürün sayfası
- UK Ministry of Defence Nisan 2026 açıklamaları
- Wikipedia — “MBDA SPEAR 3”
