Zelzal Nedir?
Zelzal (Farsça: زلزال, “Deprem” anlamında), İran tarafından geliştirilen kısa menzilli, güdümsüz toprak roket ailesidir. Birden fazla versiyondan oluşan Zelzal serisi taktik destek roketi olarak sınıflandırılmakta ve İran’ın vekil güçleri tarafından yaygın biçimde kullanılmaktadır.
Tarihsel Geliştirme Süreci
Zelzal serisi 1990’lı yıllarda geliştirilmiştir. Zelzal-1, Zelzal-2 ve Zelzal-3 olmak üç ana versiyon bulunmaktadır. Hizbullah, Hamas ve Hüsiler bu roketi fiili çatışma ortamlarında kullanmıştır.
Teknik Özellikler (Zelzal-2)
- Tür: Kısa menzilli güdümsüz toprak roketi
- Üretici: İran Savunma Bakanlığı
- Uzunluk: ~8,32 metre
- Çap: ~610 mm
- Kalkış Ağırlığı: ~3.500 kg
- Savaş Başlığı: ~600 kg
- Yakıt Türü: Katı yakıt
- Menzil: ~200–400 km (versiyona göre)
- Güdüm Sistemi: Güdümsüz (balistik yörüngeli)
- CEP: ~1.000 metre
- Fırlatma Platformu: Mobil TEL araçları
Versiyonlar
- Zelzal-1: Menzil ~100–125 km, çap 610 mm.
- Zelzal-2: Menzil ~200 km, geliştirilmiş savaş başlığı.
- Zelzal-3: Menzil ~400 km, büyük savaş başlığı.
Operasyonel Kullanım
Zelzal roketleri; Hizbullah, Hamas ve Hüsiler tarafından kullanılmıştır. 2006 Lübnan Savaşı’nda Hizbullah tarafından İsrail topraklarına yönelik atışlarda kullanılmıştır. Düşük hassasiyetlerine karşın psikolojik etkisi ve düşük maliyetiyle ön plana çıkmaktadırlar.
Stratejik Önemi
Zelzal serisi, İran’ın vekil güç stratejisinin somut bir çıktısıdır. Bu roketlerin bölgedeki farklı aktilere aktarılması, İran’ın “direniş ekseni” askeri ağının omurgalarından birini oluşturmaktadır. Asimetrik savaş anlayışında kilit bir rol oynamaktadır.
