RBS 70 NG
Saab üretimi kısa-orta menzilli hava savunma füze sistemidir. FIM-92 Stinger ve Mistral’in aksine lazer demet sürücü (laser beam riding) güdümü kullanır — yani füze pilotun radarına/IR kilidine değil, kullanıcının hedefe yansıttığı lazer demete bağlıdır. Bu sayede karşı flare ve IR şaşırtma tedbirlerine bağışıktır. 19 ülke kullanıcısı (İsveç, Avustralya, Norveç, Finlandiya, Çek, İrlanda, Kanada, Brezilya, Tayland, Endonezya, İran(!) vb). Türkiye ROKETSAN SUNGUR‘un en yakın dünya rakibi.
RBS 70 NG Nedir?
RBS 70 NG, İsveç firması Saab‘ın ürettiği kısa-orta menzilli hava savunma füze sistemidir. “RBS” = RobotSystem İsveççe füze sistemi anlamında. İlk varyant 1977‘de servise girdi; NG (New Generation) ise 2011 sonrasında üretilen modern versiyon.
Klasik MANPADS’ten iki önemli farkı:
- Lazer demet sürücü güdüm (laser beam riding) — Stinger ve Mistral gibi IR/UV güdümleri flare ile şaşırtılabilir; düşman uçağı sıcak parçalar atar, füze hedefini şaşırır. RBS 70 ise kullanıcının hedefe yansıttığı lazer demete bağlıdır — flare yararsız. Karşı tedbire tamamen bağışık.
- Omuzdan değil tripod üzerinden atışlı — Stinger gerçek bir “omuzdan attığın” sistem. RBS 70 ise yere kurulan 3 ayaklı tripod + atıcı koltuk ile çalışır. Bu daha ağır ama çok daha kararlı ve uzun nişan alma süresi verir.
NG varyantında neler yeni?
- Bolide füzesi — eski Mk2 füzelerine göre 2,5 km daha uzun menzil (toplam 9 km), 500 m daha yüksek tavan (5 km), Mach 2 hız.
- 3. nesil termal görüntüleyici (Coolaer) — gece ve sis görüş.
- Otomatik takip — atıcı sadece hedefi seçer, lazer otomatik takip eder.
- Görüntü işleme — IFF entegre.
- Mobil giradan da — Mosquito modülü ile arşa monte edilebilir.
Kullanıcı listesi 19 ülke:
- İsveç (kendi), Avustralya, Norveç, Finlandiya, Estonya, Letonya, Litvanya (Baltıklar), Çek, İrlanda, Kanada, Brezilya, Tayland, Endonezya, Pakistan, Tunus, Çek, Slovenya, İran (lisanslı klonu Misagh-1/2/3) ve diğerleri.
Türkiye Bağlantısı — ROKETSAN SUNGUR: Türkiye’nin yerli omuzdan hava savunma çözümü SUNGUR‘dur — ROKETSAN üretimi, IR güdümlü, omuzdan veya araçtan atılan kısa menzilli MANPADS. Felsefe Stinger’a yakın (IR güdüm); RBS 70 ise farklı bir okul (lazer demet). Türk Silahlı Kuvvetleri’nde Stinger envanteri var (eski Atılgan/Zıpkın projeleri), SUNGUR ile yerli halefe geçiş yapılıyor. RBS 70 NG, dünya pazarında SUNGUR’un karşılaşacağı en kararlı, en jam-proof rakibidir — özellikle ECM dolu modern savaş alanında.
Teknik Özellikler
| Özellik | Değer |
|---|---|
| Tip | Kısa-orta menzilli hava savunma füze sistemi (MANPADS+) |
| Üretici | Saab |
| İlk Servis | RBS 70: 1977; RBS 70 NG: 2011 |
| Menzil | Bolide füzesi: ≈9 km; eski Mk2: ≈7 km |
| İrtifa | ≈5 km tepe |
| Hedef | Helikopter, jet, drone, seyir füzesi |
| Güdüm | Lazer demet sürücü (laser beam riding) — flare-proof, jam-proof |
| Füze | Bolide / Mk2 — uzunluk 1,32 m, çap 106 mm, ağırlık 17 kg |
| Hız | Bolide: Mach 2 |
| Atış Sistemi | Tripod + atıcı koltuk, omuzdan değil |
| Görüntü | 3. nesil termal (Coolaer), otomatik takip |
| Mobil | Mosquito mobile modül, araç entegrasyonu (BvS-10, Hägglunds) |
| Mürettebat | 1 atıcı + 1 yardımcı (taşıma için 3 kişi) |
| Birim Fiyat | Sistem: ≈3 milyon dolar; füze: ≈100-150 bin dolar |
SUNGUR ve Yerli Türk MANPADS Yolu
- Türkiye yerli ROKETSAN SUNGUR — IR güdüm
- RBS 70 lazer demet — flare-proof
- SUNGUR ve Stinger omuzdan, RBS 70 tripod
- RBS 70 jamming ve flare bağışıklığı
- SUNGUR fire-and-forget, RBS 70 ise atıcı kilidi
- Bolide füzesi 9 km menzil — SUNGUR ≈8 km
- Türkiye’nin HİSAR ailesi daha yukarı katman
- ATILGAN/ZIPKIN ise 4’lü Stinger araç
Dünyadaki Emsalleri
| Sistem | Üretici / Ülke | Güdüm | Menzil |
|---|---|---|---|
| RBS 70 NG (Bolide) | Saab — 🇸🇪 | Lazer demet | ≈9 km |
| SUNGUR | ROKETSAN — 🇹🇷 | Kızılötesi (IR) | ≈8 km |
| FIM-92 Stinger | Raytheon — 🇺🇸 | IR + UV | ≈8 km |
| Mistral 3 | MBDA — 🇫🇷 | Kızılötesi (IR) | ≈7 km |
| Igla-S (SA-24) | KBM — 🇷🇺 | IR | ≈6 km |
| Starstreak | Thales — 🇬🇧 | Lazer demet (3 dart) | ≈7 km |
| FN-6 | CASIC — 🇨🇳 | IR | ≈6 km |