Bir takım komutanı düşünün; sırt çantasında 9 kiloluk bir paket var, kurmak için pist gerekmiyor, yere koyup düğmeye basıyor — saniyeler sonra bir dron havalanıp önündeki vadiye bakıyor. HAVELSAN POYRAZ, tam bu senaryoya göre yapılmış döner kanatlı, tek kişiyle taşınıp işletilebilen mini bir keşif dronu. 50 dakikaya kadar havada kalıp 30 katlık gündüz kamerası ve termal gece kamerasıyla manga seviyesindeki istihbaratı sırtınızdaki çantadan çıkarıyor.
POYRAZ, HAVELSAN’ın insansız hava aracı ailesindeki en küçük üye. BAHA ve BULUT gibi sabit kanatlı kuzenleri “saatlerce uçan keşif” yaparken, POYRAZ “şu vadinin arkasında ne var, hızla bak” sorusunu cevaplıyor. Yani büyük İHA’ların “bekçi”, POYRAZ’ın “el feneri” gibi düşünebilirsiniz.
Bir Bakışta
Sırt Çantasından Çıkan Dron
POYRAZ’ın asıl satış noktası boyutu değil, kurulum hızı. Modern muharebede süre çoğu zaman dakika değil saniyeyle ölçülüyor. POYRAZ, “saniyeler içinde göreve hazır” olacak şekilde tasarlanmış; tek bir operatör paketi açıyor, pervaneleri yerleştiriyor, kalkış komutu veriyor. Pist yok, fırlatma rampası yok.
Üzerinde iki ayrı kamera takılabiliyor. Gündüz kamerası 30 kat optik zoom yapıyor — yaklaşık 6 kilometre öteden bir araç plakasını okuyabilecek netlikte. Gece kamerası ise düşük çözünürlüklü ama termal görüntüleme yapıyor; karanlıkta gizlenen insanı veya araç motorunun sıcaklığını ekranda parlak nokta olarak gösteriyor. Her iki kamera da 360° gimbal’a oturmuş, yani aracı çevirmeden lensi her yöne çevirebiliyor.
Görev Profilleri
Kıyı, sınır, enerji hattı boyunca otonom devriye
Müfreze veya manga öncesinde ‘gözle bak’ görevi
Sıcak nokta tespiti, yangının hangi yönde ilerlediği
Termal ile çığ altında veya enkazda canlı tespiti
Tarla, sulama ve ekin sağlığı kontrolü
Polis/jandarma operasyonlarında havadan destek
Teknik Özellikler
| Özellik | Değer |
|---|---|
| Tip | Dikey iniş-kalkışlı (VTOL) döner kanatlı dron |
| Maks. Kalkış Ağırlığı | 9 kg |
| Faydalı Yük | 1.5 kg’a kadar |
| Gövde Genişliği | 80 cm |
| Havada Kalış | 50 dakikaya kadar |
| Maks. Hız | < 45 km/sa |
| Seyir Hızı | 30 km/sa |
| Rüzgar Limiti | 15 knot |
| Maks. İrtifa | 8.200 ft (yaklaşık 2.500 metre) |
| Görev İrtifası | 1.200 ft AGL (~365 m yerden) |
| Datalink Menzili | 5+ km |
| Çalışma Sıcaklığı | -10 °C / +50 °C |
Otonomi Düzeyi
POYRAZ, “uzaktan kumandalı bir oyuncak” değil. Tam otonom görev tanımı veriliyor: operatör harita üzerinde yol noktaları çizip “git, bak, dön” diyor; gerisini araç kendi hallediyor. Pil düşerse veya kontrol bağlantısı kopa ise otomatik olarak kalkış noktasına dönüp güvenli iniş yapıyor — sahada kaybolan bir İHA, hem maliyet hem istihbarat sızıntısı demek.
Türk Sanayi Bağlamı
Mini-İHA pazarı son üç yılda dünya çapında patladı. Ukrayna savaşı küçük, ucuz, kolay taşınan dronların büyük ordu lojistiğini değiştirdiğini gösterdi. Türkiye’de bu kategoride birkaç oyuncu var; STM’nin KARGU ve TOGAN’ı kamikaze/sürü tarafında, HAVELSAN POYRAZ ise yeniden kullanılabilir keşif tarafında konumlanıyor. Aynı bedende kamikaze hâli ÇAKA (denizde) ve BARKAN ailesi (karada) ile tamamlanıyor.
Özet Tablo
| Konu | Özet |
|---|---|
| Ne işe yarar? | Manga seviyesinde, sırt çantasından çıkıp uçan keşif dronu |
| Özelliği | Tek kişi taşır, saniyelerde kalkar, otonom görev yapar |
| Görev süresi | 50 dakikaya kadar — manga ölçeğinde yeterli |
| Türkiye için? | Sınır, orman yangını, arama-kurtarma için ucuz ve hızlı havadan göz |