Küresel savunma alanında yapay zekâ temelli sistemlere yönelik yatırımlar hız kazanırken, ülkeler arasında hem geliştirme yarışının hem de düzenleyici yaklaşımların eş zamanlı olarak öne çıktığı görülüyor. Çin, İsrail, ABD, Japonya ve Avrupa merkezli savunma şirketlerinin son dönemde attığı adımlar, yapay zekânın askeri alandaki rolünün giderek genişlediğini ortaya koyuyor.
ÇİN, OTONOM SİLAH PROGRAMINI HIZLANDIRIYOR
Wall Street Journal’ın (WSJ) haberine göre Çin ordusu, yapay zekâ destekli otonom silah sistemlerinin geliştirilmesine yönelik çalışmalarını yoğunlaştırdı. Program kapsamında özellikle drone sürüleri ve kara robotları ön plana çıkarken, Halk Kurtuluş Ordusu bağlantılı üniversitelerde yürütülen araştırmalarda doğadaki sürü davranışlarından ilham alan algoritmalar geliştirildiği bildirildi. Bu sistemlerin, insan müdahalesi olmaksızın hedef tespiti ve saldırı icra edebilecek kapasiteye ulaşmasının hedeflendiği ifade ediliyor.
JAPONYA’DAN OTONOM ÖLÜMCÜL SİLAHLARA YASAK
Japonya Savunma Bakanlığı ise yapay zekânın savunma sistemlerinde kullanımına ilişkin ilk resmi yönergelerini yayımladı. Yönergelerde, insan müdahalesi olmadan hedef seçip saldırı düzenleyebilen “ölümcül otonom silah sistemlerinin” geliştirilmesi açık şekilde yasaklandı. Tokyo yönetimi, bu yaklaşımıyla yapay zekâ destekli askeri uygulamalarda insan kontrolü, şeffaflık ve uluslararası hukuk vurgusunu ön plana çıkarmayı amaçlıyor.
İSRAİL VE ABD’DEN STRATEJİK YAPAY ZEKÂ ORTAKLIĞI
İsrail ve ABD, “Pax Silica” girişimi kapsamında yapay zekâ ve kritik teknolojiler alanında stratejik ortaklık başlattı. İsrail Başbakanlık Ofisi’nden yapılan açıklamada, iş birliğinin yapay zekâ, yüksek bilişim altyapısı, yarı iletkenler, enerji ve uzay teknolojilerini kapsadığı belirtildi. Taraflar, ortak araştırma, yatırım ve ticarileştirme faaliyetleriyle tedarik zincirlerinin güvenliğini güçlendirmeyi hedefliyor.
AVRUPA’DA YAPAY ZEKÂ TABANLI ELEKTRONİK HARP ADIMI
Avrupa savunma sanayii cephesinde ise Almanya merkezli Helsing ile Saab Germany, Eurofighter Typhoon savaş uçakları için yapay zekâ destekli yeni bir elektronik harp sistemi geliştirilmesine yönelik sözleşme imzaladı. Yapay zekâ tabanlı Cirra yazılımının, Eurofighter’a entegre edilerek radar tehditlerinin tespit, sınıflandırma ve bastırılmasında görev alması planlanıyor. Sistemle, özellikle gelişmiş hava savunma ortamlarında pilotların durumsal farkındalığının artırılması hedefleniyor.
KÜRESEL DENGEDE YAPAY ZEKÂ ETKİSİ ARTIYOR
Uzmanlara göre, yapay zekâ destekli askeri sistemler bir yandan operasyonel kabiliyetleri artırırken, diğer yandan etik, hukuki ve güvenlik tartışmalarını da beraberinde getiriyor. Otonom silahların geleceği konusunda ülkeler arasında farklı yaklaşımlar bulunurken, bu alandaki gelişmelerin küresel güvenlik mimarisini doğrudan etkilemesi bekleniyor.
Kaynak: Wall Street Journal, IP Defense Forum, resmî hükümet ve şirket açıklamaları