Stockholm Uluslararası Barış Araştırma Enstitüsü’nün (SIPRI) yayımladığı yeni rapora göre Almanya, 2021–2025 döneminde Çin’i geride bırakarak dünyanın dördüncü büyük silah ihracatçısı konumuna yükseldi. Raporda küresel savunma ticaretindeki değişimlerin özellikle Avrupa’daki güvenlik ortamı ve Rusya’nın ihracatındaki düşüş ile bağlantılı olduğu vurgulandı.
Küresel silah pazarında ilk beş değişmedi
SIPRI’nin verilerine göre 2021–2025 döneminde dünyanın en büyük silah ihracatçıları şu şekilde sıralandı:
- ABD – %42 pazar payı
- Fransa – %9,8
- Rusya – %6,8
- Almanya – %5,7
- Çin – %5,6
Bu beş ülke birlikte küresel silah ihracatının yaklaşık %70’ini oluşturdu.
ABD, ihracatını önceki döneme göre %27 artırarak küresel pazardaki liderliğini açık ara sürdürdü.
Avrupa’daki talep Almanya’yı öne çıkardı
Rapora göre Almanya’nın yükselişinde birkaç kritik faktör etkili oldu:
- Ukrayna’ya yapılan askeri yardımlar
- Avrupa ülkelerinin savunma harcamalarını artırması
- Rusya’ya alternatif tedarikçi arayışı
SIPRI verilerine göre Almanya’nın silah ihracatının yaklaşık %24’ü Ukrayna’ya yapıldı.
Avrupa ülkeleri özellikle:
- hava savunma sistemleri
- zırhlı araçlar
- topçu sistemleri
gibi Alman yapımı savunma ürünlerine yoğun talep gösterdi.
Rusya’nın ihracatı sert şekilde düştü
Raporda dikkat çeken bir diğer gelişme ise Rusya’nın silah ihracatındaki büyük düşüş oldu. Rusya’nın ihracatı önceki beş yıllık döneme göre %64 azaldı.
Bu durum küresel pazarda yeni boşluklar oluştururken Avrupalı üreticilerin payını artırdı. Almanya, Fransa ve İtalya gibi ülkeler bu boşluktan faydalanan başlıca tedarikçiler arasında yer aldı.
Çin iç modernizasyona odaklandı
SIPRI raporuna göre Çin’in ihracattaki görece gerilemesinin arkasında iç askeri modernizasyon programları bulunuyor.
Pekin yönetimi son yıllarda üretim kapasitesinin büyük bölümünü Çin Halk Kurtuluş Ordusu’nun modernizasyonuna ayırdı. Bu nedenle uluslararası satışların büyüme hızı sınırlı kaldı.
Raporda ayrıca Pakistan’ın Çin’in en büyük silah müşterisi olmaya devam ettiği ve Pekin’in ihracatının yaklaşık %80’inin Pakistan’a gittiği belirtildi.
Küresel savunma ticareti büyümeye devam ediyor
SIPRI’nin değerlendirmesi; savaş uçakları, tanklar, hava savunma sistemleri, topçu sistemleri, savaş gemileri ve füze platformları gibi büyük konvansiyonel silah sistemlerinin teslimatlarına dayanıyor.
Rapora göre artan jeopolitik gerilimler ve savaşlar nedeniyle küresel savunma ticaretinin önümüzdeki yıllarda da yüksek seviyelerde kalması bekleniyor.