ROKETSAN ÇAKIR Nedir? Ne İşe Yarar? Çok Platformlu Yerli Seyir Füzesi
Görsel: ROKETSAN
ROKETSAN ÇAKIR, ROKETSAN tarafından yerli olarak geliştirilen, çok platformlu (hava-deniz-kara) yeni nesil seyir füzesidir. Sabit kanatlı uçaklardan helikopterlere, insansız sistemlerden taktik tekerlekli araçlara ve deniz platformlarına kadar geniş bir lançer yelpazesinden atılabilmesi sayesinde ÇAKIR; tek bir mühimmat ailesiyle donanma, hava ve kara kuvvetlerinin uzun menzilli hassas vuruş ihtiyacını birden karşılayabilen ender modüler füze çözümlerinden biridir. Stealth gövde tasarımı, sürü atak kabiliyeti, çift bantlı arayıcı başlık (IIR+RF) ve yerli KTJ-1750 turbojet motor ile Türk savunma sanayisinin seyir füzesi kabiliyet dönüşümünü simgeleyen amiral programlardan biri.
Bir Bakışta ÇAKIR
Genel Tanım
ÇAKIR; uzun menzilli, alçak irtifa seyirli, çok platformlu bir hassas vuruş füzesidir. Tek bir tasarım üzerinden hava, kara ve deniz hedeflerine karşı kullanılabilen çok rollü yapısı, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin lojistik ve eğitim yükünü ciddi biçimde azaltıyor. Hedef yelpazesi geniş:
- Yüzey gemileri (anti-ship)
- Kıyı hedefleri
- Stratejik kara objeleri (komuta merkezi, hava savunma, mühimmat depoları)
- Alan hedefleri
- Mağara ve sertleştirilmiş yapılar
Görev Profilleri
Teknik Özellikler
| Özellik | Değer |
|---|---|
| Menzil | 150+ km |
| Füze ağırlığı | ≤ 275 kg (boostersız) / ≤ 330 kg (boosterlı) |
| Çap | ≤ 275 mm |
| Uzunluk | ≤ 3,3 m (boostersız) / ≤ 4,1 m (boosterlı) |
| Harp başı ağırlığı | 70 kg |
| Harp başı tipi | Yüksek patlayıcı yarı-zırh delici parça etkili termobarik |
| Seyir motoru | Yerli KTJ-1750 turbojet |
| Booster | Katı yakıtlı hızlandırıcı (yer/gemi atışı için) |
| Seyir hızı | Subsonic — Mach 0.75-0.85 |
| Orta uçuş güdümü | INS, jam-korumalı GNSS, radar altimetre, barometrik altimetre, arazi referans (TERCOM) |
| Terminal güdüm | Imaging IR (IIR), RF arayıcı veya hibrit (IIR + RF) |
Lançer Platformları
- Hava (sabit kanat): KAAN, F-16 Özgür, HÜRJET (entegrasyon planlı).
- Hava (rotary): T-129 ATAK, T929 ATAK-2, T625 GÖKBEY.
- İnsansız: Bayraktar AKINCI, ANKA-3, KIZILELMA, AKSUNGUR.
- Deniz: İSTİF sınıfı fırkateyn, TF-2000, ADA sınıfı (modifiye), MİLDEN denizaltı.
- Kara: Taktik tekerlekli kara konuşlu lançer.
Varyantlar / Sürümler
- ÇAKIR-A (Air-launched): Hava platformlarından atılan boostersız standart varyant.
- ÇAKIR-K (Kara/Surface-launched): Boosterlı kara ve deniz konuşlu varyant.
- ÇAKIR Anti-Ship: Yüksek RF arayıcılı deniz hedefi optimize edilmiş alt varyant.
- ÇAKıR Kara Saldırı: Termobarik harp başlı sertleştirilmiş hedef varyantı.
Operatörler ve Statü
- Türk Silahlı Kuvvetleri: Geliştirme tamamlanma + envantere alma süreci ileri aşamada.
- İhracat: Müzakere aşamasında çoklu ülke (Körfez, Asya, Afrika).
ÇAKIR, ROKETSAN’ın SOM ailesi (hava-yer seyir füzesi) ile ATMACA ailesi (deniz-yer) arasındaki teknolojik bilgi birikimini birleştiren bir köprü ürün. Yerli KTJ-1750 motor, programın tedarik bağımsızlığı açısından da önemli bir kilometre taşı.
Türk Seyir Füzesi Ekosistemi
ÇAKIR; Türk savunma sanayisinin SOM (hava-yer / 250 km), SOM-J (iç yuva optimize), ATMACA (gemisavar / 220+ km), KARA ATMACA (kara konuşlu seyir / 280 km), GEZGİN (uzun menzilli seyir geliştirme), TAYFUN (balistik füze / 565+ km) aileleriyle birlikte değerlendirildiğinde ortaya çıkan bütünsel uzun menzilli vuruş portföyünün bir parçası. Bu portföy; Türkiye’yi yerli stand-off mühimmat geliştirebilen ülkeler kulübünde üst sıralara taşıyor.
Karşılaştırma: Sınıfındaki Sistemler
- AGM-158 JASSM (ABD): 370+ km menzil; stealth gövde — üst sınıf referans.
- Storm Shadow / SCALP-EG (UK/Fransa): 250+ km; daha ağır.
- RBS-15 Mk4 (İsveç): 300+ km; çok platform; benzer sınıf.
- NSM (Norveç/Kongsberg): 185+ km; gemisavar odaklı.
- Brimstone 3 (UK): Daha kısa menzilli, küçük çaplı.
- SOM (Türkiye, ROKETSAN+TÜBİTAK SAGE): 250 km; sadece hava-yer.
Özet Tablo
| Özellik | Değer |
|---|---|
| Tip | Çok platformlu seyir füzesi |
| Üretici | ROKETSAN |
| Menzil | 150+ km |
| Fırlatma ağırlığı | ≤ 330 kg (boosterlı) |
| Harp başı | 70 kg HE / yarı-zırh delici / termobarik |
| Seyir hızı | Mach 0.75-0.85 |
| Motor | Yerli KTJ-1750 turbojet |
| Arayıcı | IIR / RF / hibrit (IIR+RF) |
| Platform | Hava + Deniz + Kara — çok lançer |
Kaynaklar:
- ROKETSAN — ÇAKIR Seyir Füzesi Resmi Sayfa
- Görsel: ROKETSAN ürün görseli.